باشگاه خبرنگاران جوان - محمد شکیبی نسب مدیرعامل سازمان بنادر و دریانوردی با اشاره به اقدامات انجامشده در سالهای اخیر در خصوص امور حقوقی دریای خزر، اظهار داشت: سازمان بنادر و دریانوردی به عنوان نماینده جمهوری اسلامی ایران، همواره در نشستهای برگزارشده در کشورهای مختلف حضوری فعال داشته و از حقوق کشور در امور دریای خزر دفاع کرده و برنامههای راهبردی را در این زمینه ارائه داده است.
وی افزود: بخشی از اقدامات و تصمیمات آینده درباره دریای خزر، به حوزه دیپلماسی اقتصادی بازمیگردد که وزارت امور خارجه، بهویژه بخش حقوقی آن، بیشترین نقش را ایفا میکند و سازمان بنادر و دریانوردی نیز بهعنوان همکار و مشاور تخصصی در کنار این مجموعه فعالیت میکند.
کاهش تراز آب؛ چالش جدی حملونقل دریایی در خزر
مدیرعامل سازمان بنادر و دریانوردی، کاهش تراز آب دریای خزر را یکی از دغدغههای اصلی حوزه حملونقل دریایی دانست و تصریح کرد: این کاهش با شدت قابلتوجهی در حال وقوع است و میتواند به یک چالش جدید و جدی در حوزه دریای خزر تبدیل شود. در همین راستا، پیشنهاد دادهایم که کشورهای حوزه دریای خزر در قالب یک کنسرسیوم مشترک، این موضوع را بهصورت هماهنگ پایش و رصد کنند.
وی ادامه داد: کشورهایی که در دریای خزر بندر دارند و از ظرفیت حملونقل دریایی این دریا استفاده میکنند، میتوانند در قالب یک کارگروه تخصصی، همکاریهای مؤثری در این زمینه داشته باشند. این پیشنهاد را به وزارت امور خارجه ارائه دادهایم و سازمان بنادر نیز بهصورت جداگانه با کشورهای ساحلی در ارتباط است.
همکاری کشورهای ساحلی؛ ضرورتی اجتنابناپذیر
معاون وزیر راه و شهرسازی با اشاره به برنامههای کشورهای حوزه دریای خزر در زمینه کاهش تراز آب، اظهار داشت: این دغدغه، مختص ایران نیست و تمامی کشورهای ساحلی را درگیر کرده است. با اقدامات انجامشده و هماهنگیهای صورتگرفته با کشورهای حوزه خزر، موضوع در حال پیگیری است. همچنین سازمان ملل متحد نیز بهصورت مستقل این موضوع را دنبال میکند و ما نیز با همکاری وزارت امور خارجه، پیگیریهای لازم را انجام میدهیم.
لایروبی و اقدامات عملیاتی؛ نیازمند همکاری جدی روسیه، قزاقستان و ترکمنستان
شکیبی نسب، لایروبی بنادر را یکی از اقدامات ضروری در شرایط کاهش تراز آب دانست و گفت: با توجه به شدت این کاهش، شاید نیاز باشد برنامههای جایگزین و اقدامات مشترک از طریق کشورهایی که از مسیر دریایی استفاده میکنند، در دستور کار قرار گیرد.
وی تصریح کرد: روسیه، قزاقستان و ترکمنستان از جمله کشورهایی هستند که در حوزه دریای خزر بندر دارند و از ظرفیت این دریا استفاده میکنند. بنابراین، دغدغه کاهش تراز آب، مربوط به تمام کشورهایی است که از ظرفیت این حوزه بهرهمیبرند.
فاصله میان وعده و عمل در همکاریهای منطقهای
مدیرعامل سازمان بنادر و دریانوردی درباره میزان همکاری کشورهای حوزه دریای خزر گفت: در مذاکرات، این کشورها قطعاً اعلام همکاری میکنند، اما در عمل، شاید آن انتظاری که از نظر اجرایی و عملیاتی داریم، بهطور کامل برآورده نشده است. با این حال، تلاشها ادامه دارد؛ چراکه در صورت نبود همراهی، کسبوکار و حملونقل دریایی خود این کشورها نیز آسیب جدی خواهد دید.
بیش از ۸۰ درصد مراودات بنادر شمالی با روسیه؛ ضرورت همکاری راهبردی
شکیبینسب با اشاره به حجم بالای مراودات دریایی ایران و روسیه اظهار داشت: اکنون بیش از ۸۰ درصد مراودات ما در حوزه بنادر شمالی از طریق بنادر روسیه انجام میشود. این حجم از تبادلات، قطعاً ایجاب میکند که دو طرف در این حوزه برنامه مشترک و همکاری لازم را داشته باشند.
وی هشدار داد: در غیر این صورت، با توجه به میزان مراوداتی که با بنادر شمالی جمهوری اسلامی ایران دارند، بخشی که آسیب جدی خواهد دید، بنادر روسیه خواهد بود.