باشگاه خبرنگاران جوان ؛ محبوبه کباری - روز گذشته  لیست جدید قیمت محصولات ایران‌خودرو منتشر شده  که ضمن مشخص کردن بازه قیمتی محصولات، شکاف قابل توجهی را میان مدل‌های اقتصادی و لوکس‌تر نشان می‌دهد. خانواده سورن، پژو ۲۰۷، دنا، تارا و وانت آریسان همچنان محوریت سبد محصولات این خودروساز را تشکیل می‌دهند، اما بررسی دقیق‌تر جدول قیمت‌ها حاکی از آن است که اختلاف قیمت میان ارزان‌ترین و گران‌ترین محصولات ایران‌خودرو به بیش از یک میلیارد تومان رسیده است.

 بر اساس لیست منتشر شده، قیمت مصرف‌کننده محصولات ایران‌خودرو در بازه‌ای از حدود ۱.۵۳ میلیارد تومان برای مدل‌های اقتصادی (مانند سورن پلاس با موتور XU7P) تا بیش از ۲.۷ میلیارد تومان برای نسخه‌های اتوماتیک و مجهزتر (مانند مدل‌های بالاتر دنا و تارا) قرار گرفته است. این نشان‌دهنده یک طیف قیمتی گسترده و متنوع است که سلایق و توان مالی مختلفی را پوشش می‌دهد.

خانواده سورن؛ پرتیراژ و با اختلاف داخلی
  سورن پلاس با موتور XU7P: این مدل با قیمت مصرف‌کننده حدود ۱.۵ میلیارد تومان، ارزان‌ترین عضو خانواده سورن و یکی از اقتصادی‌ترین محصولات ایران‌خودرو محسوب می‌شود.

نسخه‌های مجهزتر: در مقابل، نسخه‌های مجهزتر سورن پلاس (مانند مدل‌های با موتور TU5P، فرمان برقی، رینگ آلومینیومی و امکانات بیشتر) افزایش قیمت قابل توجهی را تجربه کرده‌اند. تحلیل این تفاوت قیمتی نشان می‌دهد که مشتریان برای بهره‌مندی از موتورهای به‌روزتر، امکانات رفاهی بیشتر و تجهیزات فنی پیشرفته‌تر، مجبور به پرداخت چند صد میلیون تومان هزینه اضافی هستند. این استراتژی ایران‌خودرو، امکان انتخاب و شخصی‌سازی را برای خریداران فراهم می‌آورد، اما تقاضا برای خودروهای با امکانات بیشتر را با هزینه بالاتر همراه می‌کند.

پژو ۲۰۷؛ عبور نسخه‌های اتوماتیک از مرز ۲ میلیارد تومان

مدل‌های پایه: نسخه‌های دستی پژو ۲۰۷ با موتورهای TU3 و TU5P در محدوده قیمتی پایین‌تری قرار دارند. اما نسخه‌های اتوماتیک، به‌ویژه آنهایی که دارای سقف شیشه‌ای (پانوراما) و رینگ آلومینیومی هستند، به راحتی از مرز ۲ میلیارد تومان عبور کرده و در رده محصولات گران‌تر ایران‌خودرو قرار گرفته‌اند. تفاوت قیمتی میان نسخه‌های دستی و اتوماتیک ۲۰۷، عمدتاً به دلیل پیچیدگی و هزینه بیشتر گیربکس اتوماتیک، همراه با امکانات رفاهی و ظاهری بیشتر است.

دنا و تارا؛ محصولات در رده بالای قیمتی:

دنا (EF7P توربو اتوماتیک): نسخه‌های مجهز به موتور EF7P توربو و گیربکس اتوماتیک، جزو گران‌ترین محصولات ایران‌خودرو قرار گرفته و قیمت آن‌ها به نزدیکی **۲.۷ میلیارد تومان** می‌رسد. این نشان‌دهنده جایگاه دنا به عنوان یک سدان لوکس‌تر در سبد محصولات ایران‌خودرو است.

 تارا (TU5P اتوماتیک): تارا نیز در نسخه‌های اتوماتیک خود که مجهز به موتور TU5P و امکانات کامل‌تر هستند، در جمع خودروهای گران‌قیمت ایران‌خودرو جای گرفته است. اختلاف قیمت میان مدل‌های دستی و اتوماتیک تارا نیز قابل توجه بوده و نشان‌دهنده تمایل بازار به سمت خودروهای مجهزتر با تکنولوژی بالاتر است.

علی‌رغم اعلام قیمت‌های مصوب کارخانه، بررسی بازار نشان می‌دهد که همچنان فاصله قابل توجهی میان قیمت کارخانه و قیمت معامله در بازار آزاد برای برخی محصولات ایران‌خودرو وجود دارد. محصولاتی نظیر برخی مدل‌های سورن، دنا و سایر خودروها، در روزهای اخیر با قیمتی بالاتر از نرخ کارخانه در بازار آزاد معامله شده‌اند.

در حالی که کمتر از سه ماه از افزایش قیمت محصولات ایران‌خودرو در پایان سال ۱۴۰۴ می‌گذرد، انتشار لیست قیمت‌های جدید در خرداد ۱۴۰۵، بار دیگر پرسش‌های جدی را پیرامون سیاست‌های قیمت‌گذاری این خودروساز و تأثیر آن بر بازار خودرو ایجاد کرده است.

شکاف طبقاتی در سبد خرید؛ دور شدن خودرو از دسترس دهک‌های متوسط

براساس این گزارش افزایش قیمت‌ در خرداد ۱۴۰۵ در حالی رخ می‌دهد که خودروسازان در پایان اسفندماه سال گذشته نیز با مجوزهای دریافتی، قیمت‌ها را افزایش داده بودند. این «فواصل زمانی کوتاه» برای افزایش قیمت‌ها، این تحلیل را تقویت می‌کند که خودروسازان در حال استفاده از هر فرصتی برای جبران هزینه‌های عملیاتی خود هستند؛ بدون اینکه در قبال بهبود کیفیت، ارتقای استانداردهای ایمنی و یا کاهش هزینه‌های سربار داخلی پاسخگو باشند. این سیاست عملاً باعث شده است که حتی خودروهای موسوم به «اقتصادی» در ذهن مصرف‌کننده دیگر رنگ و بوی اقتصادی نداشته باشند.

با عبور قیمت محصولات «فول‌آپشن» از مرز ۲.۷ میلیارد تومان، بازار خودرو در حال تبدیل شدن به کالایی است که عملاً از دسترس دهک‌های متوسط و ضعیف جامعه خارج شده است. در حالی که مدل‌های پایه (مانند سورن پلاس XU7P) با قیمت ۱.۵ میلیاردی عرضه می‌شوند، بخش عمده‌ای از جامعه که با تورم عمومی دست‌به‌گریبان هستند، توان خرید همین مدل‌های پایه را نیز ندارند. ایران‌خودرو با این قیمت‌گذاری، سبد محصولات خود را به جای «تولید انبوه برای اقشار متوسط»، به سمت «لوکس‌سازی با قطعات مونتاژی» سوق داده است.

در نهایت، جامعه مصرف‌کننده همچنان با این ابهام روبروست که دلیل این افزایش‌های متوالی در فاصله زمانی کمتر از سه ماه چیست؟ آیا بهره‌وری خطوط تولید کاهش یافته است؟ آیا هزینه‌های جانبی و غیرتولیدی افزایش پیدا کرده است؟ تا زمانی که شفافیت مالی در ساختار هزینه‌های ایران‌خودرو وجود نداشته باشد، افزایش قیمت‌ها همواره به عنوان «فشار غیرمنطقی بر جیب مردم» تلقی خواهد شد.