باشگاه خبرنگاران جوان؛ جواد فراهانی - یک مطالعه تازه نشان داده است مصرف روزانه انواع خاصی از پریبیوتیکها ممکن است حافظه را در بزرگسالان مسنتر بهبود بخشد، این مکملها اکنون علاقه دانشمندان را به بررسی نقش سلامت روده در حفظ سلامت مغز افزایش دادهاند.
مطالعهای که در مجله Nature Communications منتشر گردیدد، پس از آزمایشی که روی ۳۶ جفت دوقلو انجام شد، نشان داد که مصرف روزانه مکملهای پروتئین و پریبیوتیک، عملکرد افراد بالای ۶۰ سال را در آزمونهای حافظه بهبود میبخشد.
این مطالعه جامعه علمی را به خود جلب کرد و از زمان انتشار آن تقریباً ۱۰۰ بار مورد استناد قرار گرفت و راه را برای آزمایشهای بالینی جدید که رابطه بین سلامت روده و عملکرد مغز را بررسی میکنند، هموار کرد.
بعداً، محققان دانشگاه واگنینگن در هلند یک آزمایش بالینی به نام PRECODE را آغاز کردند که هدف آن بررسی اثرات مکملهای پریبیوتیک بر سلامت روده و مغز در بزرگسالان مسنتر مشکوک به زوال شناختی است.
این اولین مطالعه انسانی است که اثرات ترکیبی سه نوع فیبر غذایی را بر میکروبیوم روده و عملکرد شناختی بررسی میکند: اینولین (مشتق شده از کاسنی)، دکسترین مقاوم و یک پلیساکارید (مشتق شده از جلبک دریایی)، در مقایسه با دارونما (مالتودکسترین).
شرکتکنندگان بالای ۶۰ سال این مکملها را دو بار در روز به مدت ۲۶ هفته، مخلوط با آب، چای یا قهوه مصرف خواهند کرد. آنها تحت اسکنهای دورهای مغز و آزمایشهای شناختی قرار خواهند گرفت و نتایج نهایی در سال ۲۰۲۷ پیشبینی میشود. اینولین، نوعی فیبر غذایی که باکتریهای مفید روده را تغذیه میکند، پس از موفقیت در یک مطالعه قبلی، توجه محققان را به خود جلب کرده است.
در این مطالعه اولیه، محققان دو پریبیوتیک گیاهی را که به راحتی بدون نسخه در دسترس هستند، آزمایش کردند: اینولین و فروکتوالیگوساکارید (FOS)، یک کربوهیدرات گیاهی که به عنوان شیرینکننده طبیعی کمکالری نیز استفاده میشود.
محققان به طور تصادفی ۳۶ جفت دوقلو را برای دریافت مکمل پریبیوتیک مخلوط با پودر پروتئین یا دارونما تعیین کردند، بدون اینکه هیچ یک از دوقلوها بدانند کدام مکمل را مصرف میکنند.
پس از سه ماه، شرکتکنندگانی که اینولین یا فروکتوالیگوساکارید مصرف کرده بودند، در آزمونهای توانایی شناختی نسبت به گروه دارونما، نمرات بهتری کسب کردند.
این تجزیه و تحلیل همچنین تغییراتی را در میکروبیوم روده، به ویژه افزایش فراوانی باکتریهای مفید بیفیدوباکتریوم در افرادی که مکملها را مصرف کرده بودند، نشان داد. مطالعات حیوانی نشان میدهد که بیفیدوباکتریوم ممکن است با تنظیم ارتباط بین روده و مغز به کاهش زوال شناختی کمک کند.
مری-نی لافلین، محقق پزشکی پیری در کالج کینگ لندن، گفت که این تغییرات که تنها در ۱۲ هفته ظاهر میشوند، شاخص امیدوارکنندهای برای بهبود سلامت مغز و حافظه در بزرگسالان مسن هستند. او افزود که درک مکانیسمهای ارتباط روده و مغز میتواند دری را به روی راههای جدید برای ترویج پیری سالم باز کند.
این یافتهها بر اساس علاقه علمی روزافزون به محور روده-مغز، شبکهای که سیستمهای گوارشی و عصبی را به هم متصل میکند، بنا شده است. تحقیقات فزاینده نشان میدهد که میکروبیوم روده نه تنها در هضم غذا نقش دارد، بلکه ممکن است بر ایمنی و عملکرد مغز نیز تأثیر بگذارد. برخی از محققان حتی از روده به عنوان "مغز دوم" یاد میکنند، اگرچه مکانیسمهای این تأثیر هنوز در حال بررسی است.
کلر استیوز، متخصص طب سالمندان در کالج کینگ لندن، گفت که این الیاف گیاهی ارزان، در دسترس و ایمن هستند و در صورت اثبات اثربخشی آنها توسط مطالعات طولانی مدت، به گزینهای امیدوارکننده تبدیل میشوند.
وی افزود که گام بعدی اطمینان از تداوم این مزایا در دورههای طولانیتر و آزمایش آنها بر روی تعداد بیشتری از شرکتکنندگان است، که هدف آزمایش PRECODE نیز همین است.
محققان معتقدند که موفقیت این آزمایش میتواند راه را برای استفاده از مکملهای غذایی ساده برای حمایت از سلامت مغز و کاهش زوال شناختی در بزرگسالان مسن هموار کند. با این حال، آنها تأکید میکنند که قبل از تأیید این مکملها به عنوان یک درمان یا اقدام پیشگیرانه، تحقیقات بیشتری لازم است.
منبع: Science Alert