باشگاه خبرنگاران جوان؛ جواد فراهانی - مطالعه‌ای که اخیراً در مجله علوم سیاره‌ای منتشر شده است، خطرات بالقوه‌ای را که طوفان‌های گرد و غبار رایج در مریخ می‌توانند برای ماموریت‌های آینده ایجاد کنند، به دلیل شرایط الکتریکی که می‌تواند در طول این طوفان‌ها ایجاد شود، آشکار می‌کند.

مریخ به عنوان "سیاره گرد و غبار" شناخته می‌شود، زیرا طوفان‌های گرد و غبار گسترده آن می‌تواند کل سیاره را برای هفته‌ها، حتی ماه‌ها بپوشاند. با این حال، خطرات این طوفان‌ها محدود به کاهش دید یا آسیب مکانیکی به تجهیزات نیست؛ آنها همچنین به پتانسیل ایجاد یک محیط الکتریکی که می‌تواند عملکرد فرودگر‌ها و مریخ‌نورد‌های آینده را مختل کند، گسترش می‌یابند.

چالی ادوسا-اوگا، محققی از دانشگاه آلاباما در هانتسویل، داده‌های طوفان گرد و غبار جهانی که در طول سی و چهارمین سال مریخی در سال ۲۰۱۸ در مریخ رخ داد را تجزیه و تحلیل کرد. این طوفان یکی از پدیده‌های آب و هوایی است که بیشترین مطالعه را در مریخ داشته و به طور همزمان توسط چندین فضاپیما و مریخ‌نورد مشاهده شده است.

این محقق از مدل‌های کامپیوتری برای بررسی اینکه آیا این طوفان‌ها می‌توانند شرایط لازم برای شکست الکتریکی را ایجاد کنند، استفاده کرد. شکست الکتریکی وضعیتی است که در آن میدان الکتریکی در جو به اندازه‌ای قوی می‌شود که جرقه یا تخلیه الکتریکی مشابه رعد و برق ایجاد می‌کند.

اوگا توضیح داد که طوفان‌های گرد و غبار شدید در جو نازک مریخ که عمدتاً از دی اکسید کربن تشکیل شده است، رخ می‌دهند. گرد و غبار بالا می‌رود و از لایه‌های پایینی جو عبور می‌کند و باعث برخورد ذرات و جدا شدن بار‌های الکتریکی می‌شود. رسانایی الکتریکی ضعیف جو اجازه می‌دهد تا این بار‌ها برای مدت طولانی‌تری باقی بمانند.

نتایج مدل‌سازی نشان داد که طوفان‌های گرد و غبار جهانی منجر به تشکیل مناطق موضعی در جو پایینی می‌شوند که در آن قدرت میدان الکتریکی به آستانه شکست الکتریکی نزدیک می‌شود، که به ارتفاع و توزیع گرد و غبار بستگی دارد. نتایج نشان می‌دهد که طوفان یک محیط الکترواستاتیک ساختاریافته در جو مریخ ایجاد می‌کند.

این مطالعه تأکید کرد که این یافته‌ها، طوفان‌های گرد و غبار را نه تنها به عنوان یک خطر از جنبه‌های جوی، حرارتی و نوری، بلکه به عنوان یک خطر از نظر پتانسیل الکترواستاتیک نیز ضروری می‌سازد. جرقه‌ها یا تخلیه‌های الکتریکی می‌توانند به قطعات الکترونیکی آسیب برسانند و باعث ایجاد قوس‌های الکتریکی بین سطوح رسانا، مانند سطوح روی بدنه فضاپیما‌ها و ابزار‌های علمی، شوند که به طور بالقوه بر کارایی عملیاتی آنها تأثیر می‌گذارد.

این محقق افزود که این نتایج برای درک شیمی جو مریخ و ارزیابی پتانسیل آن برای پشتیبانی از حیات از اهمیت زیادی برخوردار است. وی گفت: "اگر یک شکست الکتریکی در این مناطق رخ دهد، می‌تواند محیط شیمیایی محلی جو مریخ را که از گرد و غبار و دی اکسید کربن تشکیل شده است، تغییر دهد. این امر برای درک اکسیدان‌ها، شیمی پرکلرات و مکانیسم‌های حفظ مولکول‌های آلی - همه عناصر ضروری در ارزیابی قابلیت سکونت مریخ - بسیار مهم است. "

منبع: science.mail.ru