باشگاه خبرنگاران جوان؛ رضوان پاک منش  - در استانی مانند لرستان که کشاورزی یکی از پایه‌های مهم معیشت مردم و اقتصاد محلی به شمار می‌رود، این مسئله تنها یک رفتار فردی نیست، بلکه موضوعی عمومی و حیاتی است که با امنیت غذایی، سلامت جامعه و آینده خاک‌های حاصل‌خیز استان گره خورده است. 

کاه و کلش، برخلاف تصور برخی افراد، پسماندی بی‌ارزش نیست. این بقایا بخشی از چرخه طبیعی تولید در مزرعه‌اند و اگر به‌درستی مدیریت شوند، می‌توانند منبعی مهم برای افزایش ماده آلی خاک، بهبود بافت زمین و تقویت فعالیت زیستی در مزرعه باشند. سوزاندن این بقایا در حقیقت سوزاندن سرمایه‌ای است که می‌تواند به پایداری تولید در سال‌های آینده کمک کند. وقتی کاه و کلش سوزانده می‌شود، تنها چند دقیقه شعله و دود باقی نمی‌ماند؛ بلکه بخش مهمی از عناصر مفید، مواد آلی و موجودات زنده‌ی مفید خاک نیز نابود می‌شوند. 

مدیرکل غله و خدمات بازرگانی استان لرستان با تأکید بر ضرورت حفظ منابع طبیعی و صیانت از امنیت غذایی استان گفت:  آتش زدن بقایای محصولات کشاورزی مانند کاه و کلش، اقدامی بسیار خطرناک و تهدیدی جدی برای محیط‌زیست، سلامت مردم و آینده‌ی کشاورزی لرستان است. 

وی افزود: این رفتار نادرست می‌تواند به سرعت به مزارع هم‌جوار سرایت کند و ضمن نابودی محصول و زحمات سایر کشاورزان، خسارت‌های جبران‌ناپذیری به بار آورد. همچنین سوختن بقایای گیاهی، ساختار خاک را تخریب کرده، میکروارگانیسم‌های مفید را از بین می‌برد و با کاهش مواد آلی، حاصل‌خیزی زمین را در سال‌های آینده به‌شدت کاهش می‌دهد. 

او با اشاره به پیامدهای بهداشتی این اقدام گفت: دود و غبار ناشی از آتش‌زدن کاه و کلش، سلامت ساکنان روستاها، رانندگان و عابران جاده‌ها را تهدید می‌کند و در برخی موارد موجب بروز مشکلات تنفسی و کاهش دید در محورهای مواصلاتی می‌شود. 

وی در پایان از کشاورزان و بهره‌برداران خواست به جای سوزاندن بقایا، از روش‌های علمی و جایگزین همچون اختلاط بقایا با خاک، تبدیل آن به کود آلی یا استفاده در تعلیف دام بهره بگیرند تا این منابع ارزشمند به جای نابودی، به چرخه تولید بازگردند. 

نباید از آسیب‌های زیست‌محیطی و بهداشتی این عمل نیز غافل شد. دود حاصل از سوزاندن کاه و کلش، حاوی ذرات معلق و ترکیباتی است که می‌تواند سلامت دستگاه تنفسی را به خطر بیندازد. کودکان، سالمندان، بیماران قلبی و تنفسی، و حتی رانندگان در جاده‌ها بیش از دیگران در معرض این آسیب‌ها قرار می‌گیرند. در روزهایی که آتش زدن بقایا گسترده می‌شود، آسمان روستاها و حاشیه شهرها از دود غلیظ پوشیده می‌شود و کیفیت هوا به شدت کاهش می‌یابد. این آلودگی، تنها یک مشکل لحظه‌ای نیست؛ بلکه بر سلامت عمومی و آرامش زندگی مردم اثر مستقیم دارد. 

در لرستان، که بخش قابل توجهی از جمعیت به کشاورزی و دامداری وابسته‌اند، مدیریت صحیح بقایای مزرعه می‌تواند به یک فرصت تبدیل شود. به جای سوزاندن کاه و کلش، می‌توان از روش‌های علمی و مفید استفاده کرد؛ از جمله برگرداندن بقایا به خاک، تولید کمپوست، استفاده به‌عنوان بستر دام یا خوراک تکمیلی دام، و بهره‌گیری در فرآیندهای آلی‌سازی. این روش‌ها نه‌تنها از خسارت جلوگیری می‌کنند، بلکه ارزش افزوده نیز ایجاد می‌کنند و به پایداری تولید کمک می‌نمایند.