باشگاه خبرنگاران جوان؛ مینا عظیمی - سفر دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا به چین، جنجال گسترده‌ای را در محافل سیاسی و رسانه‌ای برانگیخت؛ آن هم در میان تلاش‌های آمریکا برای تبدیل این سفر به گونه‌ای که نشان دهد واشنگتن موفق شده است پکن را به سمت اعمال فشار‌های مستقیم بر ایران سوق دهد یا حتی تحولی در موضع چین نسبت به بحران خلیج فارس و پرونده هسته‌ای ایران ایجاد کند.

اما منابع دیپلماتیک آسیایی امروز جمعه به «المیا‌دین» تاکید کردند که آنچه درباره تغییر بنیادین در سیاست چین در قبال ایران گفته می‌شود، «نادرست و گمراه‌کننده» است.

این منابع اشاره کردند که اظهارات فزاینده مقامات آمریکایی «در چارچوب غرق‌سازی رسانه‌ای و تلاش برای نشان دادن واشنگتن در قامت یک پیروز سیاسی و رسانه‌ای قرار دارد، در حالی که هیچ گشایش واقعی در پرونده‌های اساسی مرتبط با تهران حاصل نشده است.»

پکن: موضع ما در قبال ایران تغییر نکرده است

این منابع توضیح دادند که چین طی ساعات گذشته از اتخاذ مواضع شتاب‌زده درباره ایران خودداری کرد، تا اینکه وزارت امور خارجه چین صبح امروز بیانیه‌ای رسمی منتشر و در آن شفاف‌سازی کرد که موضع پکن، چه در رابطه با پرونده هسته‌ای و چه امنیت خلیج فارس، تغییر نکرده است.

به گفته این منابع، چین همچنان از جلوگیری از انتشار تسلیحات هسته‌ای حمایت می‌کند، اما در عین حال، پشتیبان حق ایران در استفاده صلح‌آمیز از انرژی هسته‌ای و غنی‌سازی اورانیوم در چارچوب‌های غیرنظامی است؛ پکن این موضع را از سال‌ها پیش ثابت می‌داند و آن را نتیجه تفاهمات جدید با واشنگتن تلقی نمی‌کند.

در پرونده تنگه هرمز، پکن بر ضرورت باز نگه داشتن این گذرگاه دریایی به روی تجارت بین‌المللی همراه با مخالفت با نظامی‌سازی منطقه یا تبدیل آن به میدان درگیری دائمی تاکید کرد، اما در عین حال بر حمایت خود از حقوق ایران به عنوان یک کشور ساحلی این تنگه نیز پافشاری نمود.

نفت ایران؛ نیاز مستمر چین

این منابع همچنین وجود یک جایگزین واقعی برای نفت ایران را برای چین تکذیب و تصریح کردند که حدود ۴۵ درصد از واردات انرژی چین از تنگه هرمز عبور می‌کند، در حالی که ایران به‌رغم تحریم‌های آمریکا و فشار‌های مداوم غرب، همچنان یکی از مهم‌ترین تامین‌کنندگان انرژی پکن به شمار می‌رود.

آنها تاکید کردند که تنوع‌بخشی چین به منابع انرژی خود، از جمله افزایش واردات از آمریکا یا کشورهای خلیج فارس، به معنای توقف واردات نفت از ایران نیست.

رسانه‌های اسرائیلی: ترامپ با «چمدان خالی» به پکن می‌رسد

در همین راستا، «تسبی برئیل» تحلیلگر امور خاورمیانه در روزنامه اسرائیلی «هاآرتص» اشاره کرد که واقعیت‌های میدانی و سیاسی، تصویری کاملاً متفاوت از آنچه ترامپ تلاش می‌کند جلوه دهد را منعکس می‌سازند؛ چرا که مذاکرات هسته‌ای همچنان با بن‌بست مواجه است، محاصره اعمال‌شده علیه ایران دستخوش ترک‌های تدریجی شده و تهران به تحمیل حضور خود در معادله کشتیرانی و انرژی در خلیج فارس ادامه می‌دهد.

برئیل به نقل از سایت ایرانی «قدس» نوشت که ترامپ با «چمدان خالی» به پکن رسید؛ آن هم پس از آنکه امیدوار بود سفرش متعاقب یک پیروزی کامل بر ایران انجام شود که تضمین‌کننده بازگشایی تنگه هرمز و فرض یک توافق هسته‌ای جدید با شروط آمریکایی باشد.

چین آماده دست کشیدن از مشارکت راهبردی خود با ایران نیست

بر اساس این گزارش، چندین کشور منطقه‌ای تعامل واقع‌بینانه‌تری را با نفوذ ایران آغاز کرده‌اند؛ به‌طوری‌که پاکستان توافقی را امضا کرد که به نفتکش‌های گاز قطر اجازه می‌دهد از آب‌های ایران عبور کنند و عراق نیز ترتیبات مشابهی را برای عبور نفتکش‌ها منعقد نمود.

همچنین گزارش‌های غربی از پیشنهاد عربستان برای یک توافق عدم تعرض منطقه‌ای با ایران با هدف حفاظت از کشتیرانی و کاهش احتمال تنش صحبت کرده‌اند.

برئیل معتقد است که سفر ترامپ به چین ممکن است او را به این کشف سوق دهد که آمریکا دیگر تنها طرف قادر به مدیریت توازن‌ها در خلیج فارس نیست؛ به‌ویژه که به نظر نمی‌رسد پکن آماده دست کشیدن از مشارکت راهبردی خود با ایران باشد، حتی اگر بر اجتناب از رویارویی مستقیم با واشنگتن تاکید داشته باشد.

پایبندی پکن به شراکت با ایران و روابط خوب با کشورهای خلیج فارس  وآمریکا

این گزارش اسرائیلی نظر داد که چین به ایران به عنوان یک بخش اساسی از پروژه «یک کمربند، یک جاده» و مسیری مهم برای امنیت انرژی خود می‌نگرد، در حالی که تهران پکن را یک متحد اقتصادی و راهبردی غیرقابل جایگزین، به‌ویژه در سایه تحریم‌های غربی می‌داند.

با وجود این، برئیل در این گزارش گفت که رابطه میان دو طرف در حد یک اتحاد نظامی مستقیم نیست؛ چرا که چین تلاش می‌کند توازن دقیقی میان منافع خود با ایران و روابط اقتصادی کلان خود با کشور‌های خلیج فارس و آمریکا حفظ کند.

نتیجه‌گیری کلی نشان می‌دهد که تلاش‌های واشنگتن برای به تصویر کشیدن چین به عنوان طرفی که آماده اعمال فشار قاطع بر ایران است، بیشتر به یک نبرد تبلیغاتی شباهت دارد تا یک تحول راهبردی واقعی؛ در حالی که شاخص‌های سیاسی و اقتصادی نشان می‌دهند پکن همچنان به سیاست خود مبنی بر مهار تنش و حفظ مشارکت با تهران در چارچوب محاسبات منافع بزرگ در منطقه پایبند است.

منبع: المیادین