باشگاه خبرنگاران جوان؛ کیمیا قلیپور - بازار سرمایه ایران در آستانه ورود به مرحلهای تازه از سرمایهگذاری ارزی قرار گرفته است؛ صندوقهایی که قرار است امکان سرمایهگذاری با ارز را برای مردم فراهم کنند و همزمان، منابع ارزی خرد را به سمت تأمین مالی فعالیتها و پروژههای اقتصادی هدایت کنند.
۲۴ مردادماه، عبدالناصر همتی، رئیسکل بانک مرکزی، از ایجاد صندوقهای سرمایهگذاری ارزی با هدف جذب منابع ارزی خرد مردم و هدایت این منابع به سمت تأمین مالی پروژههای مولد اقتصادی خبر داد و با اشاره به اهداف راهاندازی این صندوقها گفت: این اقدام در راستای توسعه ابزارهای مالی ارزی، تعمیق بازارهای مالی و فراهمسازی بسترهای جدید برای مشارکت مردم در سرمایهگذاریهای ارزی انجام میشود.
رئیسکل بانک مرکزی همچنین تأکید کرد که صندوقهای سرمایهگذاری ارزی بهصورت همزمان تحت نظارت بانک مرکزی و سازمان بورس و اوراق بهادار فعالیت خواهند کرد و سازوکارهای لازم برای حفظ شفافیت، انتظامبخشی و صیانت از حقوق سرمایهگذاران در فعالیت آنها پیشبینی شده است.
او ادامه داد: در حال حاضر، دو بانک بزرگ کشور در مراحل نهایی اخذ مجوز تأسیس صندوق سرمایهگذاری ارزی قرار دارند و پیشبینی میشود یکی از این صندوقها، پس از تکمیل فرآیندهای قانونی و دریافت مجوزهای لازم، تا پایان شهریورماه فعالیت خود را آغاز کند.
همتی همچنین اعلام کرد که تاکنون هشت بانک درخواست تأسیس صندوق سرمایهگذاری ارزی را به بانک مرکزی ارائه کردهاند و این درخواستها مطابق ضوابط و مقررات مربوط در دست بررسی است.
در همین رابطه، علیاکبر ایرانشاهی، رئیس مرکز نظارت بر صندوقهای سرمایهگذاری سازمان بورس و اوراق بهادار، در پاسخ به سوال خبرنگار اقتصادی باشگاه خبرنگاران جوان با اشاره به روند توسعه صندوقهای سرمایهگذاری در بازار سرمایه ایران گفت: در حال حاضر دو صندوق ارزی موافقت اصولی دریافت کردهاند و در مرحله تأسیس قرار دارند.
رئیس مرکز نظارت بر صندوقهای سرمایهگذاری سازمان بورس و اوراق بهادار افزود: به احتمال بسیار زیاد، نخستین صندوق ارزی تا هفته آینده تأسیس میشود و این صندوق پس از آن وارد فرآیند پذیرهنویسی خواهد شد.
او همچنین توضیح داد: دو درخواست جدید نیز برای صدور موافقت اصولی صندوقهای ارزی روی میز قرار دارد. با توجه به روند موجود، پیشبینی میشود تا پایان سال چهار صندوق ارزی تأسیس شوند و به جذب منابع ارزی از سرمایهگذاران اقدام کنند.
در ادامه، محمد خبریزاده، کارشناس بازار سرمایه، در گفتوگو با خبرنگار اقتصادی باشگاه خبرنگاران جوان به تحلیل نیاز بازار به صندوقهای ارزی پرداخت و گفت: به نظر من یکی از ابزارهایی که در کشور و بازارهای مالی ما کم بوده، همین مدل صندوق ارزی است. این صندوق باید از مردم دلار دریافت کرده و هنگام بازپرداخت نیز به شکل دلار به آنها پرداخت کند.
خبریزاده ادامه داد: اگر مدیران اولین صندوقهای ارزی بتوانند به اصول تأسیس این صندوقها پایبند باشند و توقعات مردم را به بهترین نحو برآورده کنند، این صندوقها میتوانند به بهبود وضعیت اقتصادی کشور کمک کنند و در کاهش سفتهبازی دلار و افزایش نرخ آن مؤثر باشند.
این کارشناس بازار سرمایه افزود: این ایده به نگهداری دلار و دریافت سود از آن مربوط میشود و میتواند به عنوان یک نوع صندوق امانات عمل کند. واقعاً جای چنین ابزاری در بازارهای مالی ما خالی بوده است.
راهاندازی صندوقهای سرمایهگذاری ارزی میتواند فصل تازهای در بازار سرمایه ایران ایجاد کند؛ بهویژه اگر این صندوقها بتوانند اعتماد دارندگان ارز را جلب کرده و بازدهی و سازوکار شفاف و قابل اتکایی ارائه دهند. در چنین شرایطی، بخشی از ارزهای خرد میتواند به جای ورود به فعالیتهای سفتهبازانه، در مسیر تأمین مالی پروژههای اقتصادی قرار گیرد.
با این حال، موفقیت این ابزار در نهایت به نحوه مدیریت صندوقها، تضمین حقوق سرمایهگذاران، شفافیت عملکرد و مهمتر از همه، میزان اعتماد مردم به امکان دریافت اصل سرمایه و سود خود به شکل ارزی وابسته خواهد بود. صندوقهای ارزی در صورت طراحی دقیق و عملکرد موفق میتوانند علاوه بر ایجاد گزینهای جدید برای سرمایهگذاری ارزی، به تعمیق بازار سرمایه و هدایت بخشی از منابع ارزی سرگردان به سمت فعالیتهای مولد اقتصادی کمک کنند.