نشریه آمریکایی: ایران تسلیم نمیشود
مجله «پولیتیکو» در یادداشتی نوشت رئیسجمهور آمریکا، منتظر است تا ایران در برابر فشارهای اقتصادی او تسلیم شود. اما ایران صبورتر از این حرفا است.
باشگاه خبرنگاران جوان؛ ستایش اسکندری – اندیکشده «پولیتیکو» در یادداشتی نوشت در حالی که دولت آمریکا وعده انزوای اقتصادی بیسابقهای را میدهد، مقامات سابق آمریکایی و کارشناسان مسائل ایران هشدار میدهند که ایران ممکن است راهبرد تازهای اتخاذ کند.
درحالی که وزیر خزانهداری آمریکا، وعده سطحی از انزوای اقتصادی را میدهد که «تاکنون دیده نشده است»، مقامات سابق دولت ترامپ، سفرای آمریکا و دیگر کارشناسان خاورمیانه نسبت به این موضوع تردید دارند که تنگتر کردن حلقه اقتصادی، ایران را مجبور کند از خواستهاش برای عوارض گرفتن از کشتیهای عبوری از تنگه هرمز و دادن سایر امتیازاتی که ترامپ برای پایان دادن به جنگ مطالبه میکند، دست بردارد.
جیمز جفری، سفیری که در دوران سه دولت ریاستجمهوری، از جمله دوره اول ترامپ، در خاورمیانه بوده است، میگوید: «این یک کارزار فرسایشی است و من مطمئنم که خزانهداری این یا آن بخش را تغییر میدهد تا خلأها را پر کند یا دامنه تحریمها را گسترش دهد.
اما سخت است باور کنیم که پس از ۲۰ سال تحریمهای آمریکا و تجربهای که ایران در مهار کردن این بحران دارد، اتفاق تعیینکنندهای رخ دهد.»
این اعترافی است که بر عدم تقارن وضعیت تأکید میکند. دولت ترامپ در بحبوحه جنگی غیرمحبوب که قیمت نفت را به حدود ۹۰ دلار در هر بشکه رسانده و هزینههای استقراض بلندمدت را به بالاترین سطح خود در نزدیک به دو دهه اخیر کشانده، با یک انتخابات میاندورهای سرنوشتساز روبهرو است؛ انتخاباتی که در سایه کمرنگ شدن امیدها به توافق صلح برگزار میشود.
بازدهی اوراق قرضه ۳۰ ساله دولت آمریکا رقمی که ترامپ در گذشته به آن توجه داشت روز سهشنبه به بالاترین سطح خود از زمان قبل از بحران مالی جهانی جهش کرد.
این افزایش بازدهی صرفاً به دلیل جنگ ششماهه نیست؛ کمبود جهانی سوخت و بیثباتی گستردهتر باعث شده قیمت انرژی برای مدتی طولانیتر بالا بماند و خطر تورم پایدار را افزایش دهد.
این موضوع ریسک بیشتری را به بازارهای جهانی اوراق قرضه تحمیل کرده است، بازارهایی که بارها در برابر شوکهای مرتبط با ترامپ، واکنش منفی نشان دادهاند.
جولیا کورونادو، بنیانگذار یک مؤسسه سیاسی میگوید: «ما در وضعیتی هستیم که برای تأمین مالی بیشتر و بیشتر، هزینه بیشتری میکنیم.» و این جنگ «دنیایی پرخطرتر، پر از اصطکاکهای بیشتر و پر از شوکهای عرضه» ایجاد کرده است.
انگیزه و مهارت بالای ایران در تحمل این فشارها، بخشی از دلیلی است که برخی مقامات سابق دولت شک دارند که محاصره دریایی، با وجود بیسابقه بودن مقیاس آن در عصر مدرن یا هر استراتژی جدیدی که بسنت رونمایی کند، محاسبات ایران را تغییر دهد.
دولت آمریکا هنوز اعلام نکرده که چه اقدامات دیگری قصد دارد انجام دهد، اما گزینهها شامل هدف قرار دادن بانکهای بزرگ چینی که تجارت نفت ایران را تسهیل میکنند، گسترش تحریمهای ثانویه علیه کشورهایی که با ایران تجارت میکنند، و مصادره داراییهای ایران در حوزه قضایی آمریکا به جای صرفاً مسدود کردن آنها است.
رهبران ایران علناً تلاشهای آمریکا برای تحریم آنها تا مرز تسلیم را به سخره گرفتند.
رئیس مجلس ایران، در ایکس نوشت: «آمریکاییها فکر میکنند تحت فشار قرار دادن بیشتر ایران، امتیازاتی را به دست میآورد که هرگز بخشی از توافق نبودند.»
او نوشت: «بسنت و هگست وزیر دفاع آمریکا اصلاً در این حد و اندازه نیستند. منتظر نمانید که این تیم دلقکبازی، خرگوش از کلاه بیرون بیاورند؛ بروید گندی را که زدهاید، جمع کنید.»
با این حال، دستیاران کاخ سفید همچنان مدعی هستند که اهرم فشار در دست آنهاست.
در نیمسالی که از آغاز جنگ ایران میگذرد، رئیسجمهور مجموعهای از تاکتیکهای فشار را برای خفه کردن اقتصادی ایران به کار گرفته است، از جمله جلوگیری فیزیکی از فروش مهمترین صادرات این کشور یعنی نفت، که به عنوان بخشی از محاصره دریایی در جریان بنادر ایران انجام میشود.
دولت همچنین خریداران خارجی نفت ایران را تحریم کرده، ناوگان سایه کشتیهای این کشور که نفت را جابجا میکند هدف قرار داده و تلاش کرده است دسترسی کشور به شبکههای مالی که برای انتقال پول استفاده میکند را قطع کند.
این فشار اقتصادی، اقتصاد ایران را که پیش از جنگ نیز دچار مشکل بود، به سقوطی عمیقتر کشانده است. اکنون ایران با تورم سالانه ۸۸ درصدی، صفهای طولانی و جیرهبندی در پمپبنزینها و قیمت مواد غذایی که بیش از دو برابر شده، دستوپنج نرم میکند.
اما کسانی که در مذاکرات پیشین با ایران کار کردهاند میگویند اینها برای وادار کردن نظام به تسلیم کافی نیست، بهویژه پس از شش ماه بمباران آمریکا که طبق آمار ایران، بیش از ۳ هزار ایرانی را کشته است.
با این حال، ترامپ روز سهشنبه همچنان بر صبر تأکید کرد و نشان داد که آماده است تا کارزار فشار ادامه یابد.
ترامپ در تروث سوشال نوشت: «هیچ گفتوگو یا مذاکرهای با جمهوری اسلامی ایران در جریان یا برنامهریزی نشده است. محاصره دریایی با قوت و تأثیر کامل باقی است. تنگه هرمز باز است و فعالیت میکند. تمام مینهای آبی حذف یا منفجر شدهاند. از توجه شما به این موضوع سپاسگزارم!»
با این وجود، نشانههایی در داخل کاخ سفید وجود دارد که اثرات اقتصادی، نگرانی فزایندهای است. جیدی ونس، معاون رئیسجمهور، هفته گذشته در فاکس نیوز گفت که اولین هدف دولت در جنگ با ایران، «ارزان نگه داشتن نفت و گاز برای آمریکاییها در سراسر کشور» است.
در همین حال، رئیسجمهور بارها اصرار کرده است که رأیدهندگان برای پایان دادن به جاهطلبیهای هستهای ایران، درد قیمتهای بالاتر بنزین را تحمل خواهند کرد.
رأیدهندگان دیدگاه تلختری دارند. نظرسنجی رویترز ایپسوس که این هفته منتشر شد، نشان داد که میزان محبوبیت ترامپ ۳۳ درصد است که پایینترین سطح دوران ریاستجمهوری اوست.
طبق این نظرسنجی، حدود ۸۰ درصد از آمریکاییها، ۸۷ درصد از دموکراتها و ۷۱ درصد از جمهوریخواهان، فکر میکنند که درگیری آمریکا در ایران «برای مدت طولانی ادامه خواهد یافت.»
رئیس سابق ستاد شورای امنیت ملی ترامپ گفت: «فکر میکنم صبر بهترین رویکرد است. من معتقدم که یک حمله نظامی گسترده در حال حاضر تأثیری در تغییر موضع ایران نخواهد داشت و من به شدت با ایده تصرف جزیره خارک یا اعزام نیروهای آمریکایی مخالفم. مردم آمریکا چنین چیزی نمیخواهند. این کار ما را در یک باتلاق گرفتار خواهد کرد.»
