باشگاه خبرنگاران جوان؛فاطمه محمدی - استان کردستان با برخورداری از ظرفیت‌های قابل توجه در بخش کشاورزی، تولید محصولات متنوعی را در حوزه‌های زراعی، باغی و دامپروری به خود اختصاص داده است؛ ظرفیتی که در صورت تکمیل زنجیره تولید و فرآوری می‌تواند علاوه بر افزایش ارزش افزوده، نقش مهمی در رونق اقتصادی، ایجاد اشتغال و توسعه صادرات استان ایفا کند. با این حال، تداوم خام‌فروشی و محدودیت در فرآوری بخشی از محصولات، موجب از دست رفتن بخشی از ارزش اقتصادی تولیدات و افزایش ضایعات کشاورزی می‌شود.در چنین شرایطی، توسعه صنایع تبدیلی و تکمیلی به‌عنوان یکی از راهبردهای مهم برای عبور از خام‌فروشی و تکمیل زنجیره ارزش محصولات کشاورزی در کردستان مطرح است.

سعدی نقشبندی در گفت‌و‌گو با خبرنگارباشگاه خبرنگاران، با اشاره به ظرفیت‌های قابل توجه کردستان در بخش کشاورزی اظهار کرد: تنوع اقلیمی و ظرفیت‌های تولیدی استان در حوزه محصولات باغی و زراعی، زمینه مناسبی برای توسعه صنایع تبدیلی و تکمیلی فراهم کرده است و در این راستا، برنامه‌ریزی برای فرآوری محصولات در نزدیکی مراکز تولید، توسعه صنایع بسته‌بندی و افزایش ظرفیت نگهداری محصولات در دستور کار قرار دارد.

وی افزود: ایجاد شهرک‌های تخصصی صنایع غذایی در نزدیکی مناطق تولید، می‌تواند ضمن جلوگیری از افت کیفیت محصولات فسادپذیر، هزینه‌های حمل‌ونقل را کاهش داده و زمینه ایجاد ارزش افزوده بیشتر برای تولیدکنندگان را فراهم کند.

رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان کردستان، توسعه و نوسازی صنایع بسته‌بندی را از دیگر محورهای مهم این برنامه عنوان کرد و گفت: استفاده از خطوط مدرن سورتینگ و بسته‌بندی، نقش مؤثری در افزایش ماندگاری محصولات، کاهش ضایعات در زمان حمل‌ونقل و فراهم کردن زمینه حضور محصولات کشاورزی استان در بازارهای داخلی و خارجی دارد.

نقشبندی همچنین بر ضرورت افزایش ظرفیت سردخانه‌های زیر صفر و بالای صفر در استان تأکید کرد و گفت: توسعه زیرساخت‌های ذخیره‌سازی محصولات کشاورزی علاوه بر جلوگیری از عرضه یکباره محصولات و کاهش ضایعات، به تنظیم بازار و مدیریت بهتر عرضه و تقاضا کمک می‌کند.

ظرفیت‌های سرمایه‌گذاری در صنایع تبدیلی کردستان

وی با اشاره به مهم‌ترین فرصت‌های سرمایه‌گذاری در حوزه صنایع تبدیلی استان اظهار کرد: صنایع سورت و بسته‌بندی میوه، یکی از فرصت‌های مهم سرمایه‌گذاری در کردستان است و با توجه به تولید محصولاتی همچون توت‌فرنگی، انگور و میوه‌های سردرختی، ایجاد واحدهای تخصصی سورت و بسته‌بندی می‌تواند زمینه حضور این محصولات را در بازارهای تازه‌خوری کشور و بازارهای بین‌المللی فراهم کند.

رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان کردستان ادامه داد: توسعه صنایع تبدیلی حبوبات و غلات نیز از دیگر ظرفیت‌های مهم استان است و راه‌اندازی خطوط سورتینگ، بسته‌بندی و تولید محصولات جانبی از جمله آرد، اسنک‌های سالم و حبوبات نیم‌پز می‌تواند ارزش افزوده قابل توجهی برای این محصولات ایجاد کند.

وی فرآوری محصولات دامی را از دیگر زمینه‌های مستعد سرمایه‌گذاری دانست و گفت: با توجه به ظرفیت مطلوب استان در حوزه دامپروری، توسعه صنایع لبنی پیشرفته و کشتارگاه‌های صنعتی با استانداردهای صادراتی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.

نقشبندی همچنین به ظرفیت‌های استان در حوزه گیاهان دارویی اشاره کرد و افزود: بهره‌گیری از مراتع و پوشش گیاهی غنی کردستان برای تولید محصولاتی همچون دمنوش، عصاره و اسانس‌های گیاهی، از دیگر زمینه‌های قابل توجه برای سرمایه‌گذاری و ایجاد ارزش افزوده است.

تکمیل زنجیره ارزش؛ ضرورتی برای افزایش سهم تولیدکنندگان

وی با بیان اینکه زنجیره ارزش محصولات کشاورزی در کردستان به‌صورت نامتوازن در حال توسعه است، گفت: در برخی محصولات، از جمله زنجیره دام و طیور، بخش قابل توجهی از زنجیره ارزش تکمیل شده و از تولید و تأمین خوراک تا مرغداری، کشتارگاه، بسته‌بندی گوشت مرغ و تخم‌مرغ و سایر حلقه‌های مرتبط، ظرفیت‌های مناسبی در استان ایجاد شده است.

رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان کردستان اضافه کرد: با این حال، در محصولاتی همچون توت‌فرنگی و گردو، هنوز بخش قابل توجهی از محصول به صورت خام و فله‌ای عرضه یا از استان خارج می‌شود و برای تکمیل زنجیره ارزش این محصولات، باید بر فرآوری، برندسازی و استفاده از بسته‌بندی‌های نوین تمرکز بیشتری شود.

نقشبندی تصریح کرد: هدف اصلی از تکمیل زنجیره ارزش این است که سهم تولیدکننده و کشاورز کردستانی از قیمت نهایی محصول در بازارهای مصرف داخلی و صادراتی افزایش یابد و ارزش افزوده ایجادشده به جای خروج از استان، در چرخه اقتصادی منطقه باقی بماند.

حمایت از سرمایه‌گذاری و توسعه واحدهای صنایع تبدیلی

وی با اشاره به سیاست‌های حمایتی دولت در این حوزه اظهار کرد: استفاده از ظرفیت تسهیلات تبصره ۱۸ و تسهیلات اشتغال روستایی برای تأمین سرمایه ثابت و سرمایه در گردش، یکی از ابزارهای مهم برای توسعه صنایع تبدیلی و تکمیلی و تبدیل کارگاه‌های کوچک و سنتی به واحدهای نیمه‌صنعتی و صنعتی است.

رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان کردستان همچنین تقویت شرکت‌های دانش‌بنیان و استفاده از فناوری‌های نوین در بخش کشاورزی را ضروری دانست و گفت: بهره‌گیری از فناوری می‌تواند با افزایش عملکرد در واحد سطح و کاهش قیمت تمام‌شده تولید، به افزایش بهره‌وری و ارزش افزوده محصولات کمک کند.

نقشبندی با تأکید بر رویکرد صادرات‌محور در توسعه صنایع تبدیلی افزود: رعایت استانداردهای بین‌المللی، ارتقای کیفیت فرآوری و بسته‌بندی و ایجاد زیرساخت‌های لازم برای صادرات، می‌تواند زمینه حضور پررنگ‌تر محصولات فرآوری‌شده کردستان را در بازار اقلیم کردستان عراق و دیگر کشورهای همسایه فراهم کند.

صدور ۳۴۲ پروانه بهره‌برداری و ۴۳۶ جواز تأسیس در صنایع تبدیلی

 استان کردستان با برخورداری از ظرفیت‌های متنوع کشاورزی، در سال‌های اخیر توسعه صنایع را به‌عنوان یکی از مسیرهای مهم برای تکمیل زنجیره تولید و حمایت از بهره‌برداران دنبال کرده است.افزایش تعداد واحدهای فعال، صدور مجوزهای جدید و اختصاص تسهیلات به طرح‌های سرمایه‌گذاری، نشان‌دهنده ظرفیت قابل توجه استان برای گسترش صنایع فرآوری محصولات کشاورزی است. در این میان، صنایع تبدیلی و تکمیلی می‌توانند علاوه بر جذب بخشی از تولیدات خام استان، به ایجاد اشتغال پایدار، افزایش درآمد تولیدکنندگان و تقویت اقتصاد روستایی نیز کمک کنند.

امیدسلیمی مدیرصنایع تبدیلی وغذایی سازمان جهادکشاورزی کردستان نیز با اشاره به ظرفیت ایجادشده در بخش صنایع تبدیلی استان گفت: تاکنون ۳۴۲ فقره پروانه بهره‌برداری در زیر‌بخش‌های مختلف صنایع تبدیلی و تکمیلی شامل صنایع زراعی و باغی، دام و طیور، شیلات، سردخانه، انبار و سیلوهای ذخیره گندم صادر شده است که مجموع ظرفیت جذب مواد خام سالیانه این واحدها به ۲ میلیون و ۲۹۰ هزار و ۲۳ تن می‌رسد.

وی افزود: همچنین ۴۳۶ فقره جواز تأسیس در این حوزه صادر شده که این واحدها در صورت بهره‌برداری، ظرفیت جذب سالیانه یک میلیون و ۹۰۱ هزار و ۷۴۹ تن مواد خام را خواهند داشت.

سلیمی درباره آخرین وضعیت پرداخت تسهیلات صنایع تبدیلی نیز اظهار کرد: در سال جاری برای ۶۸ طرح، در مجموع ۱۶ هزار و ۲۸۸ میلیارد ریال تسهیلات مصوب شده است که تاکنون یک هزار و ۴۰۰ میلیارد ریال از این میزان برای ۸ طرح وارد چرخه پرداخت شده است.

وی خاطرنشان کرد: توسعه صنایع تبدیلی و تکمیلی، علاوه بر کاهش ضایعات محصولات کشاورزی، می‌تواند زمینه‌ساز ایجاد اشتغال پایدار، افزایش درآمد بهره‌برداران، توسعه صادرات و تقویت اقتصاد روستایی در استان کردستان باشد و در همین راستا، حمایت از سرمایه‌گذاری در این بخش با جدیت دنبال می‌شود.