باشگاه خبرنگاران جوان؛ روژیار شعبانی خواه - روند تغییر ساختار مالکیتی و اقتصادی باشگاههای فوتبال ایران در سالهای اخیر وارد مرحله تازهای شده و حالا پای بانکها بیش از گذشته به لیگ برتر فوتبال کشور باز شده است؛ اتفاقی که پس از واگذاری سهام باشگاه پرسپولیس به کنسرسیوم بانکی، حالا با واگذاری باشگاه ذوبآهن به یکی از بانکهای دولتی وارد فاز جدیدی شده است.
در سالهای گذشته باشگاههای لیگ برتری عمدتاً زیر نظر شرکتهای صنعتی، نهادهای دولتی و یا مجموعههای وابسته به وزارتخانهها اداره میشدند، اما فشارهای اقتصادی، افزایش هزینههای فوتبال حرفهای و همچنین الزامهای مربوط به دریافت مجوز حرفهای باعث شده مدلهای سنتی مدیریت باشگاهها دیگر پاسخگوی نیازهای مالی نباشد.
در همین راستا، واگذاری بخش عمده سهام باشگاه پرسپولیس به کنسرسیومی متشکل از چند بانک، نخستین گام جدی برای ورود مستقیم شبکه بانکی به فوتبال ایران محسوب میشد؛ اقدامی که هدف اصلی آن ایجاد ثبات مالی، کاهش بدهیها و فراهم کردن زیرساختهای حرفهایتر برای اداره باشگاه عنوان شد.
حالا نیز باشگاه ذوبآهن اصفهان در آستانه تغییرات اقتصادی قرار گرفته و طبق پیگیریها، قرار است ساختار مالکیتی این باشگاه به یکی از بانکهای دولتی واگذار شود؛ موضوعی که میتواند مسیر تازهای را در مدل اداره باشگاههای فوتبال ایران ایجاد کند.
ذوبآهن که یکی از قدیمیترین و ریشهدارترین باشگاههای فوتبال ایران به شمار میرود، طی سالهای اخیر با مشکلات بودجهای و محدودیتهای مالی مواجه بوده است. کاهش حمایتهای صنعتی و افزایش هزینههای جاری فوتبال باعث شد مدیران این باشگاه به دنبال جذب سرمایهگذار و حامیان مالی جدید باشند.
ورود بانکها به فوتبال ایران میتواند از دو زاویه متفاوت مورد بررسی قرار گیرد. از یک سو، بانکها به دلیل توان مالی بالاتر میتوانند به ثبات اقتصادی باشگاهها کمک کرده و بخشی از بحران بدهی، مشکلات زیرساختی و پروندههای مالی را کاهش دهند. از سوی دیگر، نگرانیهایی درباره افزایش وابستگی باشگاهها به منابع دولتی و نبود درآمدزایی واقعی در فوتبال ایران همچنان وجود دارد.
این روند البته پیش از این نیز به شکل غیرمستقیم آغاز شده بود. یکی از بانکهای دولتی در فصلهای گذشته به عنوان حامی مالی اصلی باشگاه استقلال خوزستان فعالیت میکرد و بخشی از هزینههای این تیم را تأمین میکرد؛ موضوعی که نشان میداد شبکه بانکی کشور به تدریج علاقهمند به حضور پررنگتر در فوتبال حرفهای شده است.
در شرایطی که بسیاری از باشگاههای لیگ برتری همچنان با بحران منابع مالی، بدهیهای انباشته، مشکلات نقلوانتقالاتی و دشواری در پرداخت قرارداد بازیکنان و مربیان مواجه هستند، ورود بانکها شاید در کوتاهمدت بتواند بخشی از مشکلات اقتصادی فوتبال ایران را کاهش دهد، اما کارشناسان تأکید دارند که بدون اصلاح ساختار درآمدزایی، حق پخش تلویزیونی و توسعه اقتصادی فوتبال، این حمایتها نمیتواند راهکاری دائمی برای حل مشکلات فوتبال حرفهای کشور باشد.