باشگاه خبرنگاران جوان - تخلیهٔ خشم از طریقِ انتشارِ جملاتِ کنایه‌آمیز در فضای مجازی، شاید برای چند دقیقه دلتان را خنک کند؛ اما با یادگیریِ یک مهارتِ ارتباطی، می‌توانید به‌جای حراج‌کردن آبرویتان، بزرگواری خود را ثابت کنید!

یک دعوایِ خانوادگی با همسر رخ‌داده یا یک سوءتفاهمِ کلافه‌کننده با اقوام یا یکی از دوستان پیش‌آمده است. سینه پر از حرف‌های نگفته و خشمِ فروخورده است. در این لحظه، راحت‌ترین کار این است که گوشی موبایل را برداریم، یک جملهٔ فلسفیِ سنگین و کنایه‌آمیز پیدا کنیم و آن را در وضعیت (استوری) قرار دهیم! بعد هم با خودمان می‌گوییم: «بالاخره خودش می‌بیند و می‌فهمد که با او بودم؛ دلم خنک شد!» ما این کار را از سرِ بدجنسی انجام نمی‌دهیم؛ بلکه در اوجِ خستگی و فشارِ روانی، به دنبالِ یک راهِ فرار برای تخلیهٔ هیجاناتمان می‌گردیم. اما واقعیتِ تلخ این است که فضای مجازی، دادگاهِ حلِ اختلافاتِ خانوادگیِ ما نیست. کسی که برایِ شأن و شخصیتِ خود ارزش قائل است، می‌داند که انتشارِ استوری‌های کنایه‌آمیز، نه‌تنها هیچ مشکلی را با همسر یا اقوام حل نمی‌کند، بلکه آبرویِ خانواده را پیشِ چشمِ صد‌ها غریبه و آشنا به حراج می‌گذارد و بلوغِ روانیِ فرد را زیر سؤال می‌برد.

تغافلِ کریمانه یا پرخاشگری منفعلانه؟

در مکتب اسلام، حفظِ شأنِ مؤمن و پوشاندنِ اختلافات از چشم دیگران، نشانهٔ اوج خرد و بزرگواری یک انسان است. امیرالمؤمنین (علیه‌السلام) در توصیفِ رفتارِ انسان‌های بااصالت در هنگامِ بروزِ دلخوری‌ها، قاعده‌ای طلایی دارند: «از باارزش‌ترین کارهاى انسانِ کریم (و بزرگوار)، تغافل و چشم‌پوشی‌کردن از چیزهایى است که مى‌داند.» (حکمت ۲۲ نهج‌البلاغه) این «تغافل» به معنایِ خویشتن‌داریِ مقتدرانه و جار نزدنِ اختلافات در بوق‌و‌کرناست تا حریمِ رابطه‌ها حفظ شود.

در نقطهٔ مقابلِ این بزرگواری، مفهومی در روان‌شناسیِ مدرن وجود دارد که به آن «پرخاشگری منفعلانه» می‌گویند. روان‌شناسان ثابت کرده‌اند افرادی که تواناییِ حلِ مستقیمِ مسائل را ندارند، خشمِ خود را به‌صورتِ غیرمستقیم، پنهان و از طریقِ طعنه و کنایه ابراز می‌کنند. وقتی شما یک استوریِ کنایه‌آمیز منتشر می‌کنید، در واقع به تمامِ مخاطبانِ (فالوورهای) خود پیام می‌دهید که: «من مهارتِ گفت‌وگویِ مستقیم را ندارم و از نظرِ روانی آن‌قدر شکننده‌ام که دعوایِ شخصی‌ام را به فضایِ عمومی کشانده‌ام!» این رفتار، اعتبارِ اجتماعیِ شما را به‌شدت تخریب می‌کند.

۳ گام اورژانسی برای مهار خشم سایبری

برای اینکه در لحظاتِ عصبانیت، از اعتبارِ خود و حریمِ خانواده‌تان محافظت کنید و در تلهٔ قضاوتِ دیگران نیفتید، پیش از لمسِ دکمهٔ انتشار، این ترمزِ سه‌مرحله‌ای را بکشید:

قانونِ قرنطینهٔ ۲۴ ساعته:

مغزِ انسان در اوجِ خشم، کاملاً احساسی عمل می‌کند و منطقِ خود را از دست می‌دهد. با خودتان یک قراردادِ سفت‌وسخت ببندید: «من حق دارم عصبانی باشم و حق دارم استوری بگذارم، اما این کار را دقیقاً ۲۴ ساعتِ دیگر انجام می‌دهم.» گوشی را کنار بگذارید. در ۹۹ درصدِ مواقع، روزِ بعد که آتشِ خشم فروکش کرد، از اینکه آن جملهٔ کنایه‌آمیز را منتشر نکرده‌اید، عمیقاً از خودتان تشکر خواهید کرد!

رمزگشایی از تماشاچیانِ خاموش:

به فهرست بازدیدکنندگانِ استوریِ خود فکر کنید. در میانِ آنها، همکاران، همسایه‌ها، اقوامِ دور و کسانی هستند که هیچ کمکی به حلِ مشکلِ شما نمی‌کنند و فقط منتظرِ کشفِ سوژه‌ای برایِ غیبت و پچ‌پچ‌هایِ خانوادگی‌اند. آیا واقعاً می‌خواهید ضعف‌ها و دعواهایِ شخصیِ خود را به‌عنوان خوراکِ سرگرمی به این افراد تقدیم کنید؟ استوری‌های کنایه‌آمیز، شأنِ شما را در نگاهِ این تماشاچیانِ خاموش نابود می‌کند.

انتقالِ میدانِ جنگ از مجازی به حقیقی:

انسانِ بالغ، فرار نمی‌کند. اگر از دستِ همسرتان، جاری یا دوستتان به‌شدت دلخور هستید، کنایه‌زدن در استوری راهکارِ شما نیست. به‌جای این کار، یک لیوان آب بنوشید، خلوت کنید و وقتی آرام شدید، رودررو و با رعایتِ احترام با خودِ آن شخص صحبت کنید.

تنفس در هوایِ استقلال و بلوغ عاطفی

لذت بی‌نظیری در این خویشتن‌داری مقتدرانه نهفته است؛ اینکه بدانیم ما مهره‌های منفعلی نیستیم که فضای مجازی بتواند بلندگویِ دردهایِ موقتِ ما شود. وقتی با اراده‌ای محکم، دست از انتشار استوری‌های کنایه‌آمیز برمی‌داریم، در واقع بالاترین سطحِ احترام را به روانِ خود و حریمِ خانواده‌مان گذاشته‌ایم. عبور از خطایِ «کنایه‌زدن‌های مجازی»، از ما انسانی امن، باوقار و قابل‌اتکا می‌سازد؛ کسی که مرزهایِ حریمِ خصوصی‌اش برای همه روشن است و با این بلوغِ روانی، اجازه نمی‌دهد هیچ غریبه‌ای به خلوتِ اختلافاتِ او سرک بکشد.

منبع: فارس