باشگاه خبرنگاران جوان - جنجال بزرگ پروژه گردشگری به ارزش یک میلیارد و چهارصد میلیون یورو که نام جرد کوشنر و ایوانکا ترامپ به آن گره خورده، این روز‌ها آلبانی را به صحنه اعتراضات گسترده تبدیل کرده است. خیابان‌های تیرانا پر از معترضان شده، دفتر نخست‌وزیری بار‌ها محاصره شده و پای تحقیقات جنایی به ماجرا باز شده است.

آلبانی کشوری کوچک در جنوب شرق اروپا و حاشیه دریای آدریاتیک است که همسایه یونان محسوب می‌شود. جالب اینکه خانواده ترامپ پیش از این سابقه سرمایه‌گذاری مستقیم در اروپا را نداشتند و این نخستین حضور سرمایه‌گذاری آنها در قاره سبز محسوب می‌شود.

ادی راما، نخست‌وزیر آلبانی، روز جمعه در پاسخ به سوال خبرنگاران درباره تظاهرات علیه این مجتمع گردشگری، ادعایی عجیب مطرح کرد. او گفت که هیچ دلیلی برای نگرانی وجود ندارد، چون هیچ پروژه‌ای وجود ندارد. راما که در مونته‌نگرو به سر می‌برد، تأکید کرد که هیچ پروژه مصوبی تا امروز وجود ندارد و اول باید پروژه‌ای داشته باشند، بعد آن را ببینند و بعد بحث کنند. او از رسانه‌های غربی خواست که بسیار بیشتر احتیاط کنند. اما اظهارات راما به طرز عجیبی با حرف‌های وزیر اقتصاد آلبانی در تضاد است. دیلینا ابراهیمای، وزیر اقتصاد آلبانی، روز پنجشنبه به رویترز گفت که ارزیابی‌های اثرات زیست‌محیطی این سرمایه‌گذاری پیشنهادی در حال آماده‌سازی است و باید کاملاً با قوانین زیست‌محیطی مطابقت داشته باشد و از زیستگاه‌های محلی محافظت کند. این یعنی پروژه واقعاً وجود دارد، دست‌کم در مرحله ارزیابی، هرچند هنوز تأیید نهایی را نگرفته است.

بر اساس گزارش‌های منتشر شده، این پروژه عظیم شامل ساخت مجتمع‌های هتلی مجلل در دو منطقه است. نخست جزیره سازان که جزیره‌ای غیرمسکونی و در گذشته یک پایگاه نظامی سریع کمونیستی بوده است. دوم منطقه زورنیتسا در نزدیکی تالاب ویوسا-نارتا؛ منطقه‌ای حفاظت‌شده که خانه فلامینگو‌های صورتی، گوساله‌های دریایی و محل تخم‌گذاری لاک‌پشت‌های دریایی است. جرد کوشنر قبلاً در سال ۲۰۲۴ برنامه‌های خود را برای ساخت یک استراحتگاه گردشگری در آلبانی اعلام کرده بود. این پروژه در کنار سرمایه‌گذاری دیگری در بلگراد تعریف شده بود که کوشنر سال گذشته پس از اعتراضات مردمی از آن منصرف شد.

دفتر دادستان ویژه مبارزه با فساد و جرایم سازمان‌یافته آلبانی، روز سه‌شنبه اعلام کرد که تحقیقاتی را درباره منابع مالی استفاده‌شده برای خرید و فروش زمین‌ها به سرمایه‌گذاران آغاز کرده است. سوال اصلی این است که اسناد مالکیت زمین‌هایی که قرار است هتل‌ها روی آنها ساخته شوند، تا چه اندازه قانونی است. هرچند هنوز هیچ ساختمانی ساخته نشده، اما حضور ماشین‌آلات سنگین و بولدوزر‌ها در منطقه ویوسا-نارتا کافی بود تا خشم مردم را برانگیزد. هفته گذشته، اعتراضات محلی آغاز شد و به سرعت به تظاهرات گسترده در خیابان‌های تیرانا کشیده شد. معترضان می‌گویند آنچه در حال رخ دادن است، نابودی بخشی از یک منطقه حفاظت‌شده در فاصله صد و پنجاه کیلومتری جنوب غربی پایتخت است.

در روز‌های اخیر، انتشار ویدیو‌هایی از عملیات خاکی روی ساحل و بولدوزر‌هایی که در کنار دریا مشغول کار هستند، اعتراضات را دوباره شعله‌ور کرده است. شب گذشته، معترضان دوباره مقابل دفتر نخست‌وزیر در تیرانا تجمع کردند. آنها پلاکارد‌هایی با تصاویر فلامینگو‌های صورتی حمل می‌کردند و شعار‌هایی مانند انقلاب و پروژه را متوقف کنید سر می‌دادند. برخی پلاکارد‌ها هم خواستار استعفای ادی راما بود.

لیندیتا کومانی، نویسنده آلبانیایی که به اعتراضات پیوسته بود، به رویترز گفت که آلبانی برای فروش نیست و آلبانی متعلق به مردم آلبانی است و این مردم هستند که تصمیم می‌گیرند در کشورشان چه کاری انجام شود. او افزود که چند سیاستمدار فاسد که آلبانی را اداره می‌کنند نمی‌توانند درباره سرزمین و میراث طبیعی و فرهنگی مردم تصمیم بگیرند.

سه‌شنبه گذشته نیز هزاران نفر از مردم آلبانی تظاهرات کردند و شعار‌هایی مانند پروژه را متوقف کنید و ایوانکا به کشور خودت برگرد سر دادند. پلاکارد‌هایی با عبارت آلبانی برای فروش نیست در میان جمعیت دیده می‌شد. شنبه گذشته نیز اعتراضات مشابهی برگزار شد. فعالان زیست‌محیطی نسبت به کشیده شدن سیم‌خار‌هایی که دسترسی به ساحل را مسدود می‌کند، اعتراض کردند. آنها معتقدند آنچه در حال رخ دادن است، تلاش برای تبدیل یکی از حساس‌ترین مناطق طبیعی کشور به یک پروژه سرمایه‌گذاری مجلل به بهای نابودی محیط زیست و منافع عمومی است. در این میان، جررد کوشنر تصاویری از این پروژه را در صفحه اینستاگرام خود منتشر کرده است. ایوانکا ترامپ نیز زمستان گذشته به همراه سرمایه‌گذاران به آلبانی سفر کرد. او در یک پادکست اخیر از این منطقه به عنوان جواهری در دریای آدریاتیک یاد کرده و به تبلیغ آن پرداخته است.

شنبه گذشته نیز اعتراضات مشابهی برگزار شد. فعالان زیست‌محیطی نسبت به کشیده شدن سیم‌خار‌هایی که دسترسی به ساحل را مسدود می‌کند، اعتراض کردند. آنها معتقدند آنچه در حال رخ دادن است، تلاش برای تبدیل یکی از حساس‌ترین مناطق طبیعی کشور به یک پروژه سرمایه‌گذاری مجلل به بهای نابودی محیط زیست و منافع عمومی است. در این میان، جرد کوشنر تصاویری از این پروژه را در صفحه اینستاگرام خود منتشر کرده است. ایوانکا ترامپ نیز زمستان گذشته به همراه سرمایه‌گذاران به آلبانی سفر کرد. او در یک پادکست اخیر از این منطقه به عنوان جواهری در دریای آدریاتیک یاد کرده و به تبلیغ آن پرداخته است.

آلبانی امروز صحنه تقابل دو روایت است. از یک سو نخست‌وزیر می‌گوید پروژه‌ای وجود ندارد و از سوی دیگر وزیر اقتصاد از ارزیابی‌های زیست‌محیطی سخن می‌گوید. بولدوزر‌ها در ساحل کار می‌کنند، دادستان ویژه تحقیق می‌کند و مردم خیابان‌ها را پر کرده‌اند. سرنوشت این جواهر آدریاتیک هنوز مشخص نیست.

منبع: فارس