باشگاه خبرنگاران جوان - محمد کشوری، مدیر گروه طیف، در پنل نخست تخصصی «وضعیت امروز اینترنت و چالش‌های بقا و توسعه شبکه‌های ثابت و سیار» در رویداد «گرامیداشت روز جهانی ارتباطات؛ شریان‌های ارتباطی پایدار ایران، حماسه تاب‌آوری در جنگ تحمیلی سوم» با اشاره به شرایط فعلی اینترنت کشور، گفت: باید ضمن پذیرش واقعیت‌های موجود، راهکار‌های کاهش آثار محدودیت‌های اینترنت و مسیر‌های توسعه زیرساخت‌های ارتباطی را بررسی کرد.

سهم بالای اینترنت همراه در ایران نیازمند بازنگری است

کشوری با اشاره به آمار‌های حوزه ارتباطات ثابت و سیار، اعلام کرد: ایران حدود ۱۱ میلیون مشترک اینترنت ثابت و بیش از ۱۲۱ میلیون مشترک اینترنت همراه دارد که نشان‌دهنده ضریب نفوذ بالای ارتباطات سیار در کشور است.

وی افزود: در حوزه فیبر نوری نیز اکنون بیش از یک میلیون و ۱۱۰ هزار مشترک FTTH در کشور وجود دارد و حدود ۹ میلیون خانوار تحت پوشش این شبکه قرار گرفته‌اند؛ با این حال، این آمار همچنان فاصله قابل‌توجهی با کشور‌های منطقه، از جمله ترکیه دارد.

مدیر گروه طیف با بیان اینکه توسعه فیبر نوری در ایران به‌صورت جدی از سال ۱۴۰۰ آغاز شد، اظهار کرد: اگرچه مشوق‌های مناسبی برای توسعه فیبر نوری در نظر گرفته شده است، اما افزایش شدید هزینه تجهیزات، کابل و داکت، ادامه سرمایه‌گذاری در این بخش را با چالش مواجه کرده است.

توسعه ۵G بدون سرمایه‌گذاری پایدار ممکن نیست

کشوری با اشاره به روند جهانی توسعه نسل پنجم ارتباطات سیار، تصریح کرد: بر اساس گزارش‌های بین‌المللی، تا سال ۲۰۳۰ بخش عمده ارتباطات همراه در منطقه خاورمیانه مبتنی بر فناوری نسل پنجم خواهد بود و ایران نیز از این روند مستثنی نیست.

وی ادامه داد: سرمایه‌گذاری در توسعه شبکه‌های همراه، به‌ویژه ۵G، نیازمند منابع مالی سنگین است و اپراتور‌ها در سراسر جهان با چالش بازگشت سرمایه مواجه هستند.

کشوری با اشاره به رشد مصرف اینترنت همراه در ایران، گفت: اکنون حدود دوسوم ترافیک اینترنت کشور روی شبکه همراه و تنها یک‌سوم روی شبکه ثابت قرار دارد؛ در حالی که در بسیاری از کشور‌های دنیا، سهم اصلی ترافیک بر بستر شبکه ثابت منتقل می‌شود.

وی افزود: وابستگی بیش از حد خدمات و کسب‌وکار‌ها به اینترنت همراه، به‌ویژه در شرایط بحران، می‌تواند چالش‌های فنی، اقتصادی و حتی حقوقی ایجاد کند.

تحقق اهداف برنامه هفتم نیازمند تأمین منابع است

مدیر گروه طیف با اشاره به اهداف برنامه هفتم توسعه در حوزه اقتصاد دیجیتال و ارتباطات، گفت: اتصال ۲۰ میلیون مشترک به فیبر نوری، توسعه گسترده شبکه ملی اطلاعات و افزایش سهم اقتصاد دیجیتال از تولید ناخالص داخلی، اهدافی بلندپروازانه، اما ضروری هستند.

وی افزود: تحقق این اهداف بدون اصلاح مدل سرمایه‌گذاری، بازنگری در تعرفه‌ها و ایجاد منابع پایدار برای اپراتور‌ها امکان‌پذیر نخواهد بود.

کشوری همچنین با اشاره به وضعیت تعرفه‌های ارتباطی، اظهار کرد: اپراتور‌ها معتقدند تعرفه‌های فعلی پاسخگوی هزینه‌های توسعه شبکه نیست و باید درباره مدل اقتصادی توسعه زیرساخت‌ها گفت‌وگوی جدی صورت گیرد.

شبکه ثابت باید به محور توسعه ارتباطات بازگردد

وی در پایان با تأکید بر ضرورت تقویت شبکه ثابت در کشور، گفت: بخش قابل‌توجهی از مصرف اینترنت گوشی‌های هوشمند نیز در نهایت روی بستر شبکه ثابت انجام می‌شود و توسعه متوازن ارتباطات بدون تقویت این بخش امکان‌پذیر نیست.

حسن کریمی، معاون شبکه شرکت مخابرات ایران؛ نیز به‌عنوان دومین سخنران این پنل، با تأکید بر حق برابر همه مردم برای دسترسی به اینترنت، توسعه شبکه فیبر نوری را مهم‌ترین مسیر ارتقای کیفیت خدمات ارتباطی کشور دانست و اعلام کرد: شرکت مخابرات ایران آماده است زیرساخت گسترده فیبر نوری خود را در چارچوب مصوبات رگولاتوری در اختیار سایر اپراتور‌ها قرار دهد.

وی افزود: اینترنت حق همه مردم است و شرکت مخابرات ایران همواره تلاش کرده بستر دسترسی پایدار و باکیفیت را برای کاربران فراهم کند.

کریمی با بیان اینکه شبکه ملی اطلاعات و اینترنت بر بستر مشترک ارتباطی ارائه می‌شوند، تصریح کرد: شرکت مخابرات ایران، به‌عنوان یکی از اصلی‌ترین ارائه‌دهندگان خدمات ارتباطی کشور، همواره تلاش کرده دسترسی کاربران به خدمات ارتباطی پایدار بماند و در همین مسیر نیز سرمایه‌گذاری‌های گسترده‌ای انجام شده است.

اولویت شبکه، پایداری خدمات حیاتی و عمومی است

معاون شبکه شرکت مخابرات ایران، با اشاره به شرایط خاص شبکه در دوره‌های بحرانی، گفت: در زمان بروز اختلال یا محدودیت.

اولویت اصلی حفظ پایداری خدمات حیاتی و عمومی، از جمله شبکه بانکی، خدمات دولتی و سرویس‌های ضروری مردم است و پس از آن سایر سرویس‌ها در اولویت بازگردانی قرار می‌گیرند.

وی درباره برخی اختلالات کاربران در دسترسی به سرویس‌های داخلی در زمان محدودیت اینترنت بین‌الملل توضیح داد: بخشی از مشکلات به تنظیمات مودم‌ها، DNS و مسیر‌های ارتباطی بازمی‌گشت که با اطلاع‌رسانی و اصلاح تنظیمات، تا حد زیادی برطرف شد.

کریمی با اشاره به وضعیت تأمین تجهیزات این شرکت، گفت: خوشبختانه در سال گذشته تأمین مناسبی در حوزه تجهیزات انجام شد و در حال حاضر نیز برنامه‌های توسعه‌ای شرکت بدون توقف در حال پیگیری است؛ هرچند افزایش هزینه‌ها و فشار‌های اقتصادی، چالش‌هایی را برای همه شرکت‌های مخابراتی ایجاد کرده است.

فیبر نوری، جایگزین فناوری‌های قدیمی ارتباطی می‌شود

کریمی با تأکید بر حرکت جهانی اپراتور‌ها به سمت توسعه فیبر نوری، تصریح کرد: مخابرات ایران نیز مانند سایر اپراتور‌های بزرگ دنیا تصمیم گرفته است فناوری‌های قدیمی را به‌تدریج با زیرساخت فیبر نوری جایگزین کند.

وی افزود: سرعتی که امروز روی بستر فیبر نوری به کاربران ارائه می‌شود، قابل مقایسه با فناوری‌های قدیمی مانند ADSL نیست؛ به‌گونه‌ای که اکنون سرعت‌هایی در حدود ۹۰۰ مگابیت بر ثانیه روی این بستر ارائه می‌شود، در حالی که در ADSL بسیاری از کاربران حتی امکان استفاده از سرعت‌های بالاتر از چند مگابیت را نداشتند.

معاون شبکه شرکت مخابرات ایران با اشاره به مصوبه رگولاتوری درباره «بیت‌استریم» و اشتراک‌گذاری زیرساخت‌ها، اظهار کرد: مخابرات ایران آمادگی دارد در قالب مصوبات کمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات، زیرساخت فیبر نوری خود را در اختیار سایر شرکت‌ها قرار دهد تا رقابت مؤثرتر و کیفیت خدمات بهتر برای کاربران فراهم شود.

وی افزود: توسعه ارتباطات ثابت و فیبر نوری، علاوه بر افزایش کیفیت خدمات، از نظر اقتصادی نیز به‌صرفه‌تر از توسعه مداوم شبکه موبایل است؛ زیرا توسعه شبکه سیار، به‌ویژه در حوزه فرکانس و رادیو، هزینه‌های بسیار سنگینی دارد.

اینترنت نباید به کالایی لوکس تبدیل شود

معاون شبکه شرکت مخابرات ایران در بخش دیگری از سخنان خود درباره سرویس موسوم به «اینترنت پرو» گفت: این سرویس در ابتدا با هدف پاسخگویی به نیاز‌های تخصصی کسب‌وکار‌ها و گروه‌های خاص طراحی شده بود، اما به‌نظر می‌رسد در ادامه از اهداف اولیه خود فاصله گرفته و همین موضوع موجب نارضایتی بخشی از کاربران شده است.

وی تصریح کرد: مأموریت اصلی شرکت مخابرات ایران، ایجاد بستر ارتباطی پایدار برای ارائه انواع خدمات است و نوع سرویس‌هایی که روی این بستر ارائه می‌شود، در حوزه سیاست‌گذاری و مقررات‌گذاری تعیین می‌شود.

کریمی در پایان با تأکید بر ضرورت عدالت در دسترسی به اینترنت، اظهار کرد: امیدواریم شرایط فعلی موقتی و گذرا باشد و همه مردم بتوانند به اینترنت جهانی به‌صورت برابر و یکسان دسترسی داشته باشند و اینترنت در کشور به کالایی لوکس تبدیل نشود.