باشگاه خبرنگاران جوان؛ رضوان پاک منش - هرچند خوزستان بیشتر با گندم، نیشکر و خرما شناخته میشود، اما توسعه کشت برنج در این استان نقش قابل توجهی در امنیت غذایی، اشتغال، اقتصاد محلی و حتی ملاحظات راهبردی کشور ایفا میکند. بررسی اهمیت این محصول در خوزستان مستلزم نگاه همزمان به ابعاد اقتصادی، اجتماعی، اقلیمی و مدیریتی آن است
برنج پس از گندم، دومین غذای اصلی خانوار ایرانی است. مصرف سرانه بالای برنج در ایران باعث شده که تولید داخلی آن از اهمیت راهبردی برخوردار باشد. در شرایطی که واردات برنج تحت تأثیر نوسانات ارزی، تحریمها و تغییرات بازار جهانی قرار میگیرد، افزایش تولید داخلی میتواند وابستگی به واردات را کاهش دهد، ثبات نسبی در بازار ایجاد کند و از فشار قیمتی بر مصرفکنندگان بکاهد.
خوزستان به دلیل وسعت اراضی کشاورزی و ظرفیت تولید انبوه، میتواند سهم قابل توجهی در جبران کمبود تولید سالهای خشکسالی در استانهای شمالی داشته باشد.
مدیریت آبی سدهای خوزستان و تولید برنج در جهت خودکفایی
جواد کاظم نسب الباجی، معاون هماهنگی امور اقتصادی استانداری خوزستان با بیان این مطلب که به مجاهدت کشاورزان و مدیران استان در فصل برداشت گندم افتخار میکنیم تصریح کرد: پیگیریهای ویژه برای پرداخت کامل مطالبات باقیمانده کشاورزان در دستور کار قرار دارد.
وی با تأکید بر اینکه نباید قشر عظیم کشاورز نادیده گرفته شود، بر تشکیل جلسات سهجانبه میان سازمان آب و برق، جهاد کشاورزی و تشکلهای کشاورزی تاکید کرد.
معاون هماهنگی امور اقتصادی استاندار در خاتمه خاطرنشان کرد: با مدیریت صحیح ورودی و خروجی سدها، اولویت بر حمایت از تولید داخلی برنج معطوف است تا با خودکفایی، نیازی به واردات از کشورهای بیگانه نباشد و رونق به سفره کشاورزان خوزستانی بازگردد.
خوزستان دارای دشتهای وسیع و خاکهای آبرفتی بسیار حاصلخیز است که به واسطه رودخانههای بزرگ مانند کارون، دز و کرخه شکل گرفتهاند. این ویژگیها شرایط مناسبی برای کشت محصولات متنوع، از جمله برنج، فراهم کردهاند.
اشتغالزایی و رونق اقتصاد محلی
کشت برنج در خوزستان بهویژه در شهرستانهایی مانند شوش، شوشتر، اهواز، دزفول و باوی، منبع مهم اشتغال برای هزاران کشاورز است. این فعالیت نه تنها در مرحله کاشت، داشت و برداشت اشتغال ایجاد میکند.
در کنار مزایا، تولید برنج در خوزستان با چالش مهمی به نام مصرف بالای آب روبهروست. برنج از جمله محصولات آببر است و در شرایط کاهش بارندگی و افت منابع آبی، کشت آن به موضوعی حساس تبدیل میشود.
تولید برنج در خوزستان موضوعی چندبعدی است. از یک سو، این محصول نقشی اساسی در امنیت غذایی، اشتغال روستایی و ثبات بازار ایفا میکند؛ از سوی دیگر، به دلیل مصرف بالای آب، نیازمند سیاستگذاری دقیق و مدیریت علمی است.
خوزستان میتواند به عنوان یکی از قطبهای مکمل تولید برنج کشور عمل کند، مشروط بر آنکه توسعه این کشت با نگاه پایدار، بهرهور و مبتنی بر فناوری دنبال شود. آینده تولید برنج در این استان نه در افزایش بیرویه سطح زیرکشت، بلکه در ارتقای دانش، بهرهوری و مدیریت منابع نهفته است.