باشگاه خبرنگاران جوان - جنگی که از ابتدا با هدف براندازی نظام و تجزیه‌ی ایران کلید خورد، تک‌سلاحی نبود. اگرچه در ظاهر، با هیاهوی گلوله و آتش و تجهیزات نظامی، عنوان «جنگ نظامی» به خود گرفت، اما حقیقت آن است که دشمن برای جبران ناکامی‌ها و بهره‌برداری از فرصت‌های ازدست‌رفته، همواره کارت‌های دیگری نیز در آستین داشته است. از همین رو، نه از جنگ رسانه‌ای غفلت می‌کند و نه جنگ اقتصادی را بی‌اهمیت می‌شمارد؛ بلکه چه‌بسا امید اصلی خود را به همین عرصه دوخته باشد.

طراحان و محرکان آشوب دی‌ماه ۱۴۰۴، از ترامپ خواسته‌اند حلقه‌ی فشار و محاصره را تنگ‌تر کند؛ تا آنجا که این فشار‌ها به نارضایتی‌های گسترده در داخل ایران بینجامد. آنان می‌کوشند شکست خود در میدان نبرد را با دامن‌زدن به گرانی، افزایش قیمت ارز و طلا و تشدید مشکلات معیشتی جبران کنند. در محاسبات آنان، این نارضایتی‌ها می‌تواند بستر آشوب‌های داخلی را فراهم آورد و در ادامه، زمینه را برای تهاجم مجدد نظامی و تحقق اهداف شومشان مهیا سازد.

اقتصاد، میدان اصلی تقابل با آمریکا

البته دشمن از سال‌ها پیش فشار اقتصادی را بر ملت ایران اعمال کرده است چراکه «اقتصاد کشور ما برای آنها نقطه‌ی مهمی است. هدف دشمن این بود که بر روی اقتصاد متمرکز شود، به رشد ملی لطمه بزند، به اشتغال لطمه بزند، طبعاً رفاه ملی دچار اختلال و خطر شود، مردم دچار مشکل شوند، دلزده بشوند، از نظام اسلامی جدا شوند؛ هدف فشار اقتصادی دشمن این است.» ۱۳۹۱/۰۵/۰۳ امروز نیز می‌خواهند از اقتصاد به‌عنوان اهرمی برای فشار بیشتر بهره گیرند.

در چنین شرایطی هوشیاری و بصیرت، ضرورتی انکارناپذیر است. دشمنی که آرایش جنگی خود را تغییر داده و مهره‌های تازه‌ای را به میدان آورده است، تنها در یک جبهه فعال نیست؛ بنابراین ما نیز نباید صرفاً به آمادگی نظامی بسنده کنیم و باید آمادگی خود را در دیگر جبهه‌ها به اوج برسانیم. ازاین‌رو رهبر معظم انقلاب در پیامی به مناسبت روز معلم و کارگر می‌فرمایند: «اینک که جمهوری اسلامی ایران بعد از بیش از چهل‌وهفت سال مجاهدت، با تکیه به فضل الهی در نبرد نظامی با دشمنانِ پیشرفت و تعالی خود، بخشی از توانمندی چشمگیر خود را به جهانیان ثابت کرده است، در مرحله‌ی جهاد اقتصادی و فرهنگی نیز باید آنان را ناامید کرده و شکست دهد.» ۱۱/۰۲/۱۴۰۵

وظیفه ما در میدان جهاد اقتصادی

برای مقابله با دشمن در جنگ اقتصادی، همه‌ی آحاد جامعه چه مردم و چه مسئولین وظایفی به گردن دارند. از یک‌سو اولویت دادن به معیشت مردم و مدیریت آن در سیاست‌گذاری‌ها، حمایت از کارگران و جلوگیری از تعدیل‌نیرو با پشتیبانی دولت از بنگاه‌ها، ارائه خدمات درمانی رایگان و مزایای حمایتی به جانبازان، جبران خسارات مالی وارد شده به اموال مردم در حد امکان و تأمین معیشت عمومی به‌عنوان محور مقابله با جنگ اقتصادی از سوی رهبر انقلاب به مسئولین نظام ابلاغ شده است. قطعا سیاست‌های ابلاغ شده از سوی رهبر شهید در طول سالیان گذشته در باب اقتصاد مقاومتی و اصلاح الگوی مصرف نیز راهگشا خواهد بود. از سوی دیگر، وظیفه‌ی مردم در مسیر پیشرفت اقتصادی و جنگ اقتصادی، نقشی اساسی و تعیین‌کننده است. در هر جامعه‌ای، مصرف تنها یک رفتار فردی نیست؛ بلکه بخشی مهم از چرخه‌ی اقتصاد و عاملی اثرگذار بر تولید، اشتغال و رشد ملی به شمار می‌آید.

امروز نیز علاوه‌برآن، عرصه‌ی جهاد است. رهبر شهید انقلاب با تأکید بر اینکه همه ملت ایران در این جهاد اقتصادی شریک هستند، می‌فرمایند: «در اداره‌ی اقتصاد یک ملت، مصرف هم یک رکن عمده است؛ مصرف درست، مصرف خوب، مصرف دور از اسراف و تبذیر و اتلاف مال.» ۱۳۹۰/۰۱/۰۸باتوجه‌به این نکته، واضح است که حرکت در مسیر اصلاح الگوی مصرف، کلیدی است برای پیشرفت در اقتصاد که در دستان پر توان مردم است و البته راهی برای مدیریت جنگ اقتصادی. صرفه‌جویی، مبارزه با اسراف، جلوگیری از ولخرجی‌ها و تضییع اموال جامعه از مهم‌ترین گام‌ها در این مسیر است. البته باید توجه داشت که «صرفه‌جویی به معنای مصرف‌نکردن نیست؛ صرفه‌جوئی به معنای درست مصرف‌کردن، بجا مصرف کردن، ضایع نکردن مال، مصرف را کارآمد و ثمربخش کردن است. اسراف در اموال و در اقتصاد این است که انسان مال را مصرف کند، بدون اینکه این مصرف اثر و کارائی داشته باشد. مصرف بیهوده و مصرف هرز، در حقیقت هدر دادن مال است.» ۱۳۸۸/۰۱/۰۱

بسیاری از عادت‌های نادرست، جامعه را به سمت مصرف‌گرایی و اسراف سوق می‌دهد؛ از اتلاف انرژی و منابع گرفته تا خرید‌های غیرضروری و تجمل‌گرایی‌ها. درحالی‌که اگر میان تولید و مصرف تعادل برقرار شود و مصرف جامعه در خدمت تقویت تولید قرار گیرد، زمینه‌ی رشد و پویایی اقتصادی بیش‌تر خواهد شد. در چنین شرایطی، منابع اضافی به‌جای هدررفتن می‌تواند در مسیر سرمایه‌گذاری و توسعه به کار گرفته شود. چنانچه رهبر شهید انقلاب می‌فرمایند: «نسبتی باید در جامعه میان تولید و مصرف وجود داشته باشد؛ یک نسبت شایسته‌ای به سود تولید؛ یعنی تولید جامعه همیشه باید بر مصرف جامعه افزایش داشته باشد. جامعه از تولید موجود کشور استفاده کند؛ آنچه که زیادی هست، صرف اعتلای کشور شود.» ۱۳۸۸/۰۱/۰۱

گاهی پولی که صرف تجملات می‌شود، می‌تواند صرف کمک به نیازمندان شود. قطعا سبک زندگی مصرفی علاوه بر عدم سرمایه‌گذاری به نفع شخص و کشور، سبب خواهد شد تا مانع دستگیری از نیازمندان شود: «یکى از عواملى که نمى‌گذارد دست کسانى که توانایى کمک دارند، به یارى فقرا دراز شود، روحیه‌ى مصرف‌گرایى و تجمل در جامعه است.» ۱۳۸۱/۰۹/۱۵ و همین «اسراف، روزبه‌روز شکاف‌های طبقاتی بین فقیر و غنی را بیشتر و عمیق‌تر می‌کند.» ۱۳۸۱/۰۹/۱۵ بنابراین، «اگر یک جامعه‌ای بخواهد از لحاظ استحکام درونیِ اقتصاد خود به نقطه‌ای برسد که آسیب‌پذیر نباشد، یکی از کار‌های واجبی که باید انجام بدهد، این است که اسراف و زیاده‌روی و زیاد مصرف‌کردن و ... را کنار بگذارد.» ۱۳۹۵/۰۶/۳۰

مسئولیت ملی در حمایت از تولید ملی

علاوه بر ایجاد فرهنگ مصرف درست، در فضای اقتصادی کشور توجه به تولید ملی و حمایت از نیروی کار داخلی از دیگر وظایف و مسئولیت‌های ملی است. از همین رو، تأکید بر مصرف کالا‌های ایرانی نه‌تنها یک انتخاب فردی بلکه یک مسئولیت اجتماعی و ملی است که می‌تواند چرخ‌های تولید را به حرکت درآورد و اشتغال را تقویت کند. درست به همین دلیل رهبر شهید انقلاب مکرر بر حمایت از تولید داخل تأکید می‌کردند: «همه سعی بکنند محصولات داخلی را مصرف بکنند، کارگر ایرانی را حمایت بکنند، کارگاه تولیدی داخلی را با مصرف‌کردن [محصول]آن رونق بدهند.» ۱۳۹۴/۰۱/۰۱

آنچه بیش از هر چیز اهمیت دارد، اصلاح الگوی مصرف، تقویت ظرفیت‌های ملی و افزایش تاب‌آوری در برابر فشار‌ها و نوسانات بیرونی است. تجربه نشان داده است که هر جامعه‌ای در سایه‌ی همبستگی، مدیریت درست منابع، هوشیاری عمومی و تقویت بنیان‌های اقتصادی و فرهنگی، می‌تواند از دشواری‌ها عبور کند و مسیر ثبات و پیشرفت را هموار سازد.

منبع: فارس