باشگاه خبرنگاران جوان - تاریخ انقلاب اسلامی بر پیوند «ایمان» و «عقلانیت» استوار است؛ مکتبی که از امام(ره) آغاز شد و در دوران رهبر شهید به بلوغ رسید. اکنون در آستانه ۱۴ خرداد، بازخوانی این عقلانیت برای بقای جبهه حق ضرورتی حیاتی است. حقیقت این مکتب، مسیری میانه است که نه به بن‌بست سازش می‌رسد و نه در چاه تندروی سقوط می‌کند. برای تبیین این شاخص‌ها، با حجت‌الاسلام والمسلمین سعید صلح‌میرزایی، نماینده مردم تهران در مجلس خبرگان رهبری و از اساتید حوزه علمیه به گفت‌وگو پرداختیم.

‏مرزبندی دقیق با جریان‌های انحرافی

حجت‌الاسلام صلح‌میرزایی در ابتدا با گرامیداشت یاد امام راحل و رهبر شهید، به تبیین خط اصیل اسلام ناب پرداخته و می‌گوید: ما با یک خط مستمر مواجه هستیم که ریشه در اندیشه امام عظیم‌الشأن دارد و در منظومه فکری رهبر شهیدمان به کمال رسید؛ این خط، همان «عقلانیت انقلابی» است که همواره بر دو پایه وحی و عقل استوار بوده و فناوری حل مسئله را در سخت‌ترین شرایط تاریخی به دست می‌دهد. در برابر این عقلانیت، سه رویکرد انحرافی همواره وجود داشته است؛ نخست، کسانی که از امام و رهبری جلو می‌زنند و با برچسب «سوپرانقلابی»، رفتارهایی انجام می‌دهند که مورد نهی صریح رهبر شهید بود. نمونه‌های این تندروی را در حوادث تلخ حرم امام در سال‌های ۸۹، ۴۰۱ و ۴۰۳ دیدیم که با برهم‌زدن جلسات و ورود به سفارتخانه‌ها، عملاً برخلاف مصالح نظام حرکت کردند؛ در حالی که رهبر شهید در سخنرانی ۳۰ دی ماه ۱۳۹۴ صراحتاً حساب این کارها را از جوانان حزب‌اللهی جدا کردند و فرمودند «بسیجی‌تر» کسی است که به قانون احترام بیشتری می‌گذارد.

این عضو مجلس خبرگان رهبری با اشاره به سرنوشت این جریان‌های تندرو، خاطرنشان می‌کند: تاریخ نشان داده این افراد در درازمدت دچار ارتجاع می‌شوند؛ کما اینکه برخی از کسانی که روزی در رسانه‌های خود، تندترین مواضع را داشتند، امروز به مرتدین سیاسی تبدیل شده و در دامن سلطنت‌طلبان پناه گرفته‌اند، چرا که عقلانیت لازم برای هضم اصول انقلاب را نداشتند. در مقابل این‌ها، جریان «تفریطی» قرار دارد که هیچ اعتقادی به تقابل با نظام سلطه ندارد؛ همان جریانی که رهبر شهید در دیدار اعضای دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی در سال ۱۳۹۴ درباره حضور آن‌ها در بدنه نظام هشدار دادند و فرمودند عده‌ای در داخل نظام هستند اما به مبارزه با استکبار باور ندارند. این جریان با مصلحت‌سنجی‌های واهی، همواره به دنبال عقب‌نشینی از احکام اسلام و اصول انقلاب است و در کنار آن‌ها، گروه سومی هم هستند که رویکرد «هتل‌نشینی» دارند و تنها تا زمانی با وطن هستند که خدمات برقرار باشد و به محض فشار، وطن خود را عوض می‌کنند.

‏عقلانیت در ترازوی وحی و مصلحت

استاد حوزه علمیه با تأکید بر اینکه عقلانیت در نگاه رهبر شهید هرگز به معنای ترس یا محاسبات مادی صرف نبوده است، می‌گوید: ایشان در بیانات ماندگار خود در آذرماه ۷۹ و ۸۹ تأکید کردند عقلانیت ما بر پایه اعتقاد به آخرت است؛ یعنی اگر منفعت مادی با فلاح اخروی تعارض پیدا کند، اولویت با فلاح اخروی است، هرچند خداوند در درازمدت، دنیا را هم برای اهل حق تأمین می‌کند. این عقلانیت، «عقل خودبنیاد» منقطع از وحی نیست، بلکه عقلی است که وعده‌های الهی را در محاسبات خود می‌آورد؛ همان‌گونه که قرآن کریم می‌فرماید: «إِن تَنصُرُواْ اللَّهَ یَنصُرکُم وَیُثَبِّت أَقدَامَکُم» (سوره محمد، آیه ۷). صلح‌میرزایی معتقد است رهبر شهید با همین عقلانیت، سال‌ها تلاش کردند سایه جنگ را بدون استفاده از سلاح و با ابزار قدرت نرم از کشور دور کنند، به‌طوری که حتی منصفان مخالف نیز امروز شهادت می‌دهند ایشان تمام مسیرهای دیپلماتیک و راهبردی را برای حفظ امنیت کشور طی کردند.

عضو مجلس خبرگان رهبری با اشاره به ضرورت ایستادگی در مقطع فعلی جنگ رمضان، بیان می‌کند: عقلانیت انقلابی یعنی در عین تدبیر، بدانیم در برابر دشمنی چون یزید زمان، راهی جز ایستادگی نیست؛ چرا که امام حسین(ع) فرمودند: «مِثْلِی لا یُبایِعُ مِثْلَهُ» (لهوف، ص ۱۸)؛ یعنی کسی مثل من با کسی مثل یزید بیعت نمی‌کند. یکی از عناصر اصلی این عقلانیت، «وحدت کلمه» است که در پیام اخیر رهبر معظم انقلاب به نمایندگان مجلس نیز بر آن تأکید شد؛ ایشان حتی به دلایل «موجه یا غیرموجه» هم اجازه ندادند گسل‌های اختلافی در جامعه فعال شود. متأسفانه برخی اصرار دارند بر این گسل‌ها ضربه بزنند، در حالی که در شرایط جنگی، انسجام ملی بزرگ‌ترین سلاح ماست و نباید اجازه داد دوگانگی‌های کاذب، بر اراده ملت اثر بگذارد.

‏صبر انقلابی و خشم مقدس

حجت‌الاسلام صلح‌میرزایی در ادامه به تحلیل رفتارهای هیجانی در فضای مجازی پرداخته و می‌گوید: عقلانیت انقلابی به ما می‌آموزد هم «خشم انقلابی» داشته باشیم و هم «صبر انقلابی». این بی‌صبری‌ها گاهی ناشی از ندیدن افق‌های بلندمدت است؛ رهبر شهید همواره تأکید داشتند نباید تحت تأثیر عملیات روانی دشمن قرار گرفت. در این میان برخی مسئولان و افراد در برابر تهدیدات دشمن ادبیات منفعلانه دارند. وقتی ترامپ قمارباز با وقاحت از شهادت رهبر ما ابراز خوشحالی کرده و مدام تهدید می‌کند، حجب و حیای دیپلماتیک دیگر معنا ندارد؛ ما باید ادبیات شهید سلیمانی را احیا کنیم که فرمود: «آقای ترامپ قمارباز! من حریف تو هستم».

وی با تأکید بر لزوم نشان دادن اقتدار در برابر دشمن، می‌افزاید: جریان‌های مؤمن و انقلابی باید خشم خود را به‌گونه‌ای سازماندهی کنند که دشمن بفهمد در هیچ جای جهان امنیت نخواهد داشت؛ این همان عقلانیتی است که بازدارندگی ایجاد می‌کند. اگر از این مواضع کوتاه بیاییم، دشمن گام به گام جلوتر می‌آید تا ما را به پای میز معامله بر سر خون شهدا بکشاند؛ در حالی که ۷هزار شهید دفاع مقدس دوم و سوم، گواه صادقی بر این هستند که راه عزت از مسیر مقاومت می‌گذرد. باید به ترامپ و نتانیاهو فهماند خونخواهی رهبر شهید و فرزندان این ملت، یک آرمان فراموش‌نشدنی است و همان‌طور که قرآن می‌فرماید: «إِنَّا مِنَ الْمُجْرِمِینَ مُنتَقِمُونَ»(سوره سجده، آیه ۲۲) انتقام سخت در راه است.

‏امید واقع‌بینانه و نقش مردم

این عضو مجلس خبرگان رهبری «امید به آینده» را یکی دیگر از ارکان عقلانیت در مکتب رهبر شهید دانسته و می‌گوید: ایشان در بیانیه گام دوم تأکید کردند نخستین و ریشه‌ای‌ترین جهاد، راندن ترس و ناامیدی از خود و دیگران و پرورش نهال امید به آینده است. این امید، امیدی واقع‌بینانه است که از متن پیروزی‌های میدانی استخراج شده است؛ نباید اجازه داد رسانه‌های معاند با پمپاژ یأس، این‌گونه القا کنند که رهبری تنها هستند یا مسئولان رها کرده‌اند. خروجی همنشینی مؤمنان باید تقویت اراده‌ها باشد، نه تضعیف آن‌ها؛ ما در بخش اقتصادی هم اگر به همین عقلانیت و توان داخلی تکیه کنیم، قطعاً بر مشکلات فائق خواهیم آمد.

حجت الاسلام صلح میرزایی در پایان این گفت‌وگو با اشاره به جایگاه مردم در اندیشه رهبر شهید، خاطرنشان می‌کند: ایشان مردم را صاحب اصلی انقلاب و کشور می‌دانستند و معتقد بودند هر جا کار به مردم سپرده شد، گره‌ها گشوده شدند؛ در همین ایام بحرانی پس از شهادت رهبر عزیز، اگر حضور آگاهانه مردم نبود، دشمن نقشه‌های شومی برای فروپاشی از درون داشت. عقلانیت انقلابی حکم می‌کند مردم را فقط برای روز رأی‌گیری نخواهیم، بلکه در اقتصاد و فرهنگ نیز فضا را برای حضور توده‌ها باز کنیم. امروز در سایه هدایت‌های رهبر جدیدمان، حضرت آیت‌الله سیدمجتبی خامنه‌ای، همان مسیر عقلانیت و مقاومت با قوت ادامه دارد و ملت ایران ثابت خواهد کرد خون رهبر شهید، رویش‌های جدیدی را رقم زده است که پایان آن، زوال قطعی جبهه استکبار خواهد بود؛ چرا که وعده الهی حق است: «فَإِنَّ حِزْبَ اللَّهِ هُمُ الْغَالِبُونَ» (سوره مائده، آیه ۵۶).

منبع: روزنامه قدس