باشگاه خبرنگاران جوان؛ ساسان ناصری زاده - ترافیک سنگین و کمبود شدید فضای پارکینگ در کلانشهر اهواز، شهروندان را کلافه کرده است؛ در این میان، پارکینگ راهبردی طالقانی که پس از آتش‌سوزی اسفندماه پارسال بسته شده، با نیاز به چهار هزار میلیارد ریال اعتبار برای بازسازی، به نماد بحران مدیریت شهری تبدیل شده است.

با نزدیک شدن به ساعات پایانی روز، خیابان‌های سطح شهر اهواز شاهد ترافیک سنگین و شلوغی بی‌سابقه هستند. بررسی‌های میدانی نشان می‌دهد که یکی از اصلی‌ترین دلایل این ترافیک ممتد، کمبود شدید فضای توقفگاه خودروها در سطح شهر است. شهروندان ساعت‌ها در جستجوی یک فضای خالی برای توقف خودرو در خیابان‌ها سرگردان می‌شوند و این موضوع به گره‌های ترافیکی زنجیره‌ای دامن می‌زند.

پارکینگ‌های خاکی؛ راه‌حلی موقت با هزینه‌های پنهان

در بسیاری از مناطق پرتردد شهر، شهرداری تنها زمین‌های خاکی را به عنوان پارکینگ موقت در اختیار مردم قرار می‌دهد. شهروندان از وضعیت این پارکینگ‌های غیراستاندارد به شدت گلایه دارند.

نبود سایه‌بان و سقف باعث می‌شود خودروها در معرض گرد و غبار شدید و گرمای سوزان اهواز قرار بگیرند و در فصل زمستان، بارش باران و جاری شدن گل و لای، آسیب‌های جدی به خودروها وارد می‌کند؛ همچنین هزینه‌های بالای تعمیرات خودرو که ناشی از این وضعیت نامناسب است، بار مالی سنگینی بر دوش مالکان می‌گذارد.

در پیگیری‌های انجام شده، برای درک بهتر ابعاد این بحران، با حکیم کوتی، رئیس اتحادیه موسسات اتومبیل کرایه اهواز گفت‌وگو کردیم که او به دو نکته کلیدی اشاره کرد که ریشه اصلی مشکلات فعلی را روشن می‌سازد:

۱. بحران اقلیمی در پارکینگ‌های باز

آقای کوتی با اشاره به تقسیم‌بندی توقفگاه های خودرو در شهر به دو دسته «باز» و «بسته» تأکید کرد که اکثریت قریب به اتفاق توقفگاه های موجود در هسته مرکزی شهر از نوع «باز» هستند.

از دیدگاه او، بزرگترین آسیب، عدم توجه به اقلیم گرم و خشک اهواز در طراحی و مدیریت این فضاهاست که پارکینگ‌های باز، به دلیل نبود برنامه‌ریزی برای مقابله با گرمای شدید، جایگاه مناسبی برای محافظت از خودروها محسوب نمی‌شوند.

۲. پیچیدگی در مالکیت و مدیریت:

یکی از چالش‌های بزرگ که مانع از مدیریت یکپارچه پارکینگ‌ها می‌شود، نوع مالکیت آن‌هاست. به گفته رئیس اتحادیه، در حالی که برخی پارکینگ‌ها متعلق به شهرداری هستند و از طریق مزایده به بخش خصوصی واگذار می‌شوند، بسیاری دیگر تحت مدیریت اصناف و مؤسسات کرایه‌ای هستند. این پراکندگی در مدیریت، پاسخگویی را دشوارتر کرده است.

سرنوشت پارکینگ طالقانی؛ میان مشکلات فنی و قانونی

در پاسخ به سؤال درباره وضعیت پارکینگ طالقانی که پس از حادثه آتش‌سوزی بسته شده است، آقای کوتی توضیح داد که بازگشایی این مرکز تنها یک مسئله ساده نیست؛ بلکه این پارکینگ همزمان با «مشکلات فنی ساختاری» و «موانع قانونی» روبروست که پیگیری آن‌ها در جریان است.

به تازگی خبرگزاری ایرنا مطلبی را از محمدجواد رضوی، عضو شورای کلانشهر اهواز، در نشست شورای اسلامی شهر اهواز منتشر کرده که با اشاره به خسارت میلیاردی آتش‌سوزی پارکینگ طبقاتی طالقانی، ابعاد تازه‌ای از این حادثه را افشا کرد.

او با انتقاد از برخی تصمیمات مدیریتی در دوره پیشین شهرداری اظهار کرد: وقوع حادثه آتش‌سوزی پارکینگ طبقاتی طالقانی در اواخر سال گذشته، هزینه‌ای گزاف را بر دوش شهر و شهرداری تحمیل کرده است؛ این پارکینگ که قرار بود منبع درآمدی مستمر برای شهرداری اهواز باشد، با سوختن ۶۲ دستگاه خودرو و تخریب بخش‌های حیاتی، از مسیر توسعه خود خارج شد.

یک همت درآمد ماهانه از بین رفت

آقای رضوی با اشاره به ظرفیت بالای این طرح اضافه کرد: پیش از این پیش‌بینی شده بود که این طرح با دارا بودن ۳۸۲ پارکینگ و ۴۹ واحد تجاری، ماهانه یک همت (هزار میلیارد تومان) درآمد برای شهرداری داشته باشد، اما اکنون این هدف‌گذاری کاملاً از بین رفته است.

عضو شورای شهر اهواز با تأکید بر ابعاد مالی فاجعه گفت: برای بازسازی این سازه به اعتباری بالغ بر چهار هزار میلیارد ریال نیاز است و شهرداری علاوه بر خسارت ساختاری، موظف به پرداخت خسارت به صاحبان خودروهای سوخته نیز هست.

رضوی در تحلیل علت وقوع حادثه به وضعیت نیمه‌تمام طرح در هنگام بهره‌برداری اشاره کرد و گفت: این ساختمان فاقد پایان‌کار بوده و الزامات ایمنی ساختمان در آن رعایت نشده بود. حتی سازمان آتش‌نشانی اهواز نیز به دلیل عدم رعایت استانداردهای لازم، تأییدیه ایمنی را صادر نکرده بود.

پارکینگ طبقاتی طالقانی اهواز پس از ۱۲ سال رکود در ساخت، اوایل سال گذشته افتتاح شد.

اسفندماه پارسال، بر اساس اعلام سازمان آتش‌نشانی اهواز، به دلیل نقص فنی یک خودرو، این پارکینگ دچار حریق شد و حدود ۶۰ خودرو آسیب دید. آتش‌سوزی به سه طبقه از این پارکینگ آسیب وارد کرد، اما تلفات جانی در پی نداشت.

صدور رأی بدوی پرونده

رئیس کل دادگستری خوزستان نیز از صدور رأی بدوی پرونده آتش‌سوزی پارکینگ طبقاتی طالقانی اهواز خبر داد و گفت: مقصران این حادثه ملزم به پرداخت خسارت‌های وارده به زیان‌دیدگان شدند.

تقاضای شهروندان چیست؟

با این حال مردم اهواز از شهرداری انتظار دارند که به جای دریافت عوارض، به دنبال راهکارهای عملی برای توسعه پارکینگ‌های عمومی و طبقاتی باشد. شهروندان معتقدند اختصاص زمین‌های سازماندهی شده و ساخت پارکینگ‌های طبقاتی مدرن، می‌تواند از سرگردانی خودروها در خیابان‌ها و ایجاد ترافیک‌های زنجیره‌ای جلوگیری کند.

اما سؤال اساسی اینجاستکه چرا با وجود رشد سریع جمعیت در کلانشهر اهواز، توسعه پارکینگ‌های عمومی با این رشد همگام نبوده است؟ آیا مسئولان به دنبال بازسازی پارکینگ‌های قدیمی و ایجاد زیرساخت‌های جدید برای کاهش بحران ترافیک هستند؟

در حالی که اتحادیه تاکسی‌رانی بر مشکلات فنی و اقلیمی تأکید دارد و شورای شهر از ابعاد مالی و قانونی فاجعه طالقانی می‌گوید، شهروندان همچنان منتظرند تا با بازگشایی پارکینگ‌هایی مانند طالقانی و ایجاد زیرساخت‌های مدرن، از ترافیک‌های کلافه‌کننده و آسیب‌های وارده به خودروهای خود در امان بمانند.