باشگاه خبرنگاران جوان - گزارشها حاکی است که دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، در حال بررسی یک عملیات نظامی برای تصرف اورانیوم غنیشده موجود در سایتهای هستهای ایران است؛ موضوعی که روزنامه والاستریت ژورنال به نقل از منابع خود منتشر کرده است.
بر اساس این گزارش، هنوز تصمیم نهایی اتخاذ نشده، اما دیدگاه ترامپ بهطور کلی نسبت به این گزینه «مثبت» است و همزمان در حال سنجش خطرات آن برای نیروهای آمریکایی است. این گزارش روز یکشنبه منتشر شد و در آن آمده است که از زمان آغاز درگیری با ایران در اواخر فوریه، دستکم ۱۳ نظامی آمریکایی کشته و حدود ۲۰۰ نفر دیگر زخمی شدهاند؛ آماری که خود گویای هزینههای فزاینده ماجراجویی نظامی واشنگتن است.
پیش از حملات آمریکا و رژیم صهیونیستی در ژوئن ۲۰۲۵، تصور میشد ایران بیش از ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم با غنای ۶۰ درصد و نزدیک به ۲۰۰ کیلوگرم با غنای ۲۰ درصد در اختیار دارد؛ موادی که میتوانند در صورت نیاز به سطوح تسلیحاتی ارتقا یابند. طبق اعلام رافائل گروسی، مدیرکل آژانس انرژی اتمی، بخش عمده این مواد در تأسیسات زیرزمینی در اصفهان و نطنز نگهداری میشود.
در ادامه این فشارها، ترامپ به مشاوران خود دستور داده است فشار بر تهران را برای تحویل حدود ۴۵۰ کیلوگرم اورانیوم غنیشده بهعنوان شرط پایان درگیری افزایش دهند؛ شرطی که از نگاه بسیاری چیزی جز تحمیل و باجخواهی آشکار نیست. همچنین، به گفته منابع، او درباره «تصرف این مواد با زور» در صورت شکست مذاکرات نیز گفتوگو کرده است. ترامپ و برخی متحدانش حتی بهطور خصوصی مدعی شدهاند که میتوان این مواد را در یک عملیات هدفمند و بدون طولانی شدن جنگ به دست آورد و شاید تا اواسط آوریل به درگیری پایان داد؛ ادعایی که بیشتر به سادهسازی خطرناک یک بحران پیچیده شباهت دارد.
با این حال، کارشناسان نظامی تأکید دارند که چنین عملیاتی بسیار پیچیده و پرریسک خواهد بود و احتمالاً هفتهها زمان میبرد. این عملیات مستلزم اقدامات هماهنگ در چندین سایت پراکنده است و نیروهای آمریکایی باید ابتدا این تأسیسات را در شرایطی که با تهدید موشکی و پهپادی مواجه هستند، ایمن کنند؛ سپس تیمهای تخصصی اقدام به استخراج اورانیوم کنند که در دهها سیلندر نگهداری میشود و نیازمند انتقال با محفظههای محافظتشده است.
ترامپ روز یکشنبه بار دیگر با ادبیاتی تهدیدآمیز از تشدید تنش سخن گفت و مدعی شد ایران باید با خواستههای آمریکا همراهی کند، در غیر این صورت «دیگر کشوری نخواهد داشت»؛ او همچنین افزود: «آنها غبار هستهای را به ما خواهند داد.» این اظهارات بیش از هر چیز نشاندهنده رویکرد فشار حداکثری و نگاه سلطهجویانهای است که همچنان بر سیاست واشنگتن سایه انداخته است.
این گزارش پس از آن منتشر شد که ایران هفته گذشته پیشنهاد آمریکا را که شامل برچیدن برنامه هستهای، محدود کردن فعالیتهای موشکی و قطع حمایت از متحدان منطقهای بود، رد کرد. تهران تأکید کرده است که هر توافقی باید شامل «تضمینهای ملموس» باشد و نمیتواند بر اساس دیکتههای یکجانبه واشنگتن شکل بگیرد.
ایالات متحده سالهاست ایران را به دنبال کردن سلاح هستهای متهم میکند؛ ادعایی که تهران بارها رد کرده و تأکید دارد برنامه هستهایاش صرفاً صلحآمیز است. با این حال، همین ادعا به یکی از بهانههای اصلی برای تشدید فشارها و درگیریها علیه ایران تبدیل شده است.
در همین حال، ترامپ در گفتوگو با روزنامه فایننشال تایمز بار دیگر نگاه اقتصادی و غارتمحور خود را آشکار کرد و گفت تمایل دارد کنترل نفت ایران را در دست بگیرد. او با صراحتی قابل تأمل اظهار داشت: «راستش را بخواهید، چیز مورد علاقه من این است که نفت ایران را بگیریم»، و منتقدان داخلی خود را «آدمهای احمق» خواند.
او همچنین افزود که احتمال تصرف جزیره راهبردی خارک را نیز رد نمیکند؛ جزیرهای که یکی از اصلیترین مراکز صادرات نفت ایران به شمار میرود. این مواضع، بیش از هر زمان دیگری، ماهیت واقعی اهداف آمریکا در منطقه را آشکار میکند؛ اهدافی که از منظر بسیاری نه امنیت، بلکه تسلط بر منابع و اعمال فشار بر یک کشور مستقل است.