باشگاه خبرنگاران جوان - تهاجم تت در سال ۱۹۶۸ مجموعهای هماهنگ از حملات ویتنام شمالی به بیش از ۱۰۰ شهر و پایگاه در ویتنام جنوبی بود. این تهاجم تلاشی بود برای برانگیختن شورش در میان مردم ویتنام جنوبی و ترغیب ایالات متحده به کاهش دخالت خود در جنگ ویتنام. اگرچه نیروهای آمریکایی و ویتنام جنوبی موفق شدند این حملات را دفع کنند، پوشش خبری این حمله گسترده افکار عمومی آمریکا را شوکه کرد و حمایت از تلاشهای جنگی را تضعیف نمود. با وجود تلفات سنگین، ویتنام شمالی با تعرض تت به یک پیروزی راهبردی دست یافت، زیرا این حملات نقطه عطفی در جنگ ویتنام و آغاز عقبنشینی تدریجی و دردناک آمریکا از این منطقه بود.
عید تت که جشن سال نوی قمری است، مهمترین تعطیلی در تقویم ویتنامی به شمار میرود. در سالهای گذشته، این تعطیلات فرصتی برای آتشبس غیررسمی در جنگ ویتنام میان ویتنام جنوبی و ویتنام شمالی (و متحدان کمونیست آنها در ویتنام جنوبی، یعنی ویتکنگ) بود. با این حال، در اوایل سال ۱۹۶۸، ژنرال وو نوین جیاپ، فرمانده نظامی ویتنام شمالی، تاریخ ۳۱ ژانویه را برای انجام حملهای هماهنگ متشکل از حملات غافلگیرانه انتخاب کرد که هدف آن شکستن بنبست جنگ در ویتنام بود. جیاپ، در هماهنگی با هوشی مین، رئیسجمهور ویتنام شمالی، بر این باور بود که این حملات باعث فروپاشی نیروهای ارتش جمهوری ویتنام (ARVN) خواهد شد و نارضایتی و شورش را در میان مردم ویتنام جنوبی برخواهد انگیخت.
علاوه بر این، جیاپ معتقد بود که اتحاد میان ویتنام جنوبی و ایالات متحده متزلزل است؛ او امیدوار بود که این تعرض آخرین ضربه را بر این اتحاد وارد کند و رهبران آمریکایی را متقاعد سازد که از دفاع از ویتنام جنوبی دست بکشند.
در آمادگی برای تعرض برنامهریزیشده، جیاپ و نیروهایش در ارتش خلق ویتنام (PAVN) در پاییز سال ۱۹۶۷ مجموعهای از حملات را علیه پادگانهای منزوی آمریکایی در مناطق مرتفع مرکز ویتنام و در امتداد مرزهای لائوس و کامبوج آغاز کردند.
در ۲۱ ژانویه ۱۹۶۸، نیروهای PAVN بمباران توپخانهای گستردهای را علیه پادگان تفنگداران دریایی آمریکا در خه سان، که در مسیر اصلی جاده از شمال ویتنام جنوبی به لائوس واقع بود، آغاز کردند. در حالی که رئیسجمهور لیندون بی. جانسون و ژنرال ویلیام وستمورلند توجه خود را بر دفاع از خه سان متمرکز کرده بودند، ۷۰,۰۰۰ نیروی جیاپ آماده بودند تا هدف اصلی خود را آغاز کنند: نبرد تت.
در ساعات اولیه بامداد ۳۰ ژانویه ۱۹۶۸ [۱۰ بهمن ۱۳۴۶] نیروهای ویتکنگ به ۱۳ شهر در مرکز ویتنام جنوبی حمله کردند؛ دقیقاً در همان زمانی که بسیاری از خانوادهها مراسم سال نوی قمری خود را آغاز کرده بودند.
بیست و چهار ساعت بعد، نیروهای ارتش خلق ویتنام و ویتکنگ به مجموعهای دیگر از اهداف در سراسر ویتنام جنوبی یورش بردند؛ اهدافی که شهرها، شهرکها، ساختمانهای دولتی و پایگاههای نظامی آمریکا و ارتش جمهوری ویتنام را در بر میگرفت و درمجموع به بیش از ۱۲۰ حمله انجامید.
در یکی از بیپرواترین حملات به سفارت ایالات متحده در سایگون، یک دسته از نیروهای ویتکنگ موفق شد پیش از آنکه توسط نیروهای آمریکایی منهدم شود، به داخل محوطه سفارت نفوذ کند. این حمله جسورانه و موفقیت اولیه آن، ناظران آمریکایی و بینالمللی را در بهت فرو برد؛ کسانی که تصاویر این خونریزی را همزمان با وقوع رویداد، از طریق تلویزیون دنبال میکردند.
اگرچه جیاپ موفق به غافلگیری شده بود، اما نیروهایش در این تهاجم جاهطلبانه بیش از حد پراکنده شده بودند و نیروهای آمریکا و ارتش جمهوری ویتنام توانستند بیشتر حملات را با موفقیت دفع کنند و تلفات سنگینی به ویتکنگ وارد آورند.
نبردهای شدیدی در شهر هوئه رخ داد که بر کرانه رود عطری و در فاصله حدود ۵۰ مایلی (۸۰ کیلومتری) جنوب مرز میان ویتنام شمالی و جنوبی واقع شده است.
نبرد هوئه بیش از سه هفته به طول انجامید؛ پس از آنکه نیروهای ارتش خلق ویتنام و ویتکنگ در ۳۱ ژانویه به داخل شهر یورش بردند، بهراحتی نیروهای دولتی مستقر در آنجا را در هم شکستند و کنترل ارگ تاریخی شهر را به دست گرفتند.
در روزهای نخست اشغال هوئه، سربازان ویتکنگ به جستوجوی خانهبهخانه پرداختند و کارمندان دولت، رهبران مذهبی، معلمان و دیگر غیرنظامیان مرتبط با نیروهای آمریکایی یا حکومت ویتنام جنوبی را بازداشت کردند. آنها این افراد را که به اصطلاح «ضدانقلاب» خوانده میشدند اعدام کرده و اجسادشان را در گورهای دستهجمعی دفن کردند.
نیروهای آمریکا و ارتش جمهوری ویتنام پس از بازپسگیری کنترل شهر در ۲۶ فوریه، شواهد این کشتار را کشف کردند. افزون بر بیش از ۲۸۰۰ جسد، ۳۰۰۰ تن از ساکنان نیز ناپدید شده بودند و نیروهای اشغالگر بسیاری از معابد باشکوه، کاخها و دیگر بناهای یادبود شهر را ویران کرده بودند.
سختترین درگیریهای هوئه در ارگ تاریخی شهر رخ داد؛ جایی که نیروهای ویتنام شمالی برای حفظ موضع خود در برابر برتری آتش آمریکا، مقاومتی سرسختانه از خود نشان دادند. در تصاویر خونینی که توسط تیمهای متعدد تلویزیونی حاضر در محل ضبط شد، نزدیک به ۱۵۰ تفنگدار دریایی آمریکا به همراه حدود ۴۰۰ سرباز ویتنام جنوبی در نبرد هوئه جان باختند.
در سوی دیگر، تخمین زده میشود که حدود ۵۰۰۰ سرباز ویتنام شمالی کشته شدند که بیشتر آنها بر اثر حملات هوایی و توپخانهای آمریکا از پای درآمدند.
هاوارد پرینس، سروان ارتش آمریکا، بعدها در گفتوگو با انپیآر (NPR) گفت: «آنچه من شاهد بودم، احتمالاً شدیدترین نبرد زمینیِ پیوسته در طول چند روز بود که در هیچ دوره دیگری از جنگ دیده نمیشد.»
مایک داونز، سروان تفنگداران دریایی، نیز به انپیآر گفت: «ما حتی نمیدانستیم دشمن کجاست یا از کدام جهت میآید.»
تهاجم تت با وجود تلفات سنگین و ناتوانی در برانگیختن شورش گسترده در میان مردم ویتنام جنوبی، برای ویتنام شمالی یک موفقیت راهبردی محسوب میشد.
پیش از تت، وستمورلند و دیگر نمایندگان دولت جانسون ادعا میکردند که پایان جنگ نزدیک است؛ اما اکنون مشخص شده بود که هنوز نبردی طولانی در پیش است و این موضوع اعتماد آنها به تواناییشان برای پیروزی در جنگ سرد را متزلزل کرد. وستمورلند برای طراحی یک ضدحمله مؤثر، درخواست بیش از ۲۰۰ هزار نیروی جدید کرد؛ تشدید جنگی که بسیاری از آمریکاییها آن را نشانهای از استیصال میدانستند.
مارک بودن، نویسنده کتاب «هوئه ۱۹۶۸»، در گفتوگو با انپیآر توضیح داد: «گزارشهای بهشدت خوشبینانه و غیرواقعی از سوی ژنرال ویلیام وستمورلند، فرمانده نیروهای آمریکایی در ویتنام، مخابره میشد. [او] به مردم آمریکا اطمینان میداد که پایان کار نزدیک است و دشمن واقعاً تنها قادر به انجام کمینهای کوچک در نقاط دورافتاده کشور است.»
همزمان با تقویت احساسات ضدجنگ و گسترش اعتراضات مربوط به جنگ ویتنام در داخل آمریکا، برخی از مشاوران جانسون در کاخ سفید که پیشتر از تقویت حضور نظامی در ویتنام حمایت کرده بودند (ازجمله کلارک کلیفورد، وزیر دفاع آینده)، اکنون خواستار کاهش مداخله آمریکا شدند.
در ۳۱ مارس، رئیسجمهور جانسون که زیر فشارهای سنگین قرار داشت، اعلام کرد که بمباران ویتنام شمالی را به منطقه جنوب مدار ۲۰ درجه محدود میکند (بدین ترتیب ۹۰ درصد از قلمروی تحت کنترل کمونیستها از بمباران در امان میماند) و خواستار مذاکره برای پایان جنگ شد. همزمان، جانسون اعلام کرد که در انتخابات نوامبر آن سال برای دوره بعدی نامزد نخواهد شد.
اگرچه مذاکرات صلح پنج سال دیگر به طول انجامید ـ دورانی که در آن سربازان آمریکایی بیشتری نسبت به سالهای پیشین جنگ کشته شدند ـ اما تصمیم جانسون برای توقف گسترش جنگ پس از تهاجم تت، نقطه عطفی حیاتی در مشارکت آمریکا در جنگ ویتنام رقم زد.
منبع: خبرآنلاین