باشگاه خبرنگاران جوان؛ رضوان پاک منش - مهندس احسان سهرابی در گفتوگو با خبرنگار ما با اشاره به جایگاه راهبردی زاگرس اظهار کرد: ناحیه رویشی زاگرس یکی از مهمترین رویشگاههای کشور است که حدود ۴۰ درصد آب مورد نیاز ایران را تأمین میکند و بهعنوان زیرساخت اصلی توسعه پایدار شناخته میشود.
وی افزود: استان لرستان با بیش از یک میلیون و ۲۱۷ هزار هکتار جنگل و بیش از یک میلیون و ۴۰ هزار هکتار مرتع، از مهمترین استانهای کشور در حوزه منابع طبیعی به شمار میرود و پس از یک استان دیگر، دومین سطح جنگل و دومین میزان بارندگی کشور را در اختیار دارد.
فاجعهای که آرام و بیصدا در حال وقوع است
معاون فنی منابع طبیعی لرستان با تأکید بر اینکه حال و روز منابع طبیعی کشور «خوش نیست»، گفت: مجموعهای از رفتارهای نادرست انسانی طی سالهای گذشته موجب شده بخشهای وسیعی از پوششهای طبیعی کشور نابود شوند.
سهرابی با اشاره به سرنوشت جنگلهای مناطق مرکزی ایران اظهار داشت: مناطقی که امروز به بیابان تبدیل شدهاند، روزگاری دارای جنگلهای ارزشمند پسته و بادام وحشی بودند اما بر اثر بهرهبرداریهای نادرست و تخریبهای انسانی از بین رفتند.
وی هشدار داد: اگر امروز اصول حفاظت از منابع طبیعی رعایت نشود، جنگلها و مراتع لرستان نیز در آیندهای نهچندان دور با سرنوشت مشابهی روبهرو خواهند شد.
آتشسوزی؛ مخوفترین دشمن جنگلهای لرستان
سهرابی آتشسوزی را یکی از خطرناکترین تهدیدهای منابع طبیعی دانست و گفت: یک سهلانگاری کوچک یا یک کبریت میتواند هزاران هکتار جنگل و مرتع را از چرخه حیات خارج کند.
وی با انتقاد از کمبود اعتبارات و تجهیزات افزود: منابع طبیعی همواره در اولویتهای پایین تخصیص بودجه قرار گرفته است. امکانات، تجهیزات اطفای حریق، نیروی انسانی و اعتبارات موجود به هیچ عنوان متناسب با وسعت عرصههای طبیعی استان نیست.
یک جنگلبان برای ۷۰ هزار هکتار؛ آماری شوکهکننده از وضعیت حفاظت
معاون فنی اداره کل منابع طبیعی لرستان با بیان اینکه استاندارد جهانی حفاظت از جنگلها یک نیرو به ازای هر هزار هکتار است، گفت: در لرستان هر جنگلبان به طور متوسط مسئول حفاظت از حدود ۷۰ هزار هکتار عرصه طبیعی است.
وی تصریح کرد: با چنین شرایطی انتظار حفاظت کامل از جنگلها و مراتع واقعبینانه نیست و بدون مشارکت مردم امکان موفقیت وجود ندارد.
زوال بلوط؛ بیماری خاموشی که زاگرس را میبلعد
سهرابی در بخش دیگری از سخنان خود به بحران زوال بلوط اشاره کرد و گفت: جنگلهای زاگرس به مرحله دیرزیستی رسیدهاند؛ یعنی نسل جوان درختان فرصت استقرار پیدا نکرده و عمده درختان موجود سن بالایی دارند.
وی افزود: چرای بیرویه دام، نبود فرصت زادآوری و فشار بیش از حد بر طبیعت موجب شده جنگلها ضعیف شوند و در برابر بیماریهایی مانند زوال بلوط آسیبپذیرتر از گذشته باشند
دام مازاد؛ عامل پنهان نابودی مراتع و جنگلها
معاون فنی منابع طبیعی لرستان با ارائه آماری نگرانکننده گفت: میزان دام موجود در استان بیش از سه و نیم برابر ظرفیت مراتع و جنگلهاست.
وی ادامه داد: ورود زودهنگام دام به مراتع، چرای بیش از ظرفیت و بیتوجهی به پروانههای چرا، فرصت رشد و استقرار پوشش گیاهی را از بین برده و آینده مراتع استان را تهدید میکند.
۳۵ میلیون هکتار زمین قربانی تغییر کاربری
سهرابی تغییر کاربری اراضی را یکی دیگر از تهدیدهای جدی منابع طبیعی دانست و اظهار کرد: در کشور بیش از ۳۵ میلیون هکتار اراضی رهاشده وجود دارد که روزگاری مراتع ارزشمند بودهاند اما بر اثر شخمهای غیراصولی و تغییر کاربری نابود شدهاند.
وی هشدار داد: هرگونه تغییر کاربری غیرکارشناسی در نهایت به زیان خود بهرهبرداران تمام خواهد شد و موجب از بین رفتن سرمایههای طبیعی کشور میشود.
نسخه نهایی برای نجات زاگرس: فرهنگسازی
معاون فنی اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری لرستان در پایان تأکید کرد: پس از بیش از ۱۲۰ سال تجربه حفاظت از منابع طبیعی، امروز به این نتیجه رسیدهایم که مهمترین راه نجات جنگلها و مراتع، فرهنگسازی است.
وی گفت: آموزش و پرورش، دانشگاهها، رسانهها و همه دستگاههای فرهنگی باید برای ارتقای فرهنگ حفاظت از طبیعت پای کار بیایند؛ زیرا بدون مشارکت مردم، آینده منابع طبیعی کشور با تهدید جدی مواجه خواهد بود.