باشگاه خبرنگاران جوان - محمدرضا عارف در دومین در همایش جایزه ملی شهید دکتر محمد جواد باهنر گفت: انقلاب اسلامی به رهبری یک فقیه شیعی و با همراهی همه مردم و جریانهای سیاسی رقم خورد و نتایجش هم با هیچ یک از انقلابهای زمان خودش قابل قباس نبود.

معاون اول رئیس‌جمهوری ادامه داد: استکبار اما در مقابل فروپاشی این انقلاب را دنبال کرد و تا امروز هم ادامه داده است. از کودتا تا تجاوز نظامی شرق و غرب و صدام گرفته تا فتنه‌ها، حمله‌ها و خباثت‌های کنونی. استکبار و نظام سلطه و جرثومه فساد نظام سلطه امروز رو در روی ایرانی ایستاده است. 

عارف ادامه داد: اگر دستاوردهای کمی خودمان را در این بخش مرور کنیم، علیرغم همه مشکلات و مسائل، باید توجه کنیم از روز اول انقلاب، با آغاز رویارویی جریان استکبار از چپ و راست مواجه شدیم. راهبرد آنها یا تسلیم انقلاب بود یعنی انقلابی روی کار باشد، اما حکومتی سرسپرده داشته باشیم، یا اینکه انقلاب را سرنگون کنند.

معاون اول رئیس‌جمهوری گفت: بحث وابسته بودن حکومت و اینکه بتوانند آن را در چارچوب مورد نظر خود نگه دارند، خیلی زود برای جریان سلطه ناامیدکننده شد. در یکی دو سال اول، این مسیر و راهبرد اصلی بود. در مواردی نیز سازش‌های ظاهری مطرح شد، اما وقتی این مسیر نیز به نتیجه نرسید، برنامه فروپاشی یا حذف حکومت، به راهبرد جریان سلطه حاکم بر جهان تبدیل شد و تا به امروز نیز شاهد این مسئله هستیم.

وی یادآور شد: آنها از کودتا شروع کردند و سپس به نیروهای نیابتی، صدام و حمایت از جریان‌های مختلف و استفاده از منابع ارتجاع عرب متوسل شدند. تحولاتی که در اروپا و سایر کشورها رخ داد نیز در این روند مورد استفاده قرار گرفت.

عارف ادامه داد: در شرایطی که انقلاب نوپا بود و در ماه‌های اول جنگ تحمیلی می‌توان گفت ما با تفنگ و امکانات ابتدایی مقابله می‌کردیم. تجربه زیادی نداشتیم و تجهیزات کافی در اختیارمان نبود. تجهیزاتی هم که از گذشته به ارث برده بودیم، عمدتاً یا قابل استفاده نبود یا به دلیل حذف یک بخش از سیستم و سخت‌افزار آن، امکان استفاده کامل از آنها وجود نداشت.

معاون اول رئیس‌جمهوری گفت: این مسیر ادامه پیدا کرد تا امروز که دیگر به صورت رو در رو با نظام سلطه آمریکا و جرثومه فسادی که در منطقه به‌صورت نیابتی از این نظام حضور دارد، مواجه شده‌ایم.

عارف اظهار کرد: شاید بسیاری از تجهیزاتی که در منطقه ما و در پایگاه‌های آمریکا وجود داشت، حتی نیروهای بومی بلد نبودند چگونه از آنها استفاده کنند. انبارهایی از تجهیزات وجود داشت که تصور می‌شد با استفاده از آنها می‌توان نتیجه گرفت.

وی ادامه داد: نمی‌خواهم شعار بدهیم، اما اگر یک تحلیلگر منصف و خبره عملکرد دو جنگ را بررسی و ارزیابی کند، شکست دشمن قطعی است؛ زیرا شکست را باید با ارزیابی عملکرد و میزان رسیدن به هدف سنجید. اهداف نظام سلطه و آمریکا از ابتدا اعلام شده بود، اما هیچ‌یک از آنها محقق نشد. 

معاون اول رئیس‌جمهوری افزود: حکومت‌های وابسته تصور می‌کنند در پناه آمریکا می‌توانند حکومت کنند، اما در عمل دیدیم که تحقیر شدند؛ نه فقط آنها، بلکه کل اروپا نیز تحقیر شد. در دو جنگ دیدند چه اتفاقاتی افتاد و چه بر سر آنها آمد.

عارف تاکید کرد: حداقل انتظار ما از کشورهای همسایه این بود که موضع بی‌طرفی داشته باشند. حتی کشورهایی که در اروپا یا بعضاً در منطقه اعلام بی‌طرفی کردند، تمام‌قد شیطنت‌های خود را دنبال کردند و ما امروز در این وضعیت قرار داریم.

وی افزود: دولت چهاردهم را ببینید. از روز اولی که حکم رئیس‌جمهوری صادر شد، مهمان عزیز ما ترور شد. ما تا به حال، در کنار برنامه‌هایی که داشتیم، یک برنامه اداره جنگ را نیز در سال ۱۴۰۳ تصویب کرده بودیم که مبنای جنگ و الزاماتش بود و این موضوع را در دولت و مجموعه نظام مطرح کردیم که جامعه باید با آرامش اداره شود و نباید جامعه را درگیر جنگ کرد.

معاون اول رئیس‌جمهوری در بخشی دیگری از سخنانش با اشاره به وضعیت دانشگاه‌ها اظهار کرد: دانشگاه از حدود ۱۷۵ هزار دانشجو که تعداد آنها در مؤسسات آموزش عالی در ابتدای انقلاب بود، به جایی رسید که پس از انحلال برخی مؤسسات و شکل‌گیری پنج مجتمع دانشگاهی و توسعه دانشگاه‌ها، امروز ظرفیت آن به بیش از چهار میلیون نفر رسیده است.

وی گفت: این اتفاق در شرایطی رخ داد که در بسیاری از دانشگاه‌های ما، حتی در دهه دوم انقلاب، راه‌اندازی دوره‌های کارشناسی ارشد یک موضوع آرمانی بود، اما ما به جایی رسیدیم که سند چشم‌انداز داشته باشیم و انگیزه اصلی در این سند، بحث علم و فناوری و دستیابی به جایگاه اول منطقه در علم و فناوری در افق سند چشم‌انداز بود.

عارف افزود: در سند چشم‌انداز تأکید شده بود که ایران باید در منطقه به جایگاه اول برسد. منظور ما از منطقه نیز جنوب غرب آسیا بود و اصرار داشتیم که ۲۳ کشور را در این تعریف قرار دهیم، نه ۲۲ کشور؛ یعنی رژیم صهیونیستی را نیز در این تعریف لحاظ کرده بودیم و تأکید داشتیم ایران باید در افق چشم‌انداز از رژیم صهیونیستی نیز جلوتر باشد.

معاون اول رئیس‌جمهوری اظهار کرد: تا قبل از عید و حتی تا حدود شش ماه قبل، در دانشگاه صنعتی اصفهان و دانشگاه تهران، موضوعاتی با هزینه‌های قابل توجه دنبال می‌شد و امروز نیز با برداشتن یک قدم کوچک، عده‌ای که نقش این جوانان دانشمند را درک نمی‌کنند یا نمی‌خواهند درک کنند، درباره هزینه‌ها و افزایش آن صحبت می‌کنند و می‌گویند هزینه استادان ۶۰ درصد افزایش یافته است.

وی افزود: تحمل کنیم و ببینیم این استاد و دانشمند چه کسی است. اگر این فرد در دانشگاهی که در آن تحصیل کرده بود می‌ماند، شاید می‌توانست در خارج از کشور هفت یا هشت هزار دلار درآمد داشته باشد. اگر هم خارج از کشور می‌روند، اشکالی ندارد. راهبرد ما این است هرکس به هر جایی که می‌رود، بداند ایرانی است، متعلق به این آب و خاک است و به این کشور مدیون است.

عارف گفت: تولید علمی ما افزایش پیدا کرده و دو برابر ظرفیت، دوره دکترا تربیت می‌کنیم و حدود ۵۰ درصد این افراد نیز در خارج از کشور حضور دارند، اما اکثریت قریب به اتفاق آنها علاقه‌مند به کشور هستند و ما می‌توانیم از دستاوردهای آنان استفاده کنیم.

معاون اول رئیس‌جمهوری اظهار کرد: اگر امروز بتوانیم وضعیت دو جنگ و دستاوردها را بررسی کنیم، متوجه می‌شویم نقش یک دانشمند جوان و برجسته در دفاع در این دو جنگ چقدر بالا بوده است.‌ جنگ‌های ما، جنگ‌های علم و فناوری بود. هرکس فناوری‌های پیشرفته را بهتر می‌توانست به کار بگیرد، نتیجه بهتری می‌گرفت. در جاهایی که به این موضوع توجه کرده بودیم، دست برتر را داشتیم.

وی ادامه داد: تجهیزات طرف مقابل عمدتاً وارداتی بود ولی با افتخار می‌کنیم  در دو جنگ تحمیلی از تجهیزاتی استفاده کردیم که انحصاراً متعلق به ایران و متعلق به جوانان دانشمند ماست؛ به دلیل همان مسیری که ترسیم شده بود و جوانان ما به آن لبیک گفتند و کار کردند.

عارف افزود: به فرزندانمان وقتی می‌خواهند در کنکور شرکت کنند، می‌گوییم رشته‌های اول یا بهترین رشته‌ها و بهترین دانشگاه‌ها را انتخاب کنند. اما آیا به فرزند خود که در بهترین دانشگاه کشور و در رشته‌ای مانند فیزیک تحصیل کرده و معدل بالایی دارد، می‌گوییم معلم شو؟ اگر این اتفاق بیفتد، آن‌وقت به هدف رسیده‌ایم. معلم باید چنین جایگاهی داشته باشد.

معاون اول رئیس‌جمهوری با انتقاد از روند انتخاب و به‌کارگیری معلمان اظهار کرد: امروز متأسفانه شاهدیم افرادی که حتی سرمایه علمی لازم را ندارند، تدریس می‌کنند. این موضوع یک روند ۲۰ ساله است و تقریباً هر یکی دو سال یک‌بار طرحی در مجلس مطرح می‌شود و تعدادی از افراد از طریق آموزش‌های مختلف وارد نظام آموزشی می‌شوند.

وی یادآور شد: در مجلس دهم، نامه‌ای به من نوشته بودند که بر اساس آن قرار بود آزمونی برگزار شود و اگر افراد در آزمون قبول می‌شدند، به عنوان معلم وارد آموزش و پرورش شوند. فردی که نامه را نوشته بود، هشت خط نوشته بود و چند غلط املایی و چند غلط انشایی داشت. حالا دانش‌آموزان را به دست چنین افرادی می‌سپاریم و انتظار داریم چه اتفاقی بیفتد؟

معاون اول رئیس‌جمهوری با تأکید بر اینکه این وضعیت مربوط به یک دولت یا نهاد نیست بلکه باید درباره آن اجماع ایجاد شود، ادامه داد: اگر فردا بخواهیم این موضوع را جدی دنبال کنیم، ممکن است افرادی با روابط خانوادگی و با معدل ۱۲ از یک دانشگاه، به دلیل توصیه‌های مختلف وارد حرفه معلمی شوند. این وضعیت قابل‌قبول نیست و باید اصلاح شود.

عارف با اشاره به شرایط امروز کشور اظهار کرد: امروز که ما با استکبار جهانی روبه‌رو هستیم، باید توجه کنیم که این رویارویی تمام نشده و تازه شروع شده است. اگر خودمان را مجهز نکنیم و افسران این جبهه، یعنی دانشمندان برجسته و جوانان کشور را تربیت نکنیم، با مشکل مواجه خواهیم شد.

وی افزود: این کار باید از دبستان آغاز شود. باید سازوکار معیشتی معلم، سازوکار اخلاقی حاکم بر حرفه معلمی و سازوکار گزینش معلمان را اصلاح کنیم. نمی‌شود فقط به علم نمره بدهیم و اخلاق را کنار بگذاریم. نمی‌توان اخلاق را مانند یک درس صرفاً جمع کرد و نمره داد.

معاون اول رئیس‌جمهوری ادامه داد: فرهنگ ما در بسیاری از موارد به جای اینکه فقط احکام را به بچه‌ها یاد بدهد، باید سیره ائمه(ع) و الگوهای عملی را به آنان معرفی کند. باید ببینیم در پنج دهه گذشته آیا الگوها را به جامعه معرفی و تکریم کرده‌ایم یا با کمال تأسف، به دلیل برخی مسائل، اختلافات و بازی‌های سیاسی، الگوهای خود را کنار گذاشته‌ایم.

عارف ادامه داد: باید ببینیم چند شهید را به‌عنوان الگو به جامعه معرفی کرده‌ایم و با الگوهایی که داشتیم، به دلیل برخی اختلافات چگونه رفتار کرده‌ایم؟ امروز دیگر فقط با رژیم صدام روبه‌رو نیستیم، بلکه با استکبار و جریان چپاولگر جهانی مواجهیم و با به اصطلاح کدخدای دهکده جهانی با تمام قدرت و توانایی، روبه‌رو هستیم.

وی افزود: باید ببینیم چه ارزش‌هایی داریم و چه ظرفیت‌هایی می‌توانیم ایجاد کنیم. بسیاری از کشورهای اروپایی که مدعی بودند، تحت تأثیر تفکر استکباری و تفکر خشن آمریکا قرار گرفتند و در مواردی سکوت کردند و در مواردی نیز مواضعی گرفتند که نشان‌دهنده همین تأثیرپذیری بود.

معاون اول رئیس‌جمهوری ادامه داد: امروز سیاست حاکم بر اروپا را ببینید. حتی برخی کشورها که مدعی بی‌طرفی بودند، امکانات خود را در اختیار طرف مقابل قرار دادند. بنابراین باید به راهبردهایی که امام شهید ترسیم کردند، توجه کنیم.

عارف با اشاره به سند تحول بنیادین آموزش و پرورش گفت: سند تحول بنیادین نباید صرفاً یک سند اداری دیده شود. هر دولتی که می‌آید و هر وزیری که مسئولیت می‌گیرد، باید راهبرد اصلی خود را بر اساس این سند و با باور به آن دنبال کند. باید به سندهای مختلفی که تصویب شده، با نگاه جدی و حتی به عنوان یک تکلیف شرعی توجه کنیم. امام شهید در مسیر پس از انقلاب، موضوع تأثیرگذاری ایران در دنیا را مطرح کردند، نه صرفاً در منطقه.

وی ادامه داد: در حوزه علم و فناوری نیز تأکید شد که ایران باید در میان کشورهای برتر جهان قرار گیرد. در مورد هوش مصنوعی نیز از ابتدا تأکید شد که ایران باید در میان حدود ۱۰ کشور اول جهان باشد. این یک تعهد برای همه ما و وظیفه همه مسئولان است.

 معاون اول رئیس‌جمهوری گفت: مسئله اصلی این است که ما باید از همان ابتدا استعدادها را کشف کنیم. باید بتوانیم در یک روستای دورافتاده، جوان یا نوجوان ۱۰ یا ۱۲ ساله‌ای را که شاید امکانات آموزشی مناسبی هم نداشته باشد، اما استعداد فوق‌العاده‌ای دارد، شناسایی کنیم. کشف چنین استعدادهایی وظیفه آموزش و پرورش است. باید ببینیم چقدر می‌توانیم در روستاها و مناطق دورافتاده استعدادها را شناسایی کنیم و آنها را پرورش دهیم.

عارف با بیان اینکه نیاز داریم نخبه را کشف کنیم، تاکید کرد:امروز می‌خواهیم با استکبار مبارزه کنیم و این جنگ نیز جنگ علم است. افسران ارشد ما باید برجستگان علمی کشور باشند.:در دو جنگ اخیر این موضوع را با تمام وجود نشان دادیم. به‌خصوص در جنگ ۱۲ روزه، پیشرفت‌ها هفته به هفته اتفاق می‌افتاد. فرماندهان عزیز ما در حوزه دفاعی نمی‌توانستند همه جزئیات را اعلام کنند، اما مرتب اعلام می‌کردند که وضعیت هر هفته با هفته قبل متفاوت شده است.

وی تصریح کرد: بعد از به اصطلاح آتش‌بس نیز باید ببینیم وضعیت ما چقدر متفاوت شده است. دشمن به زعم خودش آمد و مراکز حساس پژوهشی ما را هدف قرار داد، اما چه اتفاقی افتاد؟ خدا را شکر می‌کنیم که دشمن ما ظرفیت ایران را درک نکرد. دشمنان نمی‌فهمند ایران چیست و مردم ایران چه کسانی هستند. مسئله فقط مراکز پژوهشی نیست. ظرفیت اصلی، ظرفیت ذاتی کشور و انگیزه‌ای است که پشت این جوانان وجود دارد و با هیچ معیار مادی نمی‌توان آن را مقایسه کرد.

عارف با اشاره به نقش نخبگان ایرانی خارج از کشور اظهار کرد: درباره ایرانیانی که به خارج از کشور رفته‌اند، باید کمک کنیم و همه یک تجدیدنظر جدی در رویکرد چهار یا پنج دهه گذشته داشته باشیم.

وی همچنین با اشاره به ضرورت معرفی الگوهای متناسب برای دانش‌آموزان افزود: متأسفانه نه‌تنها الگوها را به‌خوبی معرفی نکردیم، بلکه جایگاه الگوها و جایگاه معلم به عنوان یک گروه مرجع نیز تغییر کرده است. باید به سمت معرفی الگوها و همچنین حمایت از الگوها حرکت کنیم.

معاون اول رئیس‌جمهوری ادامه داد: وقتی امروز یک الگو مطرح می‌شود، مردم به صورت طبیعی او را می‌شناسند. این مسئله دستوری نیست. نمی‌توان دستور داد که از امروز این فرد الگوی شما باشد. چنین اتفاقی به صورت طبیعی رخ می‌دهد.

وی گفت: خروجی علمی، خود یک پیام فرهنگی دارد و برای آن چماق و پاسبان لازم نیست. دانشمند برای انجام وظیفه علمی خود منتظر دستور نمی‌ماند و نمی‌گوید اکنون می‌خواهم این مشکل را برای فرد خاصی حل کنم. او وظیفه خود را انجام می‌دهد و یک جهش ایجاد می‌کند.

عارف تاکید کرد: باید در خدمت نوجوان باشیم و روحیه ایثار را در ذات نوجوان خود نهادینه کنیم. این موضوع دستوری نیست. نمی‌توانیم با بخشنامه برخی کارهای فرهنگی را انجام دهیم و انتظار نتیجه داشته باشیم. گاهی به دلیل اداری و دولتی کردن امور فرهنگی، مقداری مردم را از این عرصه‌ها دور کرده‌ایم. باید اجازه دهیم خود مردم تصمیم بگیرند. 

منبع: ایسنا