باشگاه خبرنگاران جوان - مجتبی قهرمانی، رئیس کل دادگستری هرمزگان، در آیین نشست خبری سخنگوی قوه قضائیه در گلزار شهدای مدرسه شجره طیبه میناب، با تشریح روند رسیدگی به ابعاد قضایی این حادثه، از اقدامات انجام‌شده برای شناسایی پیکر‌های شهدای دانش‌آموز، مستندسازی صحنه و پیگیری حقوقی پرونده سخن گفت.

وی با اشاره به گذشت ۲۰۴ روز از این حادثه اظهار داشت: از ساعات اولیه وقوع حادثه، دادستان، رئیس دادگستری و بازپرس پرونده در محل حضور داشتند و فرآیند‌های قضایی و کارشناسی از همان لحظات نخست آغاز شد.

قهرمانی با تشریح شرایط ساعات اولیه حادثه گفت: مدرسه بیش از ۴۰۰ دانش‌آموز داشت و پس از انتشار خبر حادثه، بیش از هزار نفر از خانواده‌ها، بستگان و نزدیکان دانش‌آموزان برای یافتن نشانه‌ای از عزیزان خود به محل مراجعه کردند؛ در حالی که ظرفیت‌های پزشکی قانونی، سردخانه و آرامستان شهرستان برای چنین شرایطی پیش‌بینی نشده بود.

رئیس کل دادگستری هرمزگان افزود: مرحله نخست شناسایی پیکر‌ها بر اساس اصول پلیس علمی و با حضور و همراهی خانواده‌ها انجام شد و برخی پیکر‌ها از طریق چهره، برخی با لباس و کفش و در مواردی نیز با نشانه‌های بسیار محدود شناسایی شدند.

وی ادامه داد: پس از تشییع نخستین پیکرها، حدود ۶۰ قطعه از بقایای پیکر شهدای دانش‌آموز در سالن پزشکی قانونی و تشریح وجود داشت که به دلیل شدت انفجار، ترکش، موج انفجار، پرتاب و سوختگی، فرآیند شناسایی آنها نیازمند اقدامات تخصصی بود.

قهرمانی گفت: تیم‌های تفحص تا روز‌ها و ماه‌های بعد نیز در محل حضور داشتند و هر قطعه از پیکر، مو یا بقایای به‌جامانده که کشف می‌شد با رعایت کامل حرمت شهدا منتقل و برای انجام آزمایش‌های تخصصی مورد بررسی قرار می‌گرفت.

وی با اشاره به انجام آزمایش‌های DNA و برگزاری جلسات متعدد با خانواده‌های شهدا اظهار داشت: پس از شناسایی بقایای پیکر‌ها و با هماهنگی و کسب اجازه از خانواده‌ها، مراحل بعدی تشییع نیز انجام شد.

درباره عمدی بودن حمله به مدرسه تردیدی باقی نمانده است

رئیس کل دادگستری هرمزگان در ادامه سخنان خود به موضوع چگونگی و انگیزه حمله به مدرسه پرداخت و گفت: در روز‌های نخست ممکن بود برخی افراد درباره عمدی یا غیرعمدی بودن حمله تردید داشته باشند، اما با توجه به حوادث بعدی و آنچه در جریان حملات دیگر رخ داده، از نظر ما این تردید‌ها برطرف شده است.

وی افزود: در حمله به پل‌ها، خانه‌های مسکونی و دیگر اهداف نیز شواهدی وجود دارد که از نظر دستگاه قضایی و مجموعه بررسی‌کنندگان پرونده باید مورد توجه قرار گیرد.

قهرمانی با اشاره به مباحث جرم‌شناختی و روان‌شناسی جنایی گفت: در جرم‌شناسی، میان جرائم ابزاری که ارتکاب جرم وسیله‌ای برای رسیدن به هدف دیگری است و جرائمی که خود ارتکاب جرم به عنوان هدف دنبال می‌شود، تفاوت وجود دارد.

وی مدعی شد: بررسی برخی حوادث اخیر و نحوه اجرای آنها نشان می‌دهد با رفتار‌هایی مواجه هستیم که در آن لذت‌جویی از ایجاد رنج و آسیب به دیگران قابل بررسی است.

رئیس کل دادگستری هرمزگان در ادامه به حملات انجام‌شده به برخی پل‌ها و تونل‌ها اشاره کرد و گفت: نحوه هدف قرار گرفتن برخی اهداف در زمان حضور شهروندان، از جمله مواردی است که در بررسی‌های جرم‌شناختی و حقوقی باید مورد توجه قرار گیرد.

تشریح ۸ گام پیگیری قضایی پرونده

قهرمانی در بخش دیگری از سخنان خود، روند پیگیری حقوقی و قضایی حادثه مدرسه شجره طیبه میناب را در قالب یک فرآیند هشت‌مرحله‌ای تشریح کرد و گفت: گام نخست، وقوع حادثه، تلاش برای پنهان‌کاری و روایت‌سازی متقابل بود که این مرحله پشت سر گذاشته شده است.

وی افزود: گام دوم، تثبیت صحنه، مستندسازی اولیه و راستی‌آزمایی بود که در این مرحله نیز اقدامات گسترده‌ای انجام شده و بقایای تجهیزات و ادوات مورد استفاده، مورد بررسی کارشناسی قرار گرفته است.

رئیس کل دادگستری هرمزگان ادامه داد: در حال حاضر دو نمایشگاه برای ارائه مستندات حادثه به مردم، اصحاب رسانه و علاقه‌مندان برپا شده و تجهیزات و بقایای به‌جامانده نیز با جزئیات کارشناسی شده است.

قهرمانی، گام سوم را مقابله با روایت‌های انکاری و تلاش برای رساندن واقعیت حادثه به افکار عمومی عنوان کرد و گفت: مردم میناب، رسانه‌ها و مجموعه‌های مختلف در این زمینه نقش داشتند و تلاش شد ابعاد حادثه برای افکار عمومی در داخل و خارج از کشور تبیین شود.

وی گام چهارم را تحقیقات رسمی نهاد‌های بین‌المللی دانست و اظهار داشت: این مرحله نیز در مسیر پیگیری پرونده انجام شده است.

رئیس کل دادگستری هرمزگان، بازگشایی پرونده‌های کیفری رسمی در عرصه داخلی و بین‌المللی را گام پنجم عنوان کرد و گفت: مراحل بعدی شامل شناسایی افراد، بررسی مسئولیت فرماندهی و صدور کیفرخواست‌های بین‌المللی است.

وی افزود: گام هفتم، بازداشت متهمان، دادرسی و محاکمه آنان و گام هشتم نیز اجرای مجازات و جبران خسارت است.

قهرمانی با بیان اینکه چهار گام از این فرآیند هشت‌گانه طی شده است، گفت: به این ترتیب، نیمی از مسیر مورد نظر در این کارزار حقوقی طی شده و مراحل بعدی نیز با جدیت دنبال خواهد شد.

وی تأکید کرد: هدف نهایی این روند، پیگیری حقوقی حادثه، شناسایی مسئولیت‌ها، رسیدگی قضایی به اتهامات و احقاق حقوق خانواده‌های شهدای مدرسه شجره طیبه میناب است.