باشگاه خبرنگاران جوان - روزنامه فایننشال تایمز در گزارشی در تحلیل بازار‌های انرژی می‌نویسد، با نزدیک شدن آخرین نفتکش‌هایی که پیش از آغاز جنگ از تنگه هرمز عبور کرده‌اند به مقصد، بازار جهانی نفت وارد مرحله‌ای حساس شده است؛ مرحله‌ای که به گفته تحلیلگران می‌تواند ظرف چند هفته آینده به کمبود واقعی سوخت در اروپا و ایالات متحده منجر شود.

به نوشته این روزنامه، این کشتی‌ها که پیش از آغاز درگیری‌ها در ۲۸ فوریه حرکت کرده بودند، انتظار می‌رود تا حدود ۲۰ آوریل به پالایشگاه‌هایی در مالزی و استرالیا برسند. همین موضوع، شوک عرضه‌ای را که پیش‌تر در آسیا آغاز شده، تشدید می‌کند. در عین حال، کارشناسان هشدار می‌دهند که اثر این اختلال به‌زودی به غرب نیز منتقل خواهد شد، چرا که پالایشگاه‌های آسیایی برای جبران کمبود، حجم بی‌سابقه‌ای از محموله‌هایی را خریداری کرده‌اند که در شرایط عادی راهی اروپا و آمریکا می‌شد.

فایننشال تایمز به نقل از نیک دایر، تحلیلگر مؤسسه Energy Aspects، می‌نویسد: «این وضعیت طی یک ماه آینده به غرب منتقل می‌شود، زمانی که محموله‌های خریداری‌شده توسط آسیا عملاً از حوزه آتلانتیک خارج شوند.» او می‌افزاید: «پالایشگاه‌های اروپا و آمریکا نیز ناچار خواهند شد از ماه آینده برای تقسیم فشار ناشی از کمبود، تولید خود را کاهش دهند».

در ادامه گزارش آمده است که پالایشگاه‌های آسیایی هم‌اکنون نیز به دلیل دشواری در تأمین نفت خام، سطح فعالیت خود را کاهش داده‌اند؛ با این حال، هم‌زمان با استفاده از ذخایر راهبردی، به‌طور گسترده به خرید نفت از حوزه آتلانتیک—از جمله از آمریکا، کانادا، دریای شمال، آمریکای جنوبی و آفریقا—روی آورده‌اند.

این روزنامه می‌نویسد بخش عمده ارسال‌های پیش از جنگ به آسیا—منطقه‌ای که حدود ۸۰ درصد نفت خود را از خاورمیانه تأمین می‌کند—تا حوالی اول آوریل متوقف شده است، هرچند انتظار می‌رود دست‌کم یک محموله نفتی از عراق در همین هفته به مالزی برسد. همچنین بر اساس برآورد چی‌پی مورگان، آخرین محموله‌های پیش از جنگ به آمریکا نیز در همین هفته پایان می‌یابد و ارسال‌ها به آفریقا تا ۱۰ آوریل تکمیل شده است. دانمارک نیز آخرین محموله سوخت جت خود از کویت را در روز‌های اخیر دریافت کرده است.

فایننشال تایمز در ادامه با اشاره به تحولات بازار می‌نویسد نشانه‌های فشار فزاینده بر بازار فیزیکی نفت طی روز‌های اخیر آشکار شده است؛ به‌گونه‌ای که قیمت محموله‌های تحویل فوری به‌طور محسوسی از قرارداد‌های آتی پیشی گرفته است. برای نمونه، نفت Forties Blend از دریای شمال روز دوشنبه به نزدیکی ۱۴۹ دلار در هر بشکه رسید سطحی بالاتر از دوران پیش از بحران مالی ۲۰۰۸ در حالی که قیمت معاملات آتی نفت برنت در حدود ۱۰۰ دلار باقی مانده است. این فاصله قیمتی قابل توجه، به‌گفته تحلیلگران، بیانگر تلاش فشرده پالایشگاه‌ها برای تأمین فوری نفت است.

ناتاشا کانیوا، تحلیلگر  چی‌پی مورگان، در این‌باره می‌گوید: «نشانه‌هایی در حال ظهور است که نشان می‌دهد بازار تحت فشار فزاینده قرار گرفته است.» او اضافه می‌کند: «پالایشگاه‌های اروپایی و آسیایی برای محموله‌های باقی‌مانده رقابت شدیدی دارند و همین موضوع قیمت‌های نقدی را به رکورد‌های جدید رسانده است».

به نوشته این روزنامه، این تحولات همزمان با اجرای محاصره دریایی آمریکا در تنگه هرمز رخ می‌دهد؛ گذرگاهی که پیش از جنگ حدود یک‌پنجم عرضه جهانی نفت و گاز طبیعی مایع از آن عبور می‌کرد.  دونالد ترامپ نیز اعلام کرده کشتی‌هایی که تلاش کنند این محاصره را نقض کنند، ممکن است توقیف شوند—رویکردی که از نگاه برخی تحلیلگران می‌تواند نااطمینانی در بازار را افزایش دهد.

کرت بارو، رئیس بخش تحقیقات بازار نفت در S&P Global Energy، به فایننشال تایمز می‌گوید: «تنگه هرمز همچنان عملاً بسته است و مشخص نیست چگونه می‌توان آن را به شرایط عادی بازگرداند. نفت فیزیکی در خلیج فارس محبوس شده و ریسک ورود کشتی‌ها برای بارگیری حتی بیشتر هم شده است».

بر اساس داده‌های Energy Aspects، ورود نفت خام به آسیا از داخل تنگه به‌جز نفت ایران در دو هفته نخست آوریل به‌طور متوسط به ۴ میلیون بشکه در روز کاهش یافته، در حالی که این رقم در شرایط عادی حدود ۱۳.۴ میلیون بشکه در روز بوده است.

این روزنامه در ادامه به پیامد‌های این وضعیت در کشور‌های واردکننده انرژی اشاره می‌کند. فیلیپین که بیش از ۹۵ درصد نفت خود را از خاورمیانه تأمین می‌کند، پس از دو برابر شدن قیمت سوخت، وضعیت اضطراری انرژی اعلام کرده است. اندونزی و ویتنام نیز از شهروندان خواسته‌اند تا حد امکان از خانه کار کنند. استرالیا نیز که آخرین محموله خود از خاورمیانه را در ۱۸ آوریل دریافت خواهد کرد، اقدام به آزادسازی ذخایر سوخت، کاهش مالیات و اجرای برنامه‌ای ملی برای امنیت انرژی کرده است.

در سطحی گسترده‌تر، برنامه توسعه سازمان ملل متحد هشدار داده است که پیامد‌های ترکیبی این بحران از افزایش هزینه و کمبود انرژی گرفته تا رشد قیمت مواد غذایی و رکود اقتصادی—می‌تواند تا ۳۲.۵ میلیون نفر را در معرض خطر فقر قرار دهد.

فایننشال تایمز در جمع‌بندی می‌نویسد، تداوم اختلال در تنگه هرمز نه‌تنها جریان انرژی، بلکه توازن شکننده بازار‌های جهانی را نیز تحت فشار قرار داده است؛ وضعیتی که نشان می‌دهد تصمیمات ژئوپلیتیکی، چگونه می‌تواند به‌سرعت به چالش‌های عمیق اقتصادی در مقیاس جهانی تبدیل شود.