باشگاه خبرنگاران جوان - در روز‌های ۱۳ و ۱۴ اسفندماه سال جاری، شبکه سراسری برق کشور عراق با بحران بی‌سابقه‌ای روبه‌رو شده و دچار خاموشی سراسری شد.

این خاموشی گسترده، که به «بلک‌اوت» تعبیر می‌شود، بخش‌های وسیعی از کشور عراق را در تاریکی فرو برد و فعالیت‌های روزمره، اقتصادی و حتی امنیتی را مختل کرد. 

در حالی‌که این رخداد در بحبوحه‌ی تشدید تنش‌های منطقه‌ای و فضای جنگ رخ داد، بازگرداندن سریع شبکه برق کشور عراق به یکی از چالش‌های حیاتی مقامات این کشور تبدیل شد که از طریق اتصال به شبکه برق ایران، در اوج شرایط جنگ منطقه، میسر شد.

با وجود فشار‌های وارده جنگ تحمیلی رمضان بر ایران، تهدیدات فرامرزی و شرایط غیرعادی در منطقه، صنعت برق ایران با حفظ پایداری شبکه داخلی کشور، زمینه‌ی بازسازی و اتصال مجدد خطوط انتقال برق به کشور عراق را فراهم کرد.

تلاش متخصصان صنعت برق ایران در شرایط جنگی، سبب شد انتقال برق میان دو کشور در روز پنجشنبه، ۱۴ اسفندماه، با موفقیت دوباره برقرار شود و جریان برق به خطوط اصلی شبکه عراق بازگردد.

قطع برق سراسری در کشور عراق، تبعات گسترده‌ای در حوزه‌های مختلف بر جای گذاشت، از توقف بخش‌های حیاتی بیمارستان‌ها و سیستم حمل‌ونقل گرفته تا اختلال در تأمین آب، ارتباطات و خدمات عمومی. 

این وضعیت، نه‌تنها زندگی روزمره شهروندان را تحت‌تأثیر قرار داد، بلکه در حوزه‌های امنیتی و نظامی نیز مشکلات قابل‌توجهی ایجاد کرد. بر همین اساس، بازگشت سریع برق، نقشی تعیین‌کننده در جلوگیری از بروز بحران‌های ثانویه داشت.

ایران در سال‌های گذشته با کشور عراق ارتباط الکتریکی داشته و همکاری‌های دو کشور در زمینه انرژی، ستون اصلی روابط اقتصادی و راهبردی را تشکیل می‌دهد. 

اقدام اخیر ایران، آن هم در شرایطی که خود با تهدیدات امنیتی و تجاوز‌های مکرر مواجه است، بیانگر سطح بالای آمادگی، توان فنی و تعهد اخلاقی این کشور در حمایت از همسایگان منطقه‌ای است.

حفظ جریان دائمی برق در فضای جنگ، نمادی از تاب‌آوری زیرساختی و توان مهندسی کشور محسوب می‌شود و نقش ایران را در تضمین امنیت انرژی منطقه بیش از پیش تثبیت می‌کند.

بررسی‌ها نشان می‌دهد، تیم‌های ایرانی با تکیه بر زیرساخت‌های داخلی، مدیریت هوشمند منابع و استفاده از شبکه پایدار انتقال برق، توانستند ضمن تأمین نیاز‌های داخل کشور، بخشی از ظرفیت مازاد تولید برق را برای بازسازی سریع خطوط انتقال به عراق اختصاص دهند. این اقدام نه‌تنها از بروز بحران انسانی در عراق جلوگیری کرد، بلکه یک نمونه برجسته از همکاری فنی و انسانی میان دو کشور در شرایط بحرانی را به نمایش گذاشت.

از منظر ژئوپلیتیکی، این رخداد نشان‌دهنده اهمیت امنیت زیرساخت‌های انرژی در منطقه‌ی غرب آسیا است؛ جایی که انرژی نه‌تنها عامل رشد اقتصادی بلکه مولفه‌ای کلیدی در معادلات سیاسی و امنیتی محسوب می‌شود. بازگشت برق عراق با پشتیبانی ایران، بار دیگر ثابت کرد که تعاملات انرژی می‌تواند نقشی آرام‌کننده در فضای پرتنش منطقه داشته باشد.

این اقدام ایران گامی مثبت در جهت تقویت «دیپلماسی برق» و نمایش توان مدیریت بحران کشور ارزیابی می‌شود؛ اقدامی که فراتر از همکاری اقتصادی، نشانه‌ای از تعهد انسانی و منطقه‌ای است. 

در شرایطی که تهدیدات و فشار‌های خارجی علیه ایران افزایش یافته، حضور مؤثر و مسئولانه در حل مشکلات کشور‌های همسایه، تصویری از مسئولیت‌پذیری و بلوغ سیاسی کشور در برابر بحران‌ها ارائه می‌دهد.

تجربه اخیر نشان داد که همکاری‌های منطقه‌ای در حوزه انرژی، فراتر از مبادلات اقتصادی، می‌توانند عامل ثبات و همگرایی راهبردی میان کشور‌های منطقه بوده و زمینه‌ساز شکل‌گیری شبکه‌ای امن و پایدار برای تأمین انرژی در منطقه گردد.

نقش حیاتی ایران در بازگرداندن برق به عراق در شرایط بحرانی، نمادی روشن از توانمندی، مسئولیت‌پذیری و پایبندی کشور به اصل همکاری منطقه‌ای است. این اقدام، بار دیگر جایگاه ایران را به‌عنوان محور ثبات و امنیت انرژی در غرب آسیا تثبیت کرد؛ جایگاهی که با اتکا بر تخصص داخلی و تعهد انسانی، مرز‌های سیاسی و بحران‌های امنیتی را پشت‌سر گذاشت و به عنوان الگوی موفق همبستگی و کمک فنی میان ملت‌های منطقه مطرح شد.

خاطر نشان می‌سازد، با توجه به کاهش مصرف برق در کشور در اثر وقوع جنگ تحمیلی رمضان و همچنین کاهش مصرف برق غیر مجاز رمز ارز‌ها در اثر قطع اینترنت کشور، ذخیره مازاد برق در شرایط فعلی برای اتصال خطوط انتقال برق به کشور عراق فراهم شد. این خطوط ارتباطی در راستای اولویت تامین نیاز برق داخل کشور، در تابستان سال جاری قطع شده بودند.

منبع: وزارت نیرو