باشگاه خبرنگاران جوان - ایران باتکیه‌بر تجربه‌های ارزشمند دفاع مقدس و سال‌ها مقاومت در برابر تحریم‌های ظالمانه، اکنون به پناهگاهی امن برای عبور از بحران‌های جنگی تبدیل شده است؛ جایی که اتکا به تولید داخلی و تأمین کالاهای اساسی، نه تنها امنیت غذایی را تضمین کرده، بلکه به یک مزیت راهبردی در معادلات منطقه‌ای و جهانی بدل گشته تا زمان به نفع ملت ایران در حرکت باشد.

 اقتصاد در شرایط جنگی بیش از هر زمان دیگری در معرض آزمون‌های سخت و تعیین‌کننده قرار می‌گیرد؛ آزمونی که در آن میزان آمادگی ساختارهای داخلی، ظرفیت‌های تولیدی و مهم‌تر از همه، سطح تاب‌آوری اجتماعی و اقتصادی یک کشور به دقت سنجیده می‌شود.

در چنین فضایی، کشورهایی موفق‌تر از میدان بیرون می‌آیند که توانسته باشند نیازهای اساسی مردم را بدون وابستگی جدی به بیگانگان تأمین کرده و هم‌زمان ثبات نسبی بازارهای داخلی را حفظ کنند. 

جمهوری اسلامی ایران به‌ واسطه تجربه سال‌های متمادی تحریم، جنگ و فشارهای اقتصادی سنگین، به سطحی از خوداتکایی و انعطاف‌پذیری دست یافته که آن را در زمره اقتصادهای مقاوم در برابر شوک‌های بیرونی قرار داده است.

این تجربه انباشته نه‌ تنها موجب تقویت زیرساخت‌های تأمین کالاهای اساسی شده، بلکه الگوی رفتاری جامعه را نیز با شرایط خاص تطبیق داده است. 

از این منظر، تاب‌آوری اقتصادی ایران را می‌توان به‌عنوان یک مزیت راهبردی در مدیریت شرایط جنگی به خصوص هم‌اکنون که با جنگ تحمیلی محور آمریکایی-صهیونی علیه کشورمان مواجه هستیم، تلقی کرد؛ مزیتی که در بزنگاه‌های حساس، توان حفظ پایداری داخلی و حتی اثرگذاری بر معادلات منطقه‌ای و جهانی را دارد. 

کارشناسان مسائل اقتصادی بر این باورند که در شرایط جنگی، الگوی مصرف و رفتار اقتصادی جامعه به‌طور طبیعی دگرگون شده و اولویت‌ها از کالاهای لوکس به سمت نیازهای اساسی سوق می‌یابد.

بر این اساس، در چنین وضعیتی نه‌تنها تقاضا برای سفرهای خارجی و خرید کالاهای غیرضروری کاهش می‌یابد، بلکه بازارهایی مانند مسکن و خودرو نیز عملاً از رونق می‌افتند و تمرکز اصلی بر تأمین مایحتاج روزمره مردم قرار می‌گیرد.

عبور موفق از جنگ تحمیلی ۸ ساله، جنگ تحمیلی ۱۲ روزه با رژیم صهیونیستی و سال‌ها تحریم، سرمایه‌ای ارزشمند از تجربه و آمادگی برای اقتصاد ایران ایجاد کرده است؛ تجربه‌ای که هم در سطح مدیریتی و هم در میان مردم شکل گرفته و به افزایش تاب‌آوری عمومی انجامیده است. 

تحریم‌ها اگرچه دارای آثار منفی هستند، اما بستری برای شکل‌گیری فرصت‌هایی همچون تقویت اقتصاد مقاومتی محسوب می‌شوند؛ مفهومی که طی سال‌های اخیر به‌عنوان یکی از ارکان امنیت اقتصادی کشور مورد توجه ویژه قرار گرفته است.

یکی از مهم‌ترین عوامل تاب‌آوری ایران، اتکا به تولید داخلی در حوزه کالاهای اساسی است. تأمین انرژی، نان و سایر اقلام ضروری که در داخل کشور تولید می‌شوند، نقش تعیین‌کننده‌ای در حفظ ثبات اقتصادی دارد. 

افزایش تولیدات کشاورزی و گسترش سطح زیر کشت، نشانه‌ای از تقویت ظرفیت‌های داخلی است که می‌تواند در شرایط بحرانی از بروز کمبودها جلوگیری کند. با توجه به وضعیت مناسب‌تر منابع آبی و افزایش سطح زیر کشت گندم، برنامه‌ریزی‌های انجام‌شده باعث شده تا نگرانی جدی در خصوص تأمین کالاهای اساسی و انرژی وجود نداشته باشد. 

این دستاوردها نتیجه ترکیب تجربه تاریخی مردم و سیاست‌گذاری‌های هدفمند در حوزه تأمین نیازهای حیاتی کشور است.

در بررسی شرایط بین‌المللی موجود، تداوم روابط تجاری ایران از طریق برخی مرزها حائز اهمیت است. در حالی که اقتصاد جهانی تحت فشارهای جدی ناشی از منع تردد از تنگه هرمز قرار دارد، موقعیت ژئو‌اکونومیک منطقه، به‌ویژه تمرکز منابع انرژی در خلیج فارس، به ایران نقش مهمی در معادلات جهانی داده است.

سطح تاب‌آوری مردم ایران در مقایسه با کشورهای سرمایه‌داری بالاتر ارزیابی می‌شود؛ امری که ریشه در تجربه زیسته در مواجهه با بحران‌های متعدد دارد. اتکای صرف به سرمایه و رفاه در برخی کشورها موجب کاهش قدرت تحمل آن‌ها در شرایط بحرانی شده است، در حالی که ملت ایران با همدلی و همراهی، از تهدیدها فرصت ساخته است.

با توجه به نبود اجماع جهانی نسبت به جنگ تحمیلی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه جمهوری اسلامی ایران، مجموعه عوامل نشان می‌دهد که زمان به نفع ایران در حال حرکت است. تداوم حضور و همراهی مردم در صحنه، به همراه سیاست‌های دقیق اقتصادی، می‌تواند زمینه عبور موفق از این شرایط حساس را فراهم کرده و دشمنان را در رسیدن به اهداف شوم خود ناامید سازد.

منبع: فارس