باشگاه خبرنگاران جوان – امروز ۱۳ سپتامبر برابر با ۲۲ شهریور، «روز جهانی غار» است؛ روزی برای یادآوری اینکه بخشی از ارزشمندترین گنجینههای طبیعت در سکوت و تاریکی زیر پای ما قرار دارند و حفاظت از آنها، مسئولیتی برای امروز و نسلهای آینده است.
فرهاد حسینی طایفه، مدیرکل حفاظت محیط زیست استان گیلان به مناسبت این روز جهانی، غارها را از ارزشمندترین جلوههای میراث طبیعی و بخشی از ذخایر مهم زیستی و زمینشناختی دانست و بر ضرورت حفاظت، پایش و بهرهبرداری مسئولانه از این زیستگاههای حساس تأکید کرد.
به گفته او، غارها تنها فضاهایی در دل زمین نیستند، بلکه سامانههایی طبیعی و پیچیده با ارزشهای زمینشناختی، زیستشناختی، هیدرولوژیکی و حتی فرهنگی هستند که شکلگیری بسیاری از آنها حاصل فرآیندهای طبیعی در بازههای زمانی بسیار طولانی است.

مدیرکل حفاظت محیط زیست گیلان گفت: بسیاری از غارها زیستگاه گونههای جانوری و گیاهی خاص و گاه منحصربهفرد هستند و برخی گونهها برای ادامه چرخه زندگی خود به شرایط ویژه و دستنخورده محیطهای غاری وابستهاند؛ از این رو هرگونه تخریب، آلودگی، دخل و تصرف یا حضور غیرمسئولانه انسان میتواند تعادل طبیعی این زیستبومهای شکننده را با آسیب جدی مواجه کند.
حسینی طایفه با بیان اینکه غارها از ذخایر مهم طبیعی برای مطالعه فرآیندهای زمینشناسی و تغییرات اقلیمی به شمار میروند، افزود: رسوبات، ساختارهای سنگی و دیگر شواهد موجود در برخی غارها میتوانند اطلاعات ارزشمندی درباره تاریخ طبیعی، شرایط اقلیمی و تحولات محیطی در اختیار پژوهشگران قرار دهند.

او تصریح کرد: حفاظت از غارها نیازمند همکاری مجموعهای از دستگاههای مسئول، جوامع محلی، دانشگاهها، تشکلهای مردمنهاد، گروههای غارنوردی و گردشگران است و در این مسیر باید میان استفاده آموزشی، پژوهشی و گردشگری از غارها و ضرورت حفاظت از ارزشهای طبیعی آنها توازن برقرار شود.
مدیرکل حفاظت محیط زیست گیلان همچنین بر ضرورت جلوگیری از ورود پسماند و آلایندهها به محیط غارها تأکید کرد و گفت: رهاسازی زباله، تخریب سازندهای طبیعی، روشن کردن آتش، ایجاد تغییر در ساختار غار، دستکاری زیستگاه جانوران و ایجاد مزاحمت برای گونههای حساس، از جمله رفتارهای نادرستی است که میتواند آثار جبرانناپذیری بر این اکوسیستمهای ارزشمند بر جای بگذارد.

حسینی طایفه افزایش آگاهی عمومی را یکی دیگر از مهمترین راهکارهای حفاظت از این میراث طبیعی اعلام کرد و افزود: آشنایی مردم، گردشگران و علاقهمندان طبیعت با اهمیت غارها و اصول بازدید مسئولانه میتواند نقش مؤثری در کاهش آسیبهای انسانی و حفظ این زیستگاهها برای نسلهای آینده داشته باشد.
مدیرکل حفاظت محیط زیست استان گیلان تصریح کرد: روز جهانی غار فرصت مناسبی است تا نگاه جامعه به غارها از یک جاذبه صرفا گردشگری به یک میراث طبیعی، زیستگاه حساس و سرمایه بیننسلی تغییر کند و حفاظت از آنها به عنوان بخشی از مسئولیت عمومی در قبال طبیعت مورد توجه قرار گیرد.

به گفته حسینی طایفه، حفاظت از غارها در نهایت حفاظت از بخشی از تنوع زیستی، منابع طبیعی و تاریخ زمین است و اداره کل حفاظت محیط زیست گیلان نیز در چارچوب وظایف قانونی خود، موضوع حفاظت از زیستگاههای ارزشمند استان و ارتقای فرهنگ زیستمحیطی در این زمینه را با جدیت دنبال میکند.
منبع: روابط عمومی و امور رسانه اداره کل حفاظت محیط زیست گیلان