باشگاه خبرنگاران جوان - رهبر معظم انقلاب از نخستین روز سکانداری نظام مقدس جمهوری اسلامی و در خلال روزهای جنگ تحمیلی سوم، چارچوبی روشن از پایان جنگ ترسیم کردهاند. یک پایان قابل قبول از این منظر باید دارای چهار رکن اساسی باشد.
۱. نظم نوین خلیج فارس
رهبر معظم انقلاب در پیام روز ملی خلیج فارس اعلام کردند: «فصل نوین خلیج فارس و تنگه هرمز در حال رقم خوردن است» و «بساط سوءاستفادههای دشمن متخاصم را از این آبراه برخواهد چید». ایشان همچنین بر «قواعد حقوقی و اِعمال مدیریت جدید تنگه هرمز» تأکید کردهاند که به نفع همه منطقه خواهد بود. این در حالی است که بسیاری از تحلیلگران بازار انرژی عنوان میکنند ذخایر راهبردی نفت جهان با سرعتی باورنکردنی در حال اتمام است و رئیسجمهور آمریکا اعلام کرد ما حداکثر چهار هفته دیگر نفت داشتیم؛ بازگشایی ۶۰روزه تنگه هرمز در دوره مذاکره، بدون هیچ دستاورد ملموسی، فرصت احیای ذخایر راهبردی دشمن را مهیا میکند و موجب خواهد شد اهرم چانهزنی جمهوری اسلامی ایران در مذاکرات ضعیفتر شود.
۲. حفظ سرمایههای ملی (هستهای و موشکی)
ایشان در این پیام، خط قرمز خود را چنین ترسیم کردند که ملت ایران «تمامی ظرفیتهای هویتی، معنوی، انسانی، علمی، صنعتی و فناوریهای پایهای و نوین ـ از نانو و بیو تا هستهای و موشکی ـ را سرمایه ملی خود فرض کرده و همچون مرزهای آبی، خاکی و هوایی پاسدار آن خواهند بود». مدت ۶۰ روزه تفاهم به این دلیل است که مذاکرات بتواند موضوع هستهای را نیز به سرانجامی برساند؛ در حالی که در تجربه برجام، مذاکرات چندین ساله و کارشناسیشده بهراحتی توسط آمریکا و شخص رئیسجمهور کنونی مورد نقض آشکار قرار گرفت. مهلت ۶۰ روزه برای بهسرانجام رساندن این توافق به شدت ناکافی به نظر میرسد و بیم آن میرود که حقوق ملت ایران در این موضوع مورد غفلت قرار گیرد.
۳. تعطیلی پایگاههای آمریکا و مشارکت منطقهای در آینده خود
این مطالبه بهعنوان یکی از اهداف اصلی نظم نوین منطقه غرب آسیا، در پیام روز خلیج فارس مورد تأکید معظمله قرار گرفته است. ایشان فرمودند: «پایگاههای پوشالی آمریکا تاب و توان تأمین امنیت خود را نیز ندارد». همچنین بر مشارکت کشورهای حاشیه خلیج فارس در آینده منطقه تأکید و آینده منطقه، آیندهای بدون آمریکا و در خدمت پیشرفت و رفاه ملتها معرفی شده است. در مورد برچیده شدن کامل پایگاههای آمریکا و خروج آنها از فاصله مدنظر جمهوری اسلامی، در این سند تفاهم اشاره دقیقی نشده است و عبارات کلی هستند که راه گریز را برای دشمن در آینده کاملاً هموار میکند؛ در این مورد لزوم توجه با حد اعلای بیاعتمادی به دشمن بیش از پیش ضروری به نظر میرسد و گویی یک اعتماد ضمنی در متن سند به طرفی که سابقه بسیار بدی در عمل به تعهدات دارد، صورت گرفته است.
۴. توقف کامل جنگ در تمامی جبههها
از ابتدای جنگ تحمیلی سوم، رهبری تأکید داشتند جنگ باید در تمامی جبههها از جمله لبنان متوقف شود. ایشان در پیام تفاهمنامه نیز تصریح کردند تعهدات داده شده شامل «پاسداشت حقوق ملت ایران و جبهه مقاومت» است. همچنین جبران خسارتهای سنگین اقتصادی و جانی ناشی از تجاوز دشمن، به عنوان یکی از شروط اساسی پایان جنگ مطرح بوده است. ایشان در بیانات خود در روزهای پایانی جنگ، بر ضرورت جبران خسارتهای وارده به زیرساختهای کشور، تأسیسات اقتصادی و خون شهدا تأکید داشتهاند. اما همان طور که از روز پیش از مذاکرات حضوری در اسلامآباد شاهد آن هستیم، جنوب لبنان بدون توقف، توسط رژیم صهیونیستی در حال بمباران است و هیچ علائمی از کاهش حملات یا آتشبس مشاهده نمیشود و مهلت ۶۰روزه تفاهمنامه اگر بر روال گذشته مذاکرات پیش برود، کار در جنوب لبنان بسیار بغرنج خواهد شد. لذا توقف کامل حملات به لبنان میتوانست به عنوان نخستین پیششرط امضای تفاهمنامه باشد که در این مورد اتفاق نیفتاده است.
منبع: روزنامه قدس