باشگاه خبرنگاران جوان؛ کیمیا قلی‌پور - فاطمه اکبری، کارشناس بازار سرمایه، در گفت‌و‌گو با خبرنگار اقتصادی باشگاه خبرنگاران جوان گفت: بازار سهام در معاملات روز ۳۰ اردیبهشت ۱۴۰۵ دومین روز فعالیت خود را پس از وقفه‌ای ۸۰ روزه پشت سر گذاشت؛ وقفه‌ای کم‌سابقه که از اسفند سال گذشته و در پی جنگ تحمیلی سوم آغاز شده بود. هرچند شاخص‌ها امروز با رشد همراه شدند، اما اهمیت اصلی بازار در تلاش برای بازسازی تعادل و احیای اعتماد در چارچوب قواعد و سازوکار‌های جدید معاملاتی است.

اکبری اظهار کرد: در پایان معاملات امروز، شاخص کل بورس با رشد ۴۴ هزار واحدی معادل ۱.۱ درصد به سطح ۳ میلیون و ۷۶۱ هزار واحد رسید و شاخص هم‌وزن نیز با افزایش ۱.۳ درصدی به محدوده ۹۶۸ هزار واحد نزدیک شد. هم‌جهتی این دو شاخص نشان از گسترده‌بودن حرکت قیمتی در سطح کلی بازار دارد.

این کارشناس بازار سرمایه افزود: پهنای بازار نیز مؤید برتری تقاضا بود؛ به‌طوری‌که ۳۸۴ نماد در محدوده مثبت و ۷۶ نماد در محدوده منفی قرار گرفتند. ارزش معاملات خرد حدود ۱۶.۶ همت ثبت شد و ورود خالص ۲۸۹۲ میلیارد تومان پول حقیقی به سهام و صندوق‌های سهامی انجام شد، در حالی‌که خروج منابع از صندوق‌های درآمد ثابت ادامه داشت. همچنین افزایش سرانه خرید حقیقی‌ها به ۵۸.۱ میلیون تومان در مقابل سرانه فروش ۴۲.۱ میلیون تومان نشان می‌دهد بخشی از فعالان رویکردی ریسک‌پذیرتر اتخاذ کرده‌اند.

او درباره سازوکار بازگشایی بازار در روز‌های اخیر توضیح داد: بازگشایی ۲۹ اردیبهشت را باید آغاز فصل جدیدی در مدیریت بازار سرمایه دانست. بازگشایی بیش از ۱۸۰ نماد بدون دامنه نوسان، ممنوعیت فروش بازارگردان‌ها تا ۱۵ خرداد، محدودیت در ارسال سفارش گروهی در دو دقیقه نخست پیش‌گشایش، تداوم توقف حدود ۴۰ نماد و اعلام رسمی عدم تعطیلی مجدد بازار حتی در صورت تشدید شرایط امنیتی از مهم‌ترین تصمیمات اخیر بوده است. ترکیب این سیاست‌ها عملاً ساختاری نامتقارن میان عرضه و تقاضا ایجاد کرده است. از یک سو کشف قیمت آزاد برای تعداد زیادی از نمادها و از سوی دیگر محدودیت در سمت عرضه، موجب شده رشد اخیر در بستری متفاوت از شرایط معمول شکل گیرد.

اکبری معاملات امروز را مثبت، اما مشروط ارزیابی کرد و گفت: از منظر مثبت، پهنای مناسب بازار و رشد هم‌زمان شاخص کل و هم‌وزن، تداوم ورود پول حقیقی، تمرکز تقاضا در گروه‌های بانکی و فلزی و افزایش توجه به صنایع دارویی، سیمانی و غذایی جزو نکات قابل اتکا هستند. اما از سوی دیگر، برخی نماد‌های بزرگ و اثرگذار که طی تنش‌ها دچار ابهام شده‌اند هنوز بازگشایی نشده‌اند و تا تعیین‌تکلیف این نماد‌ها نمی‌توان از تعادل پایدار سخن گفت. همچنین محدودیت فروش بازارگردان‌ها و بازگشایی بدون دامنه نوسان برخی نماد‌ها در روز‌های ابتدایی به‌طور طبیعی تقاضا را تقویت می‌کند و باید بخش از رشد اخیر را در همین چارچوب تحلیل کرد.

او رفتار صنایع مختلف را نیز این‌گونه توضیح داد: بانکی‌ها بار دیگر لیدر نقدینگی شدند؛ فلزی‌ها با نماد‌هایی مثل فملی و ومعادن نقش مهمی در رشد شاخص داشتند؛ پالایشی‌ها در مرحله تثبیت قرار دارند و توجه به دارویی، غذایی و سیمانی‌ها نیز با تورم ماهانه و تعدیل نرخ‌ها افزایش یافته است.

این کارشناس بازار سرمایه درباره اقدامات حمایتی گفت: حمایت‌های انجام‌شده هدفمند و تاحدی موفق بوده است. مدیریت مرحله‌ای بازگشایی، محدودیت فروش بازارگردان‌ها و تأکید بر عدم تعطیلی بازار مانع از شوک اولیه شد. اما کارایی این حمایت‌ها وابسته به تداوم و اجرای هوشمندانه آنهاست. حمایت باید نقدشوندگی‌ساز باشد، به دور از هیجان اجرا شود و فرصت شکل‌گیری تحلیل را فراهم کند. در غیر این صورت، کاهش زودهنگام حمایت‌ها می‌تواند دوباره بی‌اعتمادی ایجاد کند.

اکبری در پایان گفت: معاملات ۳۰ اردیبهشت نشان داد بازار توان عبور از شرایط دشوار و بازگشت به مسیر تعادل را دارد. ورود نقدینگی حقیقی، برتری تقاضا و تقویت صنایع بنیادی نکات مثبت امروز بودند. اما مسیر تثبیت همچنان ادامه دارد و تعیین‌تکلیف نماد‌های بزرگ، استمرار حمایت‌های هدفمند و مدیریت ریسک‌ها، کلید عبور از مرحله ترمیم به فاز ثبات پایدار خواهد بود. بازار امروز عملکرد قابل قبولی داشت؛ اما آزمون اصلی در روز‌های آینده رقم می‌خورد.