این مکاتبات با امضای سیدعبدالوهاب سهلآبادی، رئیس خانه صمت ایران، خطاب به مسئولان ارشد این نهادها ارسال شده و در آنها نسبت به حملات موشکی و هوایی به برخی کارخانجات و شهرکهای صنعتی کشور و پیامدهای آن برای کارگران و زیرساختهای تولیدی ابراز نگرانی شده است.
نگرانی از هدف قرار گرفتن محیطهای کار
در این نامهها تأکید شده است که هدف قرار گرفتن کارگاهها، خطوط تولید و مراکز صنعتی غیرنظامی علاوه بر خسارات گسترده اقتصادی، به جانباختن و مجروح شدن شماری از کارگران و کارکنان بخش تولید انجامیده و امنیت محیطهای کاری را با تهدید جدی مواجه کرده است.
خانه صمت ایران در این مکاتبات یادآور شده است که مراکز تولیدی و محیطهای کاری اساساً ماهیتی غیرنظامی دارند و حمله به آنها علاوه بر آسیب به اقتصاد و اشتغال، زندگی و معیشت هزاران خانواده کارگری را تحت تأثیر قرار میدهد.
استناد به اصول بنیادین کار و حقوق بینالملل
در بخش دیگری از این مکاتبات، با استناد به اصول بنیادین سازمان بینالمللی کار، از جمله مفاد اساسنامه این سازمان و اعلامیه فیلادلفیا، تأکید شده است که «صلح پایدار بر پایه عدالت اجتماعی است» و «کار کالا نیست». بر همین اساس، حمله به محیطهای کاری و کشته شدن کارگران در محل کار با فلسفه وجودی این سازمان و استانداردهای جهانی کار در تعارض آشکار قرار دارد.
همچنین در این نامهها به کنوانسیونهای شماره ۱۵۵ و ۱۸۷ سازمان بینالمللی کار در زمینه ایمنی و بهداشت شغلی اشاره شده و آمده است که حفاظت از جان و سلامت کارگران یکی از تعهدات اساسی نظام بینالمللی کار محسوب میشود.
علاوه بر این، در مکاتبه با دفتر کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد، به اسناد مهم حقوق بینالملل از جمله کنوانسیونهای ژنو (۱۹۴۹)، پروتکل الحاقی اول (۱۹۷۷) و اساسنامه دیوان کیفری بینالمللی نیز استناد شده و تأکید شده است که حمله به اموال و مراکز غیرنظامی از جمله کارخانجات و شهرکهای صنعتی میتواند نقض حقوق بینالملل بشردوستانه و حتی در مواردی مصداق جنایت جنگی تلقی شود.
در این نامه همچنین به اسناد بنیادین حقوق بشر از جمله اعلامیه جهانی حقوق بشر و میثاق بینالمللی حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی اشاره شده و بر حق کار در شرایط ایمن و عادلانه و نیز حق حیات و امنیت فردی کارگران تأکید شده است.
درخواست اقدام از نهادهای بینالمللی
خانه صنعت، معدن و تجارت ایران در این مکاتبات از نهادهای بینالمللی مرتبط خواسته است نسبت به این رویدادها موضعگیری کرده و اقدامات لازم را برای حمایت از کارگران و محیطهای کاری انجام دهند.
در نامه به سازمان بینالمللی کارفرمایان (IOE)، از این نهاد به عنوان صدای جهانی کارفرمایان درخواست شده است با صدور بیانیهای رسمی، حملات به کارخانجات غیرنظامی را محکوم کرده و همدردی خود را با خانوادههای کارگران جانباخته اعلام کند. همچنین پیشنهاد شده است موضوع در نشستهای مشترک IOE و سازمان بینالمللی کار مطرح شده و ابتکاری برای تدوین یک «چارچوب اقدام پیشگیرانه بینالمللی» با هدف حفاظت از کارگران، کارفرمایان و مراکز تولیدی در شرایط بحران شکل گیرد.
در مکاتبه با سازمان بینالمللی کار (ILO) نیز درخواست شده است این سازمان با موضعگیری صریح، حملات به مراکز تولیدی غیرنظامی و قربانی شدن کارگران را محکوم کرده و از طریق سازوکارهای نظارتی خود وضعیت کارگران در مناطق مورد حمله را بررسی کند. همچنین پیشنهاد شده است این سازمان با ارائه کمکهای فنی و مشاورهای از روند بازسازی واحدهای صنعتی آسیبدیده و بازگشت کارگران به چرخه اشتغال حمایت کند.
پیگیری حقوقی در سطح سازمان ملل
در نامه ارسالشده به دفتر کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد نیز درخواست شده است سازوکارهای نظارتی این نهاد برای بررسی پیامدهای انسانی و اجتماعی حملات فعال شود و گزارشهای مستند آن در شورای حقوق بشر و سایر مراجع بینالمللی مطرح شود.
در این مکاتبه همچنین پیشنهاد شده است با بهرهگیری از ظرفیت گزارشگران ویژه سازمان ملل، روند مستندسازی این حملات و بررسی مسئولیت بینالمللی عاملان آن در مراجع ذیصلاح از جمله شورای حقوق بشر و دیوان کیفری بینالمللی دنبال شود.
آمادگی برای ارائه مستندات
خانه صنعت، معدن و تجارت ایران در پایان این مکاتبات اعلام کرده است که آمادگی دارد مستندات و گزارشهای مربوط به خسارات انسانی و مالی واردشده به واحدهای صنعتی کشور را در اختیار نهادهای بینالمللی قرار دهد و از هرگونه همکاری حقوقی، صنفی و انساندوستانه برای پیگیری حقوق کارگران و فعالان بخش تولید استقبال میکند.
به گفته مسئولان این تشکل، با توجه به اهمیت و حساسیت موضوع، این مکاتبات در فاصله زمانی کوتاهی تکرار شده تا توجه نهادهای بینالمللی به پیامدهای انسانی و اقتصادی حملات به مراکز تولیدی جلب شود؛ اقدامی که میتواند آغازگر گفتوگویی جدیتر در سطح جهانی درباره ضرورت حفاظت از کارگران و محیطهای کاری در شرایط بحران باشد.
