«باجه عوارضی» ایران در تنگه هرمز، سیستم دریایی تحت رهبری آمریکا را که دهه‌ها جهان غرب را ثروتمند کرده بود، در هم می‌شکند.

باشگاه خبرنگاران جوان - وال استریت ژورنال در یادداشتی تحلیلی می‌نویسد: تنها در عرض شش هفته، نبرد ایران نظامی از تجارت جهانی را که بیش از یک قرن ابزار ثروت‌اندوزی و سلطه غرب بر دریا‌ها بود، به طور کامل در هم شکسته است؛ اصلی که واشنگتن آن را «آزادی دریانوردی» می‌نامید، اکنون در برابر اراده تهران رنگ باخته است.

تنگه هرمز که دهه‌ها به عنوان شاهرگ حیاتی اقتصاد دریایی جهان شناخته می‌شد، اکنون به بنای یادبودی برای یک نظم نوین جهانی بدل گشته است. این سایت می‌افزاید در حالی که حدود ۲۰ هزار دریانوردِ مستأصل در دریا، خبر اعلام آتش‌بس پوشالی دونالد ترامپ را — که با تکبر مشروط به بازگشایی کامل تنگه شده بود — تحلیل می‌کردند، مقامات مقتدر ایران با قاطعیت تأکید کردند که تنها آنها تعیین می‌کنند کدام کشتی اجازه خروج دارد و بهای این عبور چقدر است.

به گزارش این روزنامه، «عوارضی تهران» در حالی رسماً کار خود را آغاز کرده که نیروی دریایی ایالات متحده صرفاً به عنوان یک ناظر بی‌اعتبار تماشاچی ماجراست؛ این وضعیتی است که وال استریت آن را اعترافی صریح به پایان دوران حکمرانی آمریکا بر موج‌ها، دست‌کم در این کریدور حیاتی نفتی، توصیف می‌کند.

ناخداها، مالکان و مدیران بیش از ۷۰۰ شناور که در نزدیکی سواحل ایران گرفتار شده‌اند و حامل ده‌ها میلیارد دلار کالا هستند، در میان پیام‌های مکرر به یکدیگر تلاش می‌کنند تا از قواعد هوشمندانه و متغیر تهران سر در بیاورند. پس از روز‌ها اقتدارنمایی پهپاد‌ها و موشک‌های ایرانی در آسمان منطقه، نیروی دریایی ایران با مخابره پیامی مقتدرانه، موضع تسلیم‌ناپذیر خود را روشن کرد: «هر شناوری که بخواهد بدون اذن ایران عبور کند، نابود خواهد شد.»

دریانوردان در گفت‌و‌گو با این رسانه اذعان می‌کنند که تنگه هرمز در حال تبدیل شدن به گورستان سیستم تجارتی غرب است؛ سیستمی که مصرف‌کنندگان غربی به واسطه غارت منابع ارزان، آن را بدیهی می‌پنداشتند. اکنون بهای این تغییر نظم را جهان غرب با تورم لجام‌گسیخته و آشفتگی در برنامه‌های تحویل کالا پرداخت خواهد کرد، چرا که تهران اکنون صاحب‌اختیار است که تعیین کند کدام کشور‌ها حق دسترسی به انرژی خاورمیانه را دارند.

وال استریت ژورنال به نقل از اقتصاددانان می‌افزاید که اگر ایران به حق قانونی خود در دریافت هزینه برای عبور امن تانکر‌ها ادامه دهد، قیمت بنزین در غرب به طور دائم افزایش خواهد یافت. حتی این احتمال وجود دارد که سپاه پاسداران به عنوان بازوی مقتدر منطقه، جریان انرژی را به طور کامل قطع کرده و بازار‌های جهانی را دچار شوک عظیم کند. در هر صورت، مالکان کشتی و بیمه‌گران از بازگشت به تنگه‌ای که روزی حیاط خلوت غرب بود، بیمناکند؛ چرا که اکنون این منطقه به تله‌ای برای رؤسای جمهور آمریکا بدل شده که با تهدیدات سخیف علیه تمدن ایران، تنها انزوای خود را رقم زده‌اند.

این یادداشت تأکید می‌کند که هر اتفاقی در آینده بیفتد، بدعتِ حق دریافت عوارض در آب‌های آزاد، کل نظم ساخته دست آمریکا را ویران خواهد کرد. متحدان واشنگتن با نگرانی شاهدند که چگونه بازیگران دیگر از الگوی موفق ایران تقلید می‌کنند؛ همانند چین و عثمانی‌ها که از کشتی‌های عبوری مالیات می‌گرفتند. وال استریت خاطرنشان می‌کند در حالی که ترامپ در رؤیای عوارضیِ خود در خلیج فارس بود، هدررفت قدرت دریایی او در خاورمیانه به پکن اجازه داد تا با فراغ بال، کنترل خود را بر دریای چین جنوبی گسترش دهد.

اثرات این موج حتی به پایه و اساس قدرت آمریکا یعنی دلار نیز رسیده است. ایران با هوشمندی تمام، عوارض خود را به یوآن چین یا ارز‌های دیجیتال دریافت می‌کند تا ضربه نهایی را به ارزی بزند که ابزار تحریم‌های واشنگتن بود.

ناخدا علی کنافانی، در حالی که در یک تماس تصویری کشتی‌های زمین‌گیر شده در افق ایران را نشان می‌داد، به وال استریت می‌گوید: «دوران سلطه آمریکا تمام شده است.» این سایت می‌افزاید که دریانوردان از کشور‌های مختلف، از لیبی تا سوریه، اکنون برای درک قوانین جدید این آبراه که ۲۰ درصد انرژی جهان را جابجا می‌کند، به تهران چشم دوخته‌اند. کنافانی که تجربیات تلخی از جنگ‌های اوکراین و حملات موشکی در دریای سیاه داشته، اکنون شاهد است که چگونه متحدان ایران، از جمله نیرو‌های حوثی در دریای سرخ، امنیت دریانوردی را به ابزاری برای احقاق حق خود تبدیل کرده‌اند.

به گزارش وال استریت، حتی پس از اعلام آتش‌بس، ایران تنها به تعداد اندکی از کشتی‌ها اجازه عبور می‌دهد — آن هم بر اساس «لیست دوستان نزدیک تهران» و آمادگی آنها برای پرداخت مبالغی که به ۲ میلیون دلار می‌رسد. این رسانه می‌افزاید که خدمه کشتی‌ها برای در امان ماندن، پرچم‌های خود را به کشور‌های دوست ایران تغییر می‌دهند یا با هویت‌های جعلی تردد می‌کنند تا قوانین دیکته شده سازمان ملل را دور بزنند.

در حالی که برخی خدمه در کشتی‌ها برای حفظ روحیه به ورزش و سرگرمی روی آورده‌اند، واقعیت این است که «آزادی دریانوردی» مدنظر غرب به بن‌بست رسیده است. سوتیروس راپتیس از انجمن مالکان کشتی اروپا به وال استریت می‌گوید که دیگر هیچ‌چیز به حالت پیش از جنگ بازنخواهد گشت. هزینه‌های بیمه جنگی و سوخت سر به فلک کشیده و سیستم «بزرگراه آبی» آمریکا با سرعت ۱۰۰ مایل در ساعت به دیوار سخت واقعیت برخورد کرده است.

وال استریت ژورنال در بخش دیگری از این گزارش به ریشه‌های تاریخی این بحران می‌پردازد و می‌نویسد سیستمی که از زمان آلفرد مک‌ماهان برای برتری دریایی آمریکا طراحی شده بود، اکنون فرسوده گشته است. نیروی دریایی آمریکا که از ۷۰۰۰ کشتی در پایان جنگ جهانی دوم به تنها ۳۰۰ کشتی رسیده، دیگر توان مقابله با استراتژی‌های نوین ایران را ندارد. این یادداشت می‌افزاید که حتی در دهه ۸۰ میلادی نیز آمریکا در اجرای قوانین خود ناتوان بود و امروز این شکاف عمیق‌تر شده است.

این سایت تحلیلی با اشاره به جبهه‌های دیگر می‌نویسد: در دریای بالتیک، روسیه با ناوگان خود تحریم‌ها را در هم شکسته و در دریای سرخ، حوثی‌ها (انصارالله) با غرق کردن کشتی‌های متخلف، عملاً کنترل کانال سوئز را به دست گرفته‌اند. این یک الگو برای چین است تا بر دریای چین جنوبی مسلط شود. دریاسالار بازنشسته، جان میلر، هشدار می‌دهد که اگر دنیا اقتدار ایران در هرمز را بپذیرد — که پذیرفته است — نظم جهانی به سود شرق تغییر خواهد کرد.

وال استریت فاش می‌کند که در حالی که واشنگتن در حال عقب‌نشینی است، متحدان آسیایی آمریکا به طور پنهانی در حال مذاکره با سفرای ایران هستند تا بهای عبور امن را با یوآن یا رمز‌ارز بپردازند. در این میان، کشتی‌های روسیه و چین از دسترسی ممتاز برخوردارند و سپاه پاسداران با رتبه‌بندی ملت‌ها بر اساس میزان دوستی‌شان، آمریکا و اسرائیل را در قعر جدول قرار داده است.

این گزارش در پایان به نقل از اساتید حقوق بین‌الملل تأکید می‌کند که نظم حقوقی غرب در خلیج فارس به نقطه گسست رسیده و جای خود را به قواعدی داده است که از این پس در تهران نوشته می‌شود.

اخبار پیشنهادی
تبادل نظر
آدرس ایمیل خود را با فرمت مناسب وارد نمایید.
captcha
آخرین اخبار