باشگاه خبرنگاران جوان - فیفا برای مدیریت جام جهانی ۲۰۲۶، بزرگترین دوره تاریخ این رقابتها، به یک مرکز فرماندهی مبتنی بر هوش مصنوعی تکیه کرده است؛ مرکزی که از رصد سفر تیمها و وضعیت ورزشگاهها تا کنترل جریان هواداران در سه کشور میزبان را بر عهده دارد.
مراکز عملیاتی فیفا و لنوو در میامی با ظرفیت کامل مشغول فعالیت هستند. این رقابتها با حضور ۴۸ تیم در ۱۶ شهر آمریکا، کانادا و مکزیک برگزار میشود و از نظر گستره جغرافیایی و حجم عملیات، بزرگترین جام جهانی تاریخ به شمار میرود.
لنوو بهعنوان شریک رسمی فناوری فیفا، دو مرکز اصلی را برای مدیریت این رویداد راهاندازی کرده است؛ «مرکز فرماندهی فناوری» و «مرکز عملیات مسابقات». این مراکز اطلاعات مربوط به سفر تیمها، ارسال تجهیزات، وضعیت ورزشگاهها، حملونقل، حضور تماشاگران و دهها شاخص دیگر را بهصورت لحظهای دریافت و تحلیل میکنند.
نقطه اتکای این ساختار، سامانههای هوش مصنوعی هستند. این ابزارها دادههای دریافتی از منابع مختلف را در یک داشبورد واحد تجمیع کرده و اختلالات احتمالی را پیش از تبدیل شدن به بحران شناسایی میکنند. به گفته مدیران لنوو، بدون استفاده از هوش مصنوعی، مدیریت این حجم از اطلاعات به نیروی انسانی چند برابر بزرگتر نیاز داشت.
در اتاق فرمان، دیوارهای بزرگی از نمایشگرها به نمایش مسیر پرواز تیمها، وضعیت محمولههای ارسالی، گزارش ورزشگاهها، شبکههای حملونقل و حتی فعالیتهای مرتبط با جام جهانی در شبکههای اجتماعی اختصاص یافته است. هدف این است که برگزارکنندگان بتوانند در کوتاهترین زمان ممکن نسبت به هر تغییر یا مشکل واکنش نشان دهند.
بخش مهم دیگری از این پروژه به جمعآوری و تحلیل داده اختصاص دارد. لنوو حجم عظیمی از اطلاعات مربوط به رفتار هواداران، مدیریت منابع، تردد جمعیت و الگوهای مصرف را پردازش میکند؛ دادههایی که به گفته مسئولان این شرکت میتواند در برگزاری رویدادهای بزرگ آینده نیز مورد استفاده قرار گیرد.
در کنار مدیریت مسابقات، هوش مصنوعی وارد حوزه فنی فوتبال نیز شده است. سامانه «فیفا اِیآی پرو» که در اختیار مربیان و تحلیلگران قرار دارد، با استفاده از دادههای زیستی جمعآوریشده از حسگرهای نصبشده روی بازیکنان، وضعیت فیزیکی و عملکرد بدنی آنها را بهصورت لحظهای ارزیابی میکند. دسترسی به این سامانه محدود است و بازیکنان امکان انصراف از این فرایند تحلیلی را ندارند.
جام جهانی ۲۰۲۲ قطر با حضور ۳۲ تیم و در هشت ورزشگاه برگزار شد. اما در نسخه ۲۰۲۶ تعداد تیمها به ۴۸ رسیده و مسابقات در سه کشور و ۱۶ شهر برگزار میشود؛ تغییری که پیچیدگی عملیاتی این رقابتها را به سطحی بیسابقه رسانده است.
یکی از قابلیتهایی که فیفا و لنوو برای هواداران در نظر گرفتهاند، سامانه «مسیریابی هوشمند» در اپلیکیشن رسمی جام جهانی است. این قابلیت با استفاده از دادههای لحظهای، مناطق پرتراکم ورزشگاه را شناسایی کرده و بهترین مسیرهای دسترسی را به تماشاگران پیشنهاد میدهد.
با این حال، گستردگی دادههای جمعآوریشده نگرانیهایی درباره حریم خصوصی ایجاد کرده است. فیفا اعلام کرده اطلاعات کاربران بهصورت ناشناس پردازش میشود، اما سیاستهای این نهاد امکان اشتراکگذاری برخی دادهها با شرکای تجاری و تبلیغاتی را نیز پیشبینی کرده است.
در نهایت، میلیونها هوادار هرگز متوجه فعالیت این اتاقهای فرمان نخواهند شد؛ اتاقهایی که از پشت صدها نمایشگر، یکی از بزرگترین رویدادهای ورزشی جهان را لحظهبهلحظه هدایت میکنند.
منبع: فارس