باشگاه خبرنگاران جوان؛ محبوبهکباری - ملکی، عضو هیئت علمی دانشگاه صنعتی شریف، با اشاره به جایگاه بینظیر ایران در دارا بودن منابع نفت و گاز، تأکید کرد که کشور باید به مزیت رقابتی طبیعی خود بازگردد و از سرمایهگذاری در حوزههایی که فاقد مزیت نسبی است، پرهیز کند.
وی با بیان اینکه ایران با ۱۵۰ میلیارد بشکه ذخایر اثباتشده نفت، چهارمین کشور دنیا، و با ۵۵ تریلیون متر مکعب گاز طبیعی، دومین کشور جهان است، خاطرنشان کرد: در جمعبندی این دو منبع، ایران بزرگترین دارنده تجمیعی نفت و گاز دنیا محسوب میشود.
ملکی هشدار داد: اگر از مزیت رقابتی خود استفاده نکنیم و در جاهای دیگر سرمایهگذاری کنیم، همین وضعیت فعلی رقم خواهد خورد. به گفته وی، راندمان تولید برق در نیروگاههای کشور حداکثر ۳۷ درصد است و فشارهای بینالمللی مانند توافق پاریس ۲۰۱۵ و روندهای زیستمحیطی، کشورها را به کاهش مصرف نفت و گاز وادار میکند.
این کارشناس انرژی با اشاره به مزیتهای موتور احتراق داخلی، افزود: هنوز خودروهای برقی نتوانستهاند جایگزین مناسبی باشند؛ ضمن آنکه صنعت باتری در جهان پیشرفت چشمگیری نداشته و هر باتری خودروی برقی حداکثر سه سال عمر مفید دارد. ژاپن نیز با وجود پیشرفت فناورانه، همچنان از خودروهای برقی کمتری استفاده میکند.
ملکی با نقد سیاستهای حمایتی از خودروهای برقی بدون کارشناسی دقیق، گفت: دولت باید از تصدیگری خارج شده و سیاستگذاری کند. تجربه کشورهایی مانند پرتقال و آلمان نشان میدهد که هنوز تولید برق از سوختهای فسیلی ارزانتر از انرژیهای تجدیدپذیر است. آلمان با وجود تأمین ۵۰ درصد برق از انرژی تجدیدپذیر، همچنان ۵۰ درصد دیگر را از زغال سنگ تأمین میکند که آلودگی آن صدها برابر نفت و گاز است.
وی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به ظرفیتهای داخلی، گفت: شرکت هیپکو موتوری با مصرف ۴.۵ لیتر سوخت ساخته، در حالی که برخی خودروها ۱۲ تا ۱۶ لیتر مصرف دارند. همچنین ظرفیت شبکه گاز فشرده (CNG) کشور ۴۰ میلیون متر مکعب در روز است، در حالی که تنها ۲۰ میلیون متر مکعب آن استفاده میشود.
ملکی با تأکید بر لزوم رعایت تقسیم کار بینالمللی، تصریح کرد: خامفروشی نفت و گاز حداکثر ۱۰ دلار هزینه دارد، اما ارزش افزوده حاصل از تبدیل آن به محصولات پتروشیمی، بیمارستان، دانشگاه و زیرساختهای عمومی صدها برابر است.
وی در پایان خواستار بازنگری در سیاستهای حملونقل، بهینهسازی مصرف سوخت، توسعه دوگانهسوزی و حمایت از تولید داخل با حفظ راندمان و عدم تحمیل هزینه به مردم شد.
وی ادامه داد: در بخش بنزین نیز همین راندمان پایین خودروها، عامل اصلی پرمصرفی است؛ وقتی در جهان خودرویی با مصرف 2.5 لیتر در ۱۰۰ کیلومتر تولید میشود، میتوانیم با ارتباط با شرکتهای برتر در این زمینه، تولید آن در ایران را شروع کرده و ناوگان را بر اساس بهینهسازی مصرف، نوسازی کنیم.
استاد دانشگاه شریف تصریح کرد: موتورهای احتراق داخلی یکی از بزرگترین اختراعات بشر بوده و هنوز هم بسیار مهم و کاربردی است"، گفت: نباید فکر کینم خهرچه ظاهرش تمیزتر است، پرکاربردتر است؛ ماشین برقی نمیتواند جای ماشین بنزینی را بگیرد، در ژاپن نیز بیشتر خودروها هیبریدی هستند، یعنی با موتور احتراق داخلی کار میکنند و ماشین برقی کمتر است.
وی افزود: اگر به مرکزیت رأس لفان در شمال قطر، یک دایره به قطر ۲۰۰کیلومتر بکشید، ۵۰درصد نفت خام جهان در این ۲۰۰کیلومتر است و اگر این دایره با قطر ۲۰۰ کیلومتر در انگلستان یا امریکا بود، جهان به سمت کاهش استفاده از نفت وگاز نمیرفت، اما چون در اختیار ما و کشورهای مسلمان منطقه است، در کاپ ۲۱ فرآیند محدودسازی استفاده از نفت وگاز را شروع کردند، در کاپ ۳۰ برزیل به دنبال آن بودند و در کاپ ۳۱ این مالیات ستانی و محدودیتهای استفاده از نفت و گاز بیشتر نمایان میشود.
ملکی با بیان اینکه "اینکه فکر کنیم با خوردوی برقی و نیروگاه خورشیدی مشکل انرژی کشور حل میشود، سادهاندیشی است"، گفت: ما باید به دنبال افزایش برداشت از منابع نفت و گاز باشیم، نفت با هزینه ۱۰ دلار را استخراج کنیم، آنرا ۱۰۰ دلار با سود ۹۰۰ درصدی بفروشیم و ۹۰ دلار سودآوری از فروش نفت را در توسعه زیرساختهای کشور هزینه کنیم.
وی با بیان اینکه بهینهسازی مصرف بنزین و سوخت یکضرورت است، ادامه داد: پس اینکه فکر کنیم دوران نفت و گاز تمام شده یا دوران سوخت فسیلی در حمل و نقل در حال پایان است، این استدلال درستی نیست، بلکه باید به سمت بهینهسازی مصرف در بنزین و دیگر بخشهای استفاده از سوخت فسیلی برویم.
این استاد دانشگاه با اشاره به راهکار متنوعسازی سبد سوخت خودروها گفت: ما ظرفیت خوبی مثل سیانجی را داریم که دیگر کشورها آنرا یکی از افتخارات ایران میدانند اما ما خودمان بر سر سیانجی میزنیم؛ درحالی که همین الان ظرفیت جایگزینی 40 میلیون لیتر بنزین را با سیانجی داریم اما از نیمی از این ظرفیت استفاده میکنیم.
وی افزود: هر کشوری وزارت نفت ایران را با این دامنه تأثیر و ارتباط با مردم داشت، مشکلات انرژیاش را کامل رفع میکرد؛ باید تمرکز در رفع مسائل حوزه انرژی و ناترازیها را با اختیارات کامل به وزارت نفت بدهیم